Archief 745
Inventaris 745-387
Pagina 274
Dossier 100
Jaar 1942
Stadsarchief

Getypte brief of memorandum (waarschijnlijk een doorslag of concept met handgeschreven correcties).

Na 2 oktober 1941 (verwijst naar een brief van die datum). Dossier: 921

Origineel

Getypte brief of memorandum (waarschijnlijk een doorslag of concept met handgeschreven correcties). Na 2 oktober 1941 (verwijst naar een brief van die datum). [Begin van fragment]

volksvisch en 25 pond fijnere vischsoorten als tong, tarbot, ’griet en dergelijke, terwijl
3e. de 6 allergrootste kleinhandelaren, ~~die tevens instellingen (ziekenhuizen) bedienen,~~ ~~2 toewijzingen zullen ontvangen,~~ [handgeschreven tussenvoeging: elk] bestaande uit 50 pond zoogenaamde volksvisch en 50 pond fijnere vischsoorten.

De contrôle-maatregelen, welke voor de andere verdeelvisch (zoetwatervisch) op de dagmarkten zijn getroffen, zullen vanaf heden eveneens gelden voor de zeevisch.

Ten slotte stellen wij U voor om het afslagpercentage voor de zeevisch eveneens te stellen op 2%. Voor de zoetwatervisch en de aal werd ik hiertoe bij brief van den Burgemeester d.d. 2 October 1941 No. 921 L.M. reeds gemachtigd, terwijl voor de te verdeelen garnalen sedert eenige weken eveneens 2% afslaggeld wordt geheven. Aangezien de winstmarges voor zeevisch voor de grossiers evenmin ruim kunnen worden genoemd, is het noodzakelijk, teneinde een zoo ruim mogelijke aanvoer van zeevisch naar Amsterdam te bevorderen, om het afslaggeld te verlagen van 5 tot 2%. Een desbetreffende machtiging ziet de eerste ondergeteekende gaarne tegemoet; voor de goede orde deelen wij U mede, dat in afwachting van deze machtiging reeds thans met de verlaagde heffing wordt gewerkt.

De Directeur,

De Gemeentelijke Adviseur voor voedings- en distributieaangelegenheden,

[Onderaan de pagina is een vage doorslag van een andere tekst zichtbaar, ondersteboven en in spiegelbeeld.] * Distributiesysteem: Het document illustreert de fijnmazige regulering van de voedselvoorziening tijdens de Tweede Wereldoorlog. Er wordt een strikt onderscheid gemaakt tussen ‘volksvisch’ (goedkopere vis voor de massa) en ‘fijnere vischsoorten’ (zoals tong en tarbot).
* Prijs- en Marktregulering: De kern van het voorstel is een verlaging van de afslagbelasting (van 5% naar 2%). Dit was een economische prikkel om vishandelaren te stimuleren hun waar naar Amsterdam te brengen in plaats van naar andere steden of de zwarte markt, aangezien de winstmarges door prijsbeheersing onder druk stonden.
* Bestuurlijke context: De verwijzing naar de machtiging van de Burgemeester (destijds de door de bezetter benoemde Edward Voûte) toont de bureaucratische hiërarchie aan waarbij lokale marktmeesters directe instructies van het stadsbestuur nodig hadden voor fiscale wijzigingen.
* Correcties: De handgeschreven wijzigingen in punt 3e suggereren dat de regeling voor de grootste handelaren werd versimpeld: de koppeling aan ziekenhuizen werd geschrapt ten gunste van een vaste toewijzing per handelaar. Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945). Vis was een cruciaal onderdeel van het dieet omdat vlees steeds schaarser werd. De aanvoer van zeevis was echter beperkt door de gevaarlijke situatie op de Noordzee en de beperkingen die de Kriegsmarine oplegde aan de visserijvloot.

De "Gemeentelijke Adviseur voor voedings- en distributieaangelegenheden" speelde in Amsterdam een centrale rol in het beheersen van de voedselschaarste. De genoemde datum (oktober 1941) markeert een fase waarin de distributiesystemen steeds complexer werden om tekorten en zwarte handel tegen te gaan. Het gebruik van termen als "volksvisch" duidt op de sociale sturing van de voedselconsumptie: het verzekeren dat een basisbehoefte beschikbaar bleef voor de minder draagkrachtige bevolking.

Samenvatting

  • Distributiesysteem: Het document illustreert de fijnmazige regulering van de voedselvoorziening tijdens de Tweede Wereldoorlog. Er wordt een strikt onderscheid gemaakt tussen ‘volksvisch’ (goedkopere vis voor de massa) en ‘fijnere vischsoorten’ (zoals tong en tarbot).
  • Prijs- en Marktregulering: De kern van het voorstel is een verlaging van de afslagbelasting (van 5% naar 2%). Dit was een economische prikkel om vishandelaren te stimuleren hun waar naar Amsterdam te brengen in plaats van naar andere steden of de zwarte markt, aangezien de winstmarges door prijsbeheersing onder druk stonden.
  • Bestuurlijke context: De verwijzing naar de machtiging van de Burgemeester (destijds de door de bezetter benoemde Edward Voûte) toont de bureaucratische hiërarchie aan waarbij lokale marktmeesters directe instructies van het stadsbestuur nodig hadden voor fiscale wijzigingen.
  • Correcties: De handgeschreven wijzigingen in punt 3e suggereren dat de regeling voor de grootste handelaren werd versimpeld: de koppeling aan ziekenhuizen werd geschrapt ten gunste van een vaste toewijzing per handelaar.

Historische Context

Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945). Vis was een cruciaal onderdeel van het dieet omdat vlees steeds schaarser werd. De aanvoer van zeevis was echter beperkt door de gevaarlijke situatie op de Noordzee en de beperkingen die de Kriegsmarine oplegde aan de visserijvloot.

De "Gemeentelijke Adviseur voor voedings- en distributieaangelegenheden" speelde in Amsterdam een centrale rol in het beheersen van de voedselschaarste. De genoemde datum (oktober 1941) markeert een fase waarin de distributiesystemen steeds complexer werden om tekorten en zwarte handel tegen te gaan. Het gebruik van termen als "volksvisch" duidt op de sociale sturing van de voedselconsumptie: het verzekeren dat een basisbehoefte beschikbaar bleef voor de minder draagkrachtige bevolking.

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Aardappelen): Klei A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Sla Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Garnalen Vis & Zee: Vis Vis & Zee: Visch Vis & Zee: Zeevis Vis & Zee: Zoetwatervis Vleeswaren: Vlees

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Kooplieden in dit dossier 80

A. Cuypstraat 117 b. = 11700 p
76 jaar) 110
Dunne spruiten
Gestripte kabeljauw
Gestripte wijting
Groote schelvisch 50 cm en grooter
Groote schol 50 cm en grooter
Groote tong 37 cm en grooter 0,98
M. Sicma 0,98
Haring en tooters
H.L. --- 4
Kabeljauw 72 cm en grooter
M. Sicma 0,43
M. Sicma 0,83
Alle 80 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 2