Archief 745
Inventaris 745-376
Pagina 204
Dossier 100
Jaar 1942
Stadsarchief

Getypte notulen (concept) met handgeschreven kanttekeningen en correcties.

30 november 1942.

Origineel

Getypte notulen (concept) met handgeschreven kanttekeningen en correcties. 30 november 1942. [Linksboven, handgeschreven:]
Concept
5x met Hr. ter heege.

[Rechtsboven, getypt:]
Notities van een bespreking van den waarnemend Directeur, den Heer J.J. Sieburgh, den Gemeentelijk Adviseur voor Voedings- en Distributieaangelegenheden, den Heer F. van Meurs, den Directeur van den Centralen Dienst voor de Levensmiddelenvoorziening, den Heer Ter Heege, den Bureauchef van het Marktwezen, den Heer H. van Duinhoven met de Heeren P. van Es en G. Kramer, groothandelaren der Centrale Markt, op 30 November 1942.

O n d e r w e r p : Opslag van [handgeschreven invoeging: vat] groenten op de Centrale Markt.

De Heer Van Es deelt mede, dat de fabrikanten wel bereid zijn om 1.000 vaten zuurkool naar Amsterdam te sturen, doch zij hebben het voorbehoud gemaakt, dat deze zending niet extra voor Amsterdam wordt bestemd, doch dat deze wordt afgetrokken van het gedeelte, dat in de maanden Februari en Maart anders normaal naar Amsterdam zou worden gezonden. Bovendien vragen de fabrikanten voor fusthuur f 3,- per vat [handgeschreven invoeging: en].

[In de linkerkantlijn, handgeschreven:]
f/2,50 per vat statiegeld.

De Heer Van Es legt een brief over van de zuurkoolfabrikanten, waarin een en ander nader staat omschreven. Spreker deelt nog mede, dat de handel van plan is om de zuurkool om de drie weken te doen rouleeren, zoodat er steeds een versch product aan de markt ligt. Voor de bemoeiïngen der Combinatie op de Centrale Markt wordt f 2,50 per vat gevraagd, zoodat de totale kosten voor de Gemeente op f 5,50 zullen komen.

De Heer Van Meurs memoreert den gang van zaken van verleden jaar. De Gemeente betaalde toen een vergoeding van f 2,- per vat, doch geconstateerd moest worden, dat de vaten in vele gevallen niet op de Centrale Markt aanwezig waren. Thans blijkt opnieuw, dat alle risico's van den opslag voor rekening van de Gemeente komen, terwijl de baten uitsluitend aan den handel ten goede zullen komen. De prijs der vatgroenten gaat toch in den loop der maanden regelmatig omhoog, [handgeschreven invoeging: waarvan de handel profiteert.] Vaststaat, dat de opslag geen zaakje moet worden voor den handel. De bedoeling is, dat alleen de extra kosten in rekening moeten worden gebracht. De Gemeente [handgeschreven doorgehaald: zie / vervangen door:] staat principieel op het standpunt, dat zij zich niet op het terrein van den handel moet gaan bewegen. Dit document legt een spanningsveld bloot tussen de Amsterdamse gemeentelijke overheid en de commerciële groothandel tijdens de Duitse bezetting. Centraal staat de distributie en opslag van zuurkool, een essentieel volksvoedsel in de winter van 1942.

