Getypt verslag (afschrift van een rapport). Behoort bij brief no.77/104/3 M.d.d.22 December 1942 aan
den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen van den Direc-
teur van het Marktwezen.
AFSCHRIFT.

R A P P O R T .

Eenige weken geleden werd mij, rapporteur, door de be-
wakers van het parkeerterrein medegedeeld, dat er regelma-
tig van aldaar geparkeerde karren kisten werden ontvreemd.
Zij hadden het vermoeden, dat een knecht van den kooper
Doorman zich aan deze handeling schuldig maakte. Het was
hun meerdere malen opgevallen, dat deze jongen tegen donker
met zijn handkar probeerde om ongezein deze neer te zetten
en dan van de gelegenheid gebruik maakte om eenige kisten
die op een kar in zijn nabijheid stond, eenige kisten af
te nemen en deze dan op zijn kar plaatste. Donderdagavond
16 December 1942, omstreeks 5.30 uur n.m. zag een der be-
wakers, genaamd Benschdorp, dat deze jongen een kist van
een andere handkar afnam en deze op zijn kar plaatste,
waarna hij zich verwijderde. Een en ander werd mij door
Benschdorp medegedeeld, doch daar het inmiddels donker
geworden was, heb ik dezen jongen niet kunnen aanhouden.
Op Vrijdag 11 December 1942 omstreeks 8.15 uur v.m. heb
ik op het bewaakte parkeerterrein van de Centrale Markt
aangehouden een jongeman, die mij desgevraagd opgaf te
zijn genaamd:
LODEWIJK HENDRIKUS GALJAART,
geboren te Amsterdam, 14 Augustus 1924, fabrieksarbeider,
wonende Campanulastraat 38 huis te Amsterdam-Noord. Hij
verklaarde:
"Op Donderdag 10 December 1942 omstreeks 5.30 uur be-
vond ik mij op het bewaakte parkeerterrein van de Centra-
le Markt waar ik een handkar met eenige ledige kisten
voor mijn baas had neergezet. Van een handkar, welke naast
die van mijn baas stond, heb ik een ledige kist afgenomen
en op de kar van mijn baas gelegd. Ik deed dit met de be-
doeling om de door mij weggenomen kist tegelijk in te leve-
ren met de kisten van mijn baas. Het geld, dat ik voor
deze kist wilde ontvangen, wilde ik voor mijzelf houden".
Desgevraagd ontkende Galjaart zich reeds eerder op die
manier aan diefstal van ledige kisten te hebben schuldig
gemaakt en verklaarde hij, dat dit de eerste keer was. Bij
onderzoek is mij, rapporteur, gebleken, dat kooper J. Slagt
de eigenaar van de gestolen kist was. Hij doet aangifte en
zal door mij tegen Galjaart proces-verbaal worden opge-
maakt. Toegangskaart voor de Centrale Markt van Galjaart
gaat hierbij.
Amsterdam, 12 December 1942,
Den Heer Bedrijfschef De Contrôleur,
van de Centrale Markt. w.g. J.P.N. Boon.

Voor eensluidend afschrift:
De Directeur van het Marktwezen,
wnd. * Tegenstrijdigheid in datum: In de eerste alinea wordt gesproken over "Donderdagavond 16 December 1942". Verderop in de verklaring van de verdachte en in de arrestatiedatum (11 december) blijkt echter dat de gebeurtenis op donderdag 10 december moet hebben plaatsgevonden. De "16" is waarschijnlijk een typefout van de klerk die het afschrift maakte.
* De dader: Lodewijk Galjaart is op het moment van het voorval 18 jaar oud. Hij werkt als knecht voor een handelaar genaamd Doorman.
* Het vergrijp: Het betreft een relatief klein vergrijp: het stelen van één lege kist van een andere handkar om het statiegeld of de inleverwaarde voor zichzelf te houden.
* Handhaving: Ondanks de kleinschaligheid wordt er streng opgetreden. Er wordt proces-verbaal opgemaakt en de toegangskaart tot de Centrale Markt wordt ontnomen, wat voor een arbeider op de markt een zware straf is (verlies van werk). Dit document stamt uit december 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. De Centrale Markt in Amsterdam-West was in die tijd van cruciaal belang voor de voedselvoorziening van de stad. Vanwege de oorlogsschaarste stonden alle aspecten van de voedselketen onder streng toezicht.

De hiërarchie in de kop van het document (van de Directeur van het Marktwezen naar de Wethouder voor de Levensmiddelen) illustreert hoe strikt de administratieve controle op de markt was. Kleine diefstallen van emballage (kisten) werden niet getolereerd, omdat materialen schaars waren en de orde op het marktterein essentieel was voor de distributie onder het distributiestelsel. Het feit dat dit rapport uiteindelijk bij een wethouder terechtkomt, onderstreept de politieke gevoeligheid van alles wat met de 'Levensmiddelen' te maken had in oorlogstijd.