Getypte brief (doorslag op dun papier).
Origineel
Getypte brief (doorslag op dun papier). 20 augustus 1942. Bladzijde 2 van brief No. 46B/1/2 M.d.d. 20 Augustus 1942 aan den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen van den Gemeentelijken Advsieur voor Voedings-en Distributie-aangelegenheden en den Di- recteur van het Marktwezen.
Eerst Maandag j.l. werd van de zijde van de Visscherij-centrale bericht ontvangen, dat de zeevisch onder de maximumprijs-regeling zou vallen en wel ingaande Woensdag a.s. Groote spoed was geboden met het maken van een verdeelingsregeling, welke wij U hierbij ter goedkeuring voorleggen. Het is mogelijk, dat bij de praktische toepassing van deze regeling hier en daar eenige oneffenheid blijkt, welke noodig gelijk gemaakt zal dienen te worden. Op grond hiervan schijnt het ons raadzaam de regeling eerst definitief vast te stellen, nadat een viertal weken ervaring is opgedaan. Op grond hiervan zouden wij deze regeling nog als een voorloopige aangemerkt willen zien en hopen U na het hierboven genoemde aantal weken een definitief voorstel te kunnen doen.
De controle-maatregelen, welke voor de andere verdeelvisch (zoetwatervisch) op de dagmarkten zijn getroffen, zullen vanaf heden eveneens gelden voor de zeevisch.
Ten slotte stellen wij U voor om het afslagpercentage voor de zeevisch eveneens te stellen op 2 %. Voor de zoetwatervisch en de aal werd ik hiertoe bij brief van den Burgemeester d.d. 2 October 1941 No. 921 L.M. reeds gemachtigd, terwijl voor de te verdeelen garnalen sedert eenige weken eveneens 2 % afslaggeld wordt geheven. Aangezien de winstmarges voor zeevisch voor de grossiers evenmin ruim kunnen worden genoemd, is het noodzakelijk, teneinde een zoo ruim mogelijke aanvoer van zeevisch naar Amsterdam te bevorderen, om het afslaggeld te verlagen van 5 tot 2 %. Een desbetreffende machtiging ziet de eerst-ondergeteekende gaarne tegemoet; voor de goede orde deelen wij U mede, dat in afwachting van deze machtiging reeds thans met de verlaagde heffing wordt gewerkt.
De Directeur,
De Gemeentelijke Adviseur voor Voedings-en Distributie-aangelegenheden,
--- * Taalgebruik: Het document is opgesteld in formeel, ambtelijk Nederlands met de destijds gangbare spelling (bijv. "zeevisch", "verdeelingsregeling", "ondergeteekende"). Opvallend is de typefout "Advsieur" in de koptekst.
* Kernboodschap: De brief informeert de wethouder over de spoedige invoering van een verdeelplan voor zeevis als gevolg van nieuwe maximumprijzen opgelegd door de landelijke Visscherijcentrale. Men stelt een proefperiode van vier weken voor.
* Financieel aspect: Er wordt gepleit voor een verlaging van het 'afslaggeld' (veilingcommissie) van 5% naar 2%. Dit dient om de winstmarges van de groothandelaars (grossiers) te beschermen en hen te stimuleren vis naar de Amsterdamse markt te blijven brengen in plaats van naar andere regio's of het illegale circuit.
* Bestuurlijke context: De brief toont de samenwerking tussen verschillende gemeentelijke diensten (Marktwezen en Distributie) om de voedselvoorziening in de stad te reguleren.
--- Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog (augustus 1942). In deze periode was er sprake van toenemende schaarste aan voedsel. Om de prijzen laag te houden en een eerlijke verdeling te garanderen, werden steeds meer producten "op de bon" gezet of onderworpen aan strikte prijsregels en distributiesystemen.
De Visscherijcentrale was het orgaan dat namens de overheid (onder toezicht van de bezetter) toezag op de visserijsector. Zeevis was een belangrijk volksvoedsel, maar de aanvoer was grillig door de oorlogsomstandigheden op de Noordzee. Gemeentelijke instanties zoals het Marktwezen moesten voortdurend laveren tussen de centrale regels van de overheid en de economische realiteit op de lokale markt om te voorkomen dat producten volledig in het zwarte circuit zouden verdwijnen. De genoemde verlaging van het afslaggeld is een typisch voorbeeld van een economische prikkel om de legale aanvoer naar de stad te waarborgen.