Ambtelijk bijblad/interne notitie betreffende de visdistributie. (Aantekening bovenzijde, waarschijnlijk later toegevoegd na telefonisch overleg:)
10/11 tel. met insp. besproken.
gr. Nipper krijgt 1 ton grov. + 1/2 ton fijne zeevisch
+ 3 balen mosselen als iedere andere
versche vischhandelaar. 4 balen krijgen alleen
de spec. mosselenventers, die niets anders te koop
hebben.

(Hoofdtekst:)
Vischregeling
[doorgehaald: adres van]
J. R. Spoore Nipper.
46a/108/7 W. l. M.
[In kader:] gezien door Th. Mens typen

Onder terugzending van het met
uw kantbrief dd. 9 dezer om advies ontvangen stuk
no. 966 L M 1942 moge ik U, wat de vischregeling
betreft verwijzen naar het gemeenschappelijk advies
van den gem. adviseur en ondergetekende dd.
no. M. op een verzoek van Schijndeler c.s.
Adressant ontvangt als winkelier 1 ton
groote zeevisch en 1/2 ton fijne zeevisch, ter tegemoet-
koming in de hoogere bedrijfskosten en omdat hij deze visch-
soort ook vroeger heeft verkocht.
Wat de mosselen betreft diene, dat alle versche
vischhandelaren een gelijk kwantum mosselen krijgen
toegewezen nl. 3 balen per beurt; slechts de bona
fide mosselenhandelaren, die jaarlijks des winters
met mosselen handeldreven en daarnaast ook vrijwel
niets anders te koop hebben, ontvangen 4 balen per beurt.

(Aantekening linker marge:)
ik geef u hierbij
in overweging den adressant
van een en ander mede-
deeling te doen.
AP * Bureaucratische regulering: Het document illustreert de fijnmazige distributiepolitiek tijdens de Tweede Wereldoorlog. Elke vishandelaar kreeg specifieke quota toegewezen (hier uitgedrukt in tonnen voor zeevis en balen voor mosselen).
* Onderscheid in handelstypen: Er wordt een scherp onderscheid gemaakt tussen de algemene viswinkelier (die recht heeft op 3 balen mosselen) en de gespecialiseerde mosselventer (die er 4 krijgt omdat hij geen andere inkomstenbronnen heeft).
* Argumentatie: De toewijzing is niet willekeurig; er wordt gekeken naar historische verkoopcijfers ("vroeger heeft verkocht") en bedrijfseconomische factoren ("hoogere bedrijfskosten").
* Procesgang: De brief is een reactie op een "kantbrief" (een verzoek om advies op een eerder stuk). De uiteindelijke beslissing werd blijkbaar telefonisch met een inspecteur kortgesloten, zoals de bovenste krabbel laat zien. Dit document stamt uit november 1942, een periode waarin de Duitse bezetter de Nederlandse economie volledig had omgevormd tot een distributie-economie. De "Vischregeling" viel onder de bevoegdheid van de Rijksbureaus voor de Voedselvoorziening. Vanwege de oorlogsomstandigheden op de Noordzee (mijnen, vorderingen van schepen) was zeevis schaars.

De mosselhandel was van oudsher een belangrijke winterse activiteit voor kleine zelfstandigen. De voorkeursbehandeling van "bona fide mosselenhandelaren" was bedoeld om deze kwetsbare groep een bestaansminimum te garanderen, terwijl reguliere winkeliers (zoals de heer Nipper) hun assortiment konden verbreden met de toegewezen grove en fijne zeevis. J.R. Spoore M. No R. Spoore