Archief 745
Inventaris 745-383
Pagina 246
Dossier 92
Jaar 1942
Stadsarchief

Handgeschreven ambtelijk concept of verslag betreffende administratieve procedures.

Origineel

Handgeschreven ambtelijk concept of verslag betreffende administratieve procedures. [In de marge links:]
De marktambtenaar zou dan deze geleidebiljetten moeten opvragen en kunnen constateeren wat de koopman dien dag heeft ontvangen.

[Hoofdtekst:]
2 A

De afslagbriefjes ~~(vroeger halfbrieven in drievoud)~~ worden in drievoud uitgeschreven. Een exemplaar krijgt den kooper om daarmee aan de kassa te betalen; een exemplaar krijgt den inruimer der visch bij zijn afrekening (als bewijsstuk) en een exemplaar blijft als contrastrook in het afslagboek achter.

We hebben overwogen of het mogelijk zou zijn om nog een vierde doorslag in het afslagboek te doen opnemen, hetgeen dan als geleidebiljet voor den koopman naar zijn verkoopplaats zou kunnen dienen. Het blijkt echter (allereerst) in de praktijk niet mogelijk om de boeken zoodanig te carboniseeren, dat er in totaal 4 (schrijfbare) exemplaren van den koop kunnen worden geschreven. Het is thans ~~met~~ in de afslagbriefjes in drievoud maken reeds zoo, dat het derde exemplaar moeilijk te lezen is, terwijl toch een extra hard potlood wordt gebruikt.

Doch bovendien geeft zoo’n geleidebiljet geen voldoende zekerheid, dat de koopman al zijn visch op de verkoopplaats brengt. Zooals gezegd is het nl. mogelijk, dat een handelaar op één dag zoowel een toewijzing aal, als zoetwatervisch, garnalen en gerookte aal ontvangt. Hij zou dan 4 geleidebiljetten ontvangen, voor elke koop één. Dat kan practisch niet anders. Het is dan heel goed denkbaar, dat hij slechts 3 geleidebiljetten aan den marktambtenaar toont, doch de vierde, met zijn ger. aal bijv. achterhoudt! ~~Daarom~~ Om dit te ondervangen zou dan toch weer controle achteraf moeten plaatsvinden.

Het komt ons voor, dat overal met een repressieve controle genoegen moet worden genomen. We zullen... De tekst beschrijft een technisch-administratief probleem bij de visafslag. Men onderzoekt of een systeem met een vierde doorslag (een 'geleidebiljet') fraude door kooplieden kan voorkomen. De schrijver concludeert echter dat dit op twee punten niet haalbaar is:
1. Technisch: De kwaliteit van het carbonpapier en de druk van het potlood zijn onvoldoende om vier leesbare kopieën te maken.
2. Controle-technisch: Een handelaar kan eenvoudig één van de vier biljetten achterhouden (bijvoorbeeld die van de kostbare gerookte aal) om deze buiten de officiële boeken om te verhandelen.

De conclusie is dat men moet vertrouwen op "repressieve controle" (controle achteraf/handhaving) in plaats van op een waterdicht preventief administratief systeem. Dit document stamt waarschijnlijk uit de eerste helft van de 20e eeuw (gezien de spelling "visch", "kooper" en het gebruik van carbonpapier en potlood). Het geeft een uniek inkijkje in de visserij-administratie, mogelijk van de Rijksvisafslag (bijvoorbeeld IJmuiden). In die tijd was het toezicht op de visstroom essentieel voor zowel de belastingheffing als de kwaliteitscontrole. De genoemde vissoorten (aal, zoetwatervisch, garnalen) wijzen op een brede handel. De discussie over de "vierde doorslag" markeert een moment waarin de bureaucratie tegen de grenzen van de toenmalige kantoortechniek aanliep.

Samenvatting

De tekst beschrijft een technisch-administratief probleem bij de visafslag. Men onderzoekt of een systeem met een vierde doorslag (een 'geleidebiljet') fraude door kooplieden kan voorkomen. De schrijver concludeert echter dat dit op twee punten niet haalbaar is:
1. Technisch: De kwaliteit van het carbonpapier en de druk van het potlood zijn onvoldoende om vier leesbare kopieën te maken.
2. Controle-technisch: Een handelaar kan eenvoudig één van de vier biljetten achterhouden (bijvoorbeeld die van de kostbare gerookte aal) om deze buiten de officiële boeken om te verhandelen.

De conclusie is dat men moet vertrouwen op "repressieve controle" (controle achteraf/handhaving) in plaats van op een waterdicht preventief administratief systeem.

Historische Context

Dit document stamt waarschijnlijk uit de eerste helft van de 20e eeuw (gezien de spelling "visch", "kooper" en het gebruik van carbonpapier en potlood). Het geeft een uniek inkijkje in de visserij-administratie, mogelijk van de Rijksvisafslag (bijvoorbeeld IJmuiden). In die tijd was het toezicht op de visstroom essentieel voor zowel de belastingheffing als de kwaliteitscontrole. De genoemde vissoorten (aal, zoetwatervisch, garnalen) wijzen op een brede handel. De discussie over de "vierde doorslag" markeert een moment waarin de bureaucratie tegen de grenzen van de toenmalige kantoortechniek aanliep.

Gerelateerde Documenten 6