Ambtelijk verslag / Handgeschreven notitie betreffende een onderzoek naar illegale handel. [Koptekst rechtsboven, mogelijk later toegevoegd:]
3. K. concept
Redemeyer

Verkoop Garnalen buiten verdeeling.
Personen: Grossier Rooseman
L. Rooseman - Knecht van Grossier Rooseman
Y. Goedhart
A. Goedhart - zoon van Y Goedhart
H. Bonnier
~~A. Bonnier~~

Ambtenaren: Stam
Tielhuys
Maanen

Op 3 September rapporteert Stam dat ondanks zijn verbod L. Rooseman de garnalen, die volgens zijn zeggen door den Keurmeester waren afgekeurd, toch had verkocht aan A. Goedhart 120 kg & aan H. Bonnier eveneens 120 kg van de totale partij ad 240 kg.

Dit rapport geeft mij aanleiding den controleur Tielhuys, speciaal belast met recherchewerkzaamheden een nader onderzoek in te stellen. -

Op 8 September 1942 rapporteert Tielhuys gehoord te hebben L. Rooseman die verklaarde de partij verkocht te hebben aan Y. Goedhart.

Y. Goedhart verklaarde dat hij den vorigen avond door Rooseman over die partij is opgebeld doch dat hij eerst den volgenden ochtend de partij van Rooseman had gekocht. Y Goedhart heeft daarop de partij doorverkocht aan A Goedhart & H. Bonnier.

Y. Goedhart verklaarde nog in de meening te zijn dat de inspecteur Snoek de partij van verdeeling had afgekeurd. Snoek verklaarde dat hij wel gezegd had dat het beter was de partij zoo spoedig mogelijk "weg" te maken doch verklaarde uitdrukkelijk geen toestemming noch aan Goedhart noch aan Rooseman te hebben gegeven de partij buiten Stam om te verhandelen. -

Op 18 September 1942 adviseer ik Wellander ~~betreft~~:
Rooseman's straf te verlengen met 1 maand verbod toegang tot vischmarkt en:
Y. Goedhart, A Goedhart & H. Bonnier voor 1 maand uit te sluiten van de verdeeling. -

Daarna heeft H. Bonnier op verschillende data een onderhoud gehad resp. met de Heeren de Haan - Sieburgh & tenslotte met de Heeren de Haan & Duineveld 's avonds met de Verdeelcommissie.

Bij al deze gelegenheden ontkent H. Bonnier niet dat hij van de betrokkene partij garnalen ontvangen heeft. Hij legt een verklaring af omtrent de gang van zaken welke overeenkomt met de brief door Y Goedhart en H Bonnier (Y Goedhart teekende den brief ~~ook~~ mede voor H Bonnier) dd 9 October 1942 aan Burg & Wethouders.

Dit schrijven van Y Goedhart - H Bonnier ontvingen wij om advies en werd door mij beantwoord 20 October 1942. Dit document is een verslag van een opsporingsonderzoek naar de handel in garnalen die buiten de officiële distributiekanalen (de "verdeeling") zijn verkocht. De kern van de zaak is een partij van 240 kg garnalen die door een keurmeester waren afgekeurd voor de reguliere verkoop. In plaats van deze te vernietigen of volgens de regels te verwerken, heeft de knecht van grossier Rooseman de partij verkocht aan de familie Goedhart en aan H. Bonnier.

Er is sprake van een conflict in verklaringen: de kopers claimen dat inspecteur Snoek suggereerde de partij "weg te maken", wat zij interpreteerden als toestemming voor vrije verkoop. De inspecteur ontkent echter uitdrukkelijk dat hij toestemming gaf om de officiële ambtenaar (Stam) te omzeilen.

Het resultaat van het onderzoek is een strafadvies: een maand marktverbod voor de verkoper en een maand uitsluiting van de distributie voor de kopers. De zaak sleept voort tot eind oktober 1942, waarbij zelfs de Burgemeester en Wethouders en een speciale Verdeelcommissie worden betrokken. Het document dateert uit 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was er sprake van schaarste en stond de distributie van voedsel onder strikte controle van de overheid om de zwarte markt tegen te gaan.

Visserijproducten waren een cruciaal onderdeel van de voedselvoorziening. De "Verdeelcommissie" en ambtenaren zoals "controleurs belast met recherchewerkzaamheden" hielden streng toezicht op elke kilo vis die aan land werd gebracht. Handel buiten dit systeem om werd zwaar bestraft, omdat het de officiële rantsoenering ondermijnde. De term "afgekeurd" door de keurmeester betekende vaak dat de waar niet meer aan de kwaliteitseisen voor de reguliere handel voldeed, maar in tijden van schaarste bleven dergelijke partijen een grote aantrekkingskracht houden voor illegale handel. Grossier Rooseman