Ambtelijke memo of concept-brief. 11 november 1942. A’dam, 11/11 1942
N. V. C.

Naar aanleiding van Uw
brief d.d. 7 dezer 29059 A.Z.
bericht ik U, dat krachtens de
voor de gemeente A’dam geldende bepalingen
Roodveldt geen visch mag verkoopen.
Voldoening aan het verzoek
van Mevr. Roodveldt Van Delden wordt
(blijkens dierzijds ingewonnen informatie)
door de autoriteiten, die alhier over
een en ander moeten oordelen,
als een ontduiking van bovenbe-
doelde bepalingen beschouwd.
Op grond hiervan adviseer ik u
afwijzend op het onderhavige verzoek
te beschikken.
Aan de vraag of aan uitbreiding van
het aantal winkels behoefte bestaat
is hierbij uiteraard niet verder
aandacht geschonken.

[Initialen: DS]
4601867/2 Dit document is een ambtelijk advies betreffende een vergunningsaanvraag voor de verkoop van vis in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van het bericht is de afwijzing van een verzoek ingediend door Mevr. Roodveldt-Van Delden.

De schrijver stelt dat "Roodveldt" op basis van de geldende gemeentelijke bepalingen geen vis mag verkopen. Het verzoek van mevrouw wordt door de controlerende instanties niet gezien als een legitieme nieuwe aanvraag, maar als een poging om bestaande beperkingen te omzeilen ("ontduiking"). Opvallend is de bureaucratische kille toon: de vraag of er überhaupt behoefte is aan meer viswinkels wordt niet eens onderzocht, omdat de juridische/administratieve blokkade (de "bepalingen") al doorslaggevend is. De datum (november 1942) en de naam "Roodveldt" zijn cruciaal voor het begrijpen van de historische context. Roodveldt is een veelvoorkomende Joodse achternaam in Amsterdam. In 1941 en 1942 voerde de Duitse bezetter een reeks anti-Joodse maatregelen in die Joden uitsloten van het economische leven ("Arisering").

Joodse ondernemers werden gedwongen hun zaken te sluiten of over te dragen aan een "Verwalter" (bewindvoerder). De weigering van de vergunning aan Mevr. Roodveldt-Van Delden moet waarschijnlijk in dit licht worden gezien: het was Joden verboden handel te drijven, en pogingen van familieleden (mogelijk met een niet-Joodse achtergrond of een andere status) om de zaak voort te zetten, werden door de bezettingsbureaucratie nauwlettend in de gaten gehouden en als "ontduiking" bestempeld. Dit document vormt daarmee een klein maar sprekend radertje in de machine van de uitsluiting en economische beroving van de Joodse bevolking in Amsterdam. C.