  1. Economische druk: De handelaren (Van Es en Kramer) presenteren een voorstel waarbij de gemeente opdraait voor de kosten van fusthuur en administratie (f 5,50 per vat), terwijl de handelaren het voordeel van de stijgende marktprijzen behouden.
  2. Wantrouwen vanuit de overheid: De kritiek van Heer Van Meurs is scherp. Hij verwijst naar negatieve ervaringen uit het voorgaande jaar, waarbij de gemeente betaalde voor opslag die fysiek niet eens aanwezig bleek te zijn.
  3. Prijsregulering en schaarste: Het document illustreert hoe de overheid probeert te voorkomen dat schaarste leidt tot speculatie ("geen zaakje moet worden voor den handel"), terwijl zij tegelijkertijd afhankelijk blijft van de logistieke infrastructuur van diezelfde handel.
  4. Administratieve correctie: De handgeschreven toevoeging "waarvan de handel profiteert" onderstreept de irritatie bij de ambtenaren over de winstmarges op noodzakelijke levensmiddelen in oorlogstijd. De datum, 30 november 1942, is cruciaal. Nederland zat midden in de Tweede Wereldoorlog en de voedselvoorziening werd steeds nijpender door de Duitse vorderingen en de blokkades. Amsterdam, als grote stad, was voor haar voedselvoorziening volledig afhankelijk van de 'Centrale Markt' (de huidige Food Center Amsterdam aan de Jan van Galenstraat).

De "Centralen Dienst voor de Levensmiddelenvoorziening" was het orgaan dat moest toezien op een eerlijke verdeling via het distributiesysteem (bonnen). Dit document toont de achter de schermen gevoerde strijd om de kosten van deze distributie te beheersen en te voorkomen dat tussenhandelaren onevenredig profiteerden van de oorlogsomstandigheden. De vermelding van "statiegeld" en "fusthuur" wijst ook op het grote gebrek aan verpakkingsmaterialen (vaten) in die periode.

Samenvatting

Dit document legt een spanningsveld bloot tussen de Amsterdamse gemeentelijke overheid en de commerciële groothandel tijdens de Duitse bezetting. Centraal staat de distributie en opslag van zuurkool, een essentieel volksvoedsel in de winter van 1942.

  1. Economische druk: De handelaren (Van Es en Kramer) presenteren een voorstel waarbij de gemeente opdraait voor de kosten van fusthuur en administratie (f 5,50 per vat), terwijl de handelaren het voordeel van de stijgende marktprijzen behouden.
  2. Wantrouwen vanuit de overheid: De kritiek van Heer Van Meurs is scherp. Hij verwijst naar negatieve ervaringen uit het voorgaande jaar, waarbij de gemeente betaalde voor opslag die fysiek niet eens aanwezig bleek te zijn.
  3. Prijsregulering en schaarste: Het document illustreert hoe de overheid probeert te voorkomen dat schaarste leidt tot speculatie ("geen zaakje moet worden voor den handel"), terwijl zij tegelijkertijd afhankelijk blijft van de logistieke infrastructuur van diezelfde handel.
  4. Administratieve correctie: De handgeschreven toevoeging "waarvan de handel profiteert" onderstreept de irritatie bij de ambtenaren over de winstmarges op noodzakelijke levensmiddelen in oorlogstijd.

Historische Context

De datum, 30 november 1942, is cruciaal. Nederland zat midden in de Tweede Wereldoorlog en de voedselvoorziening werd steeds nijpender door de Duitse vorderingen en de blokkades. Amsterdam, als grote stad, was voor haar voedselvoorziening volledig afhankelijk van de 'Centrale Markt' (de huidige Food Center Amsterdam aan de Jan van Galenstraat).

De "Centralen Dienst voor de Levensmiddelenvoorziening" was het orgaan dat moest toezien op een eerlijke verdeling via het distributiesysteem (bonnen). Dit document toont de achter de schermen gevoerde strijd om de kosten van deze distributie te beheersen en te voorkomen dat tussenhandelaren onevenredig profiteerden van de oorlogsomstandigheden. De vermelding van "statiegeld" en "fusthuur" wijst ook op het grote gebrek aan verpakkingsmaterialen (vaten) in die periode.

Kooplieden in dit dossier 12

Auto's met aanhangwagens 4
Auto's met aanhangwagens 4
E. Kool 497
E. Kool 497
Luxe auto's -
Luxe auto's -
Paard en wagens 193
Paard en wagens 193
R. Kool 1205
R. Kool 1205
W. Kool 1155
W. Kool 1155

Gerelateerde Documenten 4