Ambtelijke notitie of conceptbrief betreffende markttoezicht.
Origineel
Ambtelijke notitie of conceptbrief betreffende markttoezicht. 29 juli 1942. A’dam, 29/7 1942
4 en 11 / 7 . H. ter Voort 24/4 1917 [in rood: 46/73 21/43]
4 en 11 / 7 H. ter Voort 30/4 1891 44
9 / 7 P. Vrees Sz 45
9 / 7 J.G. Bosbaan Sz 46
9 / 7 J.G. Bosbaan Jz 47
Hiermede deel ik
U mede, dat is geconstateerd,
dat U op — Juli jl.
Uw toewijzing natte aal
niet op ~~de Prinsengracht~~ de Prinsengracht
heb aangevoerd c.q. U niet
voor contrôle bij den marktambte-
naar hebt aangemeld.
Op grond hiervan schors
ik U hierbij voorloopig in de
verdeling van visch in afwachting
van de beslissing, welke de heer * Handschrift: Het document is geschreven in een vlot, zakelijk cursief handschrift, typisch voor de Nederlandse administratie uit de eerste helft van de 20e eeuw.
* Inhoud: Bovenaan staat een lijst met namen, data en waarschijnlijk geboortedata of registratienummers. De tekst daaronder is een officiële aanzegging van een sanctie. Een handelaar heeft een toewijzing van "natte aal" (verse paling) ontvangen, maar deze niet ter controle aangeboden bij de marktambtenaar op de Prinsengracht in Amsterdam.
* Taalgebruik: Het taalgebruik is formeel en juridisch-administratief ("Hiermede deel ik U mede", "geconstateerd", "c.q.", "op grond hiervan").
* Correcties: Er is een doorhaling zichtbaar bij "de Prinsengracht", waarbij de schrijver zichzelf direct heeft gecorrigeerd of de tekst heeft verduidelijkt. Ook is het woord "schors" (van schorsen) ingevoegd boven een doorgehaald, minder goed leesbaar woord. Dit document stamt uit juli 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was er sprake van een strikt distributiesysteem voor voedsel en schaarse goederen.
- Distributie en Controle: De handel in vis, waaronder de genoemde "natte aal", stond onder scherp toezicht om zwarte handel te voorkomen en te zorgen dat de rantsoenering gehandhaafd bleef. Handelaren kregen specifieke "toewijzingen" die op vaste plekken (zoals de Prinsengracht, waar van oudsher vishandel plaatsvond nabij de Noordermarkt/Westermarkt) gecontroleerd moesten worden door een marktambtenaar.
- Sancties: Het niet aanmelden voor controle werd zwaar bestraft. De "voorlopige schorsing in de verdeling van visch" betekende in feite een beroepsverbod of het stopzetten van de leveringen, wat in oorlogstijd catastrofale gevolgen kon hebben voor de bedrijfsvoering van de handelaar.
- Bureaucreatie: De aantekeningen in de kantlijn en de rode inkt wijzen op een lopend dossier bij een gemeentelijke of provinciale controledienst (zoals de Crisis Controledienst of het marktwezen).