Archief 745
Inventaris 745-383
Pagina 300
Dossier 44
Jaar 1942
Stadsarchief

Ambtelijke brief/rapportage (doorslag of kopie).

Van: Onbekend (vermoedelijk de directeur van de Marktwezen of een voedselvoorzieningsinstantie), referentie "VB/HB".

Origineel

Ambtelijke brief/rapportage (doorslag of kopie). Onbekend (vermoedelijk de directeur van de Marktwezen of een voedselvoorzieningsinstantie), referentie "VB/HB". [Handgeschreven tekst bovenin:]
Verzonden 18/9 [paraaf]

[Rechtsboven:]
VB/HB.

[Adres:]
den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

[Referentie en datum:]
46A/571/3 M. 2. 18 September 1942.

[Onderwerp:]
uitsluiting verdeeling
visch van diverse handelaren.

[Body:]
In bijlage dezes heb ik de eer U te doen toekomen afschriften van rapporten d.d. 3 en 8 September j.l. respectievelijk van den chef halopzichter J. Stam en van den contrôleur B. Felthuis van mijn dienst. Uit deze rapporten blijkt:

1e. dat L. Rooseman, wonende Willem de Zwijgerlaan 22, alhier, als personeel indienst bij zijn broer, den vischgrossier Rooseman, op 3 September j.l. op de Vischmarkt een partij garnalen buiten de verdeeling om heeft verkocht. In verband met dit feit heb ik L. Rooseman, wegens het verstoren van den goeden gang van zaken, gestraft met ontneming van het recht van toegang tot de Vischmarkt voor den tijd van 14 dagen, namelijk van 21 September tot en met 4 October a.s.

2e. Y. Goedhard, geboren 11-6-1890, wonende Westerstraat 83 I, grossier in visch, heeft deze partij garnalen van L. Rooseman overgenomen. Genoemde Goedhart echter komt ook als kleinhandelaar voor op de verdeellijst en ontvangt toewijzingen voor versche aal(2), zoetwatervisch(2) en ongepelde garnalen(4).

3e. Y. Goedhart weder, heeft de garnalen verkocht aan de kleinhandelaren A. Goedhart, wonende De Wittenkade 98 II en H. Bonnier, wonende 1e Jan Steenstraat 116 hs, die beiden op de verdeellijsten voor visch voorkomen; deze kleinhandelaren hebben hiermede de bepalingen van het... [tekst breekt af]

[Handgeschreven aantekening in kader linksonder:]
Is reeds
geschied
voor
ander
feit * Taalgebruik: Formeel ambtelijk Nederlands uit de bezettingstijd ("In bijlage dezes heb ik de eer U te doen toekomen").
* Inhoud: Het document beschrijft een keten van illegale handel in garnalen. L. Rooseman verkoopt partijen buiten het officiële distributiesysteem om aan Y. Goedhard, die de partij vervolgens weer doorverkoopt aan andere kleinhandelaren (A. Goedhart en H. Bonnier).
* Sancties: De eerste overtreder (Rooseman) krijgt een marktverbod van 14 dagen. De brief dient om de wethouder te informeren over deze onregelmatigheden, waarschijnlijk met het oog op verdere uitsluiting van de officiële verdeellijsten.
* Opvallend: De handgeschreven notitie onderaan suggereert dat er voor een van de betrokkenen al een soortgelijke actie of straf was ondernomen voor een ander vergrijp ("Is reeds geschied voor ander feit"). Dit document stamt uit september 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. Tijdens deze periode heerste er een strikt distributiestelsel voor voedsel om tekorten te beheersen en de Duitse bezetter te bevoorraden. Handel "buiten de verdeeling om" werd beschouwd als zwarte handel.

De genoemde locaties (Willem de Zwijgerlaan, Westerstraat, De Wittenkade) duiden op Amsterdam. De "Vischmarkt" verwijst waarschijnlijk naar de centrale visafslag of de markt aan de Rozengracht/Westermarkt. Handhaving van de distributiewetten was een prioriteit voor de gemeentelijke diensten (zoals de Dienst van het Marktwezen) om de voedselvoorziening voor de bevolking controleerbaar te houden. De straffen voor zwarte handel waren vaak administratief (uitsluiting van toewijzingen) of strafrechtelijk.

Samenvatting

  • Taalgebruik: Formeel ambtelijk Nederlands uit de bezettingstijd ("In bijlage dezes heb ik de eer U te doen toekomen").
  • Inhoud: Het document beschrijft een keten van illegale handel in garnalen. L. Rooseman verkoopt partijen buiten het officiële distributiesysteem om aan Y. Goedhard, die de partij vervolgens weer doorverkoopt aan andere kleinhandelaren (A. Goedhart en H. Bonnier).
  • Sancties: De eerste overtreder (Rooseman) krijgt een marktverbod van 14 dagen. De brief dient om de wethouder te informeren over deze onregelmatigheden, waarschijnlijk met het oog op verdere uitsluiting van de officiële verdeellijsten.
  • Opvallend: De handgeschreven notitie onderaan suggereert dat er voor een van de betrokkenen al een soortgelijke actie of straf was ondernomen voor een ander vergrijp ("Is reeds geschied voor ander feit").

Historische Context

Dit document stamt uit september 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. Tijdens deze periode heerste er een strikt distributiestelsel voor voedsel om tekorten te beheersen en de Duitse bezetter te bevoorraden. Handel "buiten de verdeeling om" werd beschouwd als zwarte handel.

De genoemde locaties (Willem de Zwijgerlaan, Westerstraat, De Wittenkade) duiden op Amsterdam. De "Vischmarkt" verwijst waarschijnlijk naar de centrale visafslag of de markt aan de Rozengracht/Westermarkt. Handhaving van de distributiewetten was een prioriteit voor de gemeentelijke diensten (zoals de Dienst van het Marktwezen) om de voedselvoorziening voor de bevolking controleerbaar te houden. De straffen voor zwarte handel waren vaak administratief (uitsluiting van toewijzingen) of strafrechtelijk.

Gerelateerde Documenten 6