Archiefdocument
Origineel
No.5/1/13 M.
Hoogste en laagste winkelprijzen der verschillende soorten
groenten, fruit en aardappelen,
over de maand Juli 1942. Verzonden 5/8.
W. [onleesbaar]
| Artikel: | eenheid: | kwaliteit: | winkelprijs. | |
|---|---|---|---|---|
| hoogste: | laagste: | |||
| Andijvie | krop | 1 | 10 | 8 |
| " | " | 2 | 8 | 6 |
| Bieten | K.G. | 1 | 12 | 10 |
| " | " | 2 | 10 | 8 |
| Snijboonen | " | 1 | 58 | 40 |
| " | " | 2 | 50 | 36 |
| Spercieboonen | " | 1 | 58 | 34 |
| " | " | 2 | 50 | 30 |
| Tuinbboonen | " | 1 | 21 | 13 |
| " | " | 2 | 18 | 10 |
| Doperwten | " | 1 | 31 | 25 |
| " | " | 2 | 20 | 20 |
| Komkommers | stuk | 1 | 24 | 22 |
| " | " | 2 | 18 | 14 |
| Bleemkool | " | 1 | 24 | 20 |
| " | " | 2 | 20 | 10 |
| Roode Kool | K.G. | 1 | 16 | 11 |
| " | " | 2 | 16 | 11 |
| Savoye kool | " | 1 | 14 | 11 |
| " | " | 2 | 12 | 11 |
| Witte kool | " | 1 | 14 | 9 |
| " | " | 2 | 14 | 9 |
| Kropsla | krop | 1 | 6 | 6 |
| " | " | 2 | 5 | 5 |
| Peulen | K.G. | 1 | 31 | 25 |
| " | " | 2 | 31 | 25 |
| Postelein | " | 1 | 24 | 24 |
| " | " | 2 | 24 | 24 |
| Raapstelen | bos | 1 | 3 ½ | 3 ½ |
| " | " | 2 | 1 ½ | 1 ½ |
| Rabarber | " | 1 | 20 | 18 |
| " | " | 2 | 16 | 15 |
| Radijs | " | 1 | 6 | 6 |
| " | " | 2 | 5 | 5 |
| Spinazie | K.G. | 1 | 18 | 18 |
| " | " | 2 | 16 | 16 |
| Tomaten | " | 1 | 52 | 32 |
| " | " | 2 | 39 | 25 |
| Uien | " | 1 | 20 | 16 |
| " | " | 2 | 16 | 9 |
| Wortelen | bos | 1 | 17 | 11 |
| " | " | 2 | 17 | 11 |
| Peen | K.G. | 1 | 26 | 15 |
| " | " | 2 | 15 | 12 |
| Aardbeien | " | 1 | 56 | 56 |
| " | " | 2 | 56 | 56 |
| Appelen | " | 1 | 72 | 44 |
| " | " | 2 | 51 | 33 |
| Citroenen | stuk | 1 | 11 | 11 |
| " | " | 2 | 8 | 8 |
| Druiven | K.G. | 1 | 140 | 120 |
| " | " | 2 | 126 | 115 |
| Frambozen | " | 1 | 95 | 75 |
| " | " | 2 | 95 | 75 |
| Kersen | " | 1 | 81 | 81 |
| " | " | 2 | 75 | 40 |
Enkele observaties:
* Prijsverschillen: Er is vaak een aanzienlijk verschil tussen kwaliteit 1 en kwaliteit 2. Ook de marge tussen de hoogste en laagste winkelprijs voor hetzelfde product (bijvoorbeeld bij appelen en snijbonen) suggereert regionale variatie of verschillen in beschikbaarheid.
* Luxe versus Basis: Producten zoals druiven (tot 140 cent/kg) en frambozen zijn opmerkelijk duurder dan basisbehoeften zoals kool of uien. Dit weerspiegelt de schaarste van luxere fruitsoorten tijdens de oorlogsjaren.
* Terminologie: Woorden als "Bleemkool" (bloemkool) tonen de toenmalige spelling of een typefout. De eenheden "bos", "krop" en "stuk" worden naast het gewicht (K.G.) gebruikt.
* Administratie: De handgeschreven notitie "Verzonden 5/8" (5 augustus) geeft aan dat deze rapportage kort na afloop van de maand juli werd verwerkt en doorgestuurd voor controle of archivering. In juli 1942 bevond Nederland zich in de diepste fase van de Duitse bezetting. De voedselvoorziening stond onder zware druk door de export naar Duitsland en de haperende distributie. De overheid trachtte via maximumprijzen de inflatie te beheersen en woekerprijzen op de zwarte markt tegen te gaan.
Dit type prijslijsten werd opgesteld door instanties zoals de Prijsbeheersingsdienst om toezicht te houden op de detailhandel. Voor de gemiddelde burger waren veel van deze producten, ondanks de vastgestelde prijzen, vaak moeilijk verkrijgbaar of enkel "op de bon" beschikbaar. De lijst geeft dus niet alleen de economische waarde weer, maar is ook een indicatie van wat er (theoretisch) nog in de winkels lag voor het Nederlandse publiek in de zomer van 1942.
Samenvatting
Dit document biedt een gedetailleerd overzicht van de winkelprijzen voor groente en fruit in juli 1942. De prijzen worden uitgedrukt in centen.
Enkele observaties:
* Prijsverschillen: Er is vaak een aanzienlijk verschil tussen kwaliteit 1 en kwaliteit 2. Ook de marge tussen de hoogste en laagste winkelprijs voor hetzelfde product (bijvoorbeeld bij appelen en snijbonen) suggereert regionale variatie of verschillen in beschikbaarheid.
* Luxe versus Basis: Producten zoals druiven (tot 140 cent/kg) en frambozen zijn opmerkelijk duurder dan basisbehoeften zoals kool of uien. Dit weerspiegelt de schaarste van luxere fruitsoorten tijdens de oorlogsjaren.
* Terminologie: Woorden als "Bleemkool" (bloemkool) tonen de toenmalige spelling of een typefout. De eenheden "bos", "krop" en "stuk" worden naast het gewicht (K.G.) gebruikt.
* Administratie: De handgeschreven notitie "Verzonden 5/8" (5 augustus) geeft aan dat deze rapportage kort na afloop van de maand juli werd verwerkt en doorgestuurd voor controle of archivering.
Historische Context
In juli 1942 bevond Nederland zich in de diepste fase van de Duitse bezetting. De voedselvoorziening stond onder zware druk door de export naar Duitsland en de haperende distributie. De overheid trachtte via maximumprijzen de inflatie te beheersen en woekerprijzen op de zwarte markt tegen te gaan.
Dit type prijslijsten werd opgesteld door instanties zoals de Prijsbeheersingsdienst om toezicht te houden op de detailhandel. Voor de gemiddelde burger waren veel van deze producten, ondanks de vastgestelde prijzen, vaak moeilijk verkrijgbaar of enkel "op de bon" beschikbaar. De lijst geeft dus niet alleen de economische waarde weer, maar is ook een indicatie van wat er (theoretisch) nog in de winkels lag voor het Nederlandse publiek in de zomer van 1942.