Dienstbrief / Aanmaning.
Origineel
Dienstbrief / Aanmaning. 19 april 1939. Marktwezen Amsterdam (Dienst der Markten). Den Heer J.C.H. Houthuysen, Palmstraat 97 I, Amsterdam-Centrum. [Briefhoofd met wapen van Amsterdam]
MARKTWEZEN AMSTERDAM HG.
TELEFOONNUMMER 85151
[Handgeschreven aantekening bovenin:] Verzonden 19/4
VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN
No. 25/66/2 M.
BIJLAGE __
ONDERWERP: __
AMSTERDAM (W.) 19 April 1939.
JAN VAN GALENSTRAAT 14
AAN
den Heer J.C.H. Houthuysen,
Palmstraat 97 I,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 9.
Aangezien U gedurende langer dan drie weken in gebreke is gebleven, om het marktgeld, verschuldigd voor Uw plaats op de markt Albert Cuypstraat te betalen, waarschuw ik U hierby, dat U alsnog vóór 23 April a.s. aan Uw verplichting moet voldoen.
Ik wys U er met nadruk op, dat, indien U langer in gebreke blyft, de U verleende vaste plaats, ingevolge artikel 11 van het Reglement op de Markten, met ingang van 24 April a.s. onherroepelyk wordt ingetrokken.
Indien een geldige reden U verhindert, om aan Uw verplichtingen te voldoen (byvoorbeeld omdat U steun geniet; in een ziekenhuis wordt verpleegd, enz.) dient U onmiddellyk myn dienst hiervan in kennis te stellen, omdat dan kan worden voorkomen, dat de intrekking plaatsvindt.
De Directeur,
[Onderaan links:] A.Z. MODEL NO. 8. 10.000-6-'38-1633. Dit document is een formele waarschuwing (sommatie) van de Amsterdamse Dienst der Markten aan een marktkoopman. De kern van de zaak is een betalingsachterstand van meer dan drie weken voor een standplaats op de Albert Cuypmarkt.
Juridische en administratieve elementen:
* Ultimatum: De ontvanger krijgt vier dagen de tijd (tot 23 april) om de schuld te vereffenen.
* Sanctie: Het intrekken van de "vaste plaats". In de marktwereld was (en is) een vaste plek op een populaire markt zoals de Albert Cuyp van grote economische waarde.
* Rechtsgrond: Er wordt expliciet verwezen naar artikel 11 van het Reglement op de Markten.
* Sociale clausule: Opvallend is de laatste alinea, waarin de directeur ruimte laat voor verzachtende omstandigheden zoals ziekte of armoede ("steun geniet"). Dit duidt op een bureaucratie die rekening houdt met de economische kwetsbaarheid van kleine zelfstandigen in die tijd. De brief is gedateerd op 19 april 1939, enkele maanden voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. Nederland bevond zich aan het einde van de crisisjaren. De verwijzing naar het "genieten van steun" (werklozensteun) is tekenend voor de sociaaleconomische situatie van die periode; veel marktkooplieden leefden op de grens van de armoede.
De Albert Cuypmarkt was destijds al de belangrijkste dagmarkt van Amsterdam. De Palmstraat, waar de ontvanger woonde, ligt in de Jordaan, een buurt die toen nog een volksbuurt was waar veel marktkooplieden en ambachtslieden woonden. Het adres van de afzender, Jan van Galenstraat 14, was het administratiegebouw van de Centrale Markthallen, die in 1934 waren geopend. J.C.H. Houthuysen Marktwezen