Concept-notities van een bespreking. 16 november 1942. CONCEPT.

Notities van een bespreking op 16 November 1942 te 2.00 uur namiddags van den Directeur van het Marktwezen, den Heer C.F. Sixma, den Gemeentelijk Adviseur voor Voedings- en Distributieaangelegenheden, den Heer F. van Meurs, den waarnemend Directeur van het Marktwezen, den Heer J.J. Sieburgh en den Bureauchef van het Marktwezen, den Heer H. van Duinhoven met de grossiers der Centrale Markt, de Heeren W. Dijkstra, G. Kramer en P. Boot.

O n d e r w e r p : Winteropslag 1942 – 1943.

De Heer Van Meurs leest een brief voor van de Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale, Afdeeling Handelsafdeeling Bureau Velders van 15 October 1942 en van den volgenden inhoud: (Betreffende voorraadvorming groenten. De mogelijkheid bestaat, dat op zeer korten termijn, wellicht reeds a.s. week versche stapelgroenten beschikbaar komen ter vorming van een reservevoorraad in de groote gemeenten.

Het is de bedoeling, dat wij de levering van de groenten zelf verzorgen tegen vergoeding van een nader vast te stellen bedrag, ter dekking van de aan de levering verbonden kosten.

Omtrent de beschikbaar komende hoeveelheid en de sorteering der groenten kunnen wij geen enkele toezegging doen, doch als voorloopig maximum van den te vormen voorraad wordt voorhands 5 kg. per hoofd der bevolking aangenomen, terwijl er dezersijds voor zal worden zorggedragen, dat de sorteering zoo uitgebreid mogelijk zal zijn.

Hoewel de voorgenomen voorraadvorming geheel los staat van de voorziening in de oogenblikkelijke behoeften, dient wel een regeling met den handel getroffen te worden inzake een geregelde verversching en vervanging der voorraden, c.q. de zekerheid te bestaan, dat zoodanige verversching en vervanging mogelijk worde.

Teneinde zoo noodig spoedig tot verzending te kunnen overgaan, gelieve U ons per omgaande mede te deelen:
1. of door U op bovenstaande voorwaarden voor rekening der gemeente voorraadvorming van Uw gemeente gewenscht wordt.
2. indien vraag 1 bevestigend wordt beantwoord, wanneer de groenten kunnen worden gezonden. * Taalgebruik: Het document hanteert de destijds gebruikelijke ambtelijke spelling (bijv. "den Heer", "Nederlandsche", "namiddags"). De toon is formeel en zakelijk.
* Kern van het document: Het betreft een verslag van een overleg over de logistieke uitdagingen van voedselvoorziening in oorlogstijd. Centraal staat het aanbod van de 'Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale' om noodvoorraden aan te leggen.
* Logistieke uitdagingen: Er wordt gesproken over "stapelgroenten" (zoals kool, wortelen en uien) die bewaard kunnen worden. Een cruciaal punt in de tekst is de "verversching en vervanging": men was zich ervan bewust dat groenten bederven en dat er een roulatiesysteem met de reguliere handel nodig was om verspilling te voorkomen.
* Kwantiatieve gegevens: Er wordt uitgegaan van een rantsoen/voorraad van 5 kg per inwoner. Dit document stamt uit november 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. De voedselvoorziening werd in deze periode steeds nijpender en stond onder streng toezicht van de bezetter via de distributiestelsels.

De genoemde Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale (NGFC) was een door de bezetter gecontroleerd orgaan dat de gehele sector reguleerde. Het Marktwezen (vaak onderdeel van de gemeente, zoals in Amsterdam) moest samenwerken met private grossiers om de distributie in de steden te waarborgen. De angst voor tekorten in de wintermaanden leidde tot dit soort plannen voor centrale "voorraadvorming". Het feit dat men spreekt over "5 kg per hoofd der bevolking" illustreert de grootschaligheid van de operatie om de stedelijke bevolking van basisvoedsel te voorzien.