Getypte brief met handgeschreven handtekening, ambtelijke stempels en kanttekeningen. 18 november 1942. M. Krammer, Nieuwe Hoogstraat 10/2, Amsterdam C. Den Heer Wirtschaftsreferent (Economisch Referent), Museumplein 19, Amsterdam. M. Krammer
Nw. Hoogstr. 10/2
Amsterdam C Amsterdam 18 Nov. 1942

Den Heer Wirtschaftsreferent
Museumplein 19
Amsterdam.

Weled. Heer,

Naar aanleiding van Uw verzoek zend ik U hieronder een lyst
van het door my in het bezit zynde materiaal en een lyst
van myne Arische collega's, en hun namen en adressen.

Hoogachtend,
[Handtekening: M. Krammer]

Materiaal staande op de markt van M. Krammer

14 kramen met zeil
9 reservezeilen
1 lege handkar
11 bergkarren.

Materiaal staande op de markt van arische collega's.

50 kramen met zeil
26 bergkarren.

Materiaal in het pakhuis.

50 schagen
50 palen
60 latten
24 planken
3 handkarren
1 handkar zonder wielen
1 broodkarretje zonder wielen
12 kapkarren
3 kapkarren zonder wielen
8 stukkende wielen
6 onbruikbare zeilen.

Namen: adressen:
G. de Vré Willem Pastoorstraat 59 - Amsterdam Z
J. Siebeles Molensteeg 7 " C
J. Nelen Sint Anthoniesbreestraat 60 " C
F. van der Berg Monikkenstraat 19 " C
A. Adriaanse Rechtboomsloot 77 " C
H. Roelof Lastageweg 5 " C

[Stempel rechtsboven:]
Der Beauftragt[e]
für die Stadt Amst[erdam]
Eingegangen:
21 NOV. 1942
[Handgeschreven: Wi]

[Handgeschreven aantekening onderaan in Duits:]
Herrn v d Z zur Rücksprache.
[Aantekening met pijl:]
besprek. voor 30/12-42
om 11 uur 8/21/6 Dit document is een treffend voorbeeld van de bureaucratische precisie waarmee de Duitse bezetter de Joodse economische activiteiten in kaart bracht en afzonderde.

1. Segregatie: De afzender, M. Krammer, wordt gedwongen een expliciet onderscheid te maken tussen zijn eigen materiaal en dat van "Arische" (niet-Joodse) collega's. Dit wijst op de registratie van Joodse ondernemingen als opmaat naar onteigening of liquidatie.
2. Omvang: De lijst toont een aanzienlijke hoeveelheid materieel (kramen, karren, onderdelen), wat suggereert dat Krammer een substantiële rol speelde in de Amsterdamse markthandel, mogelijk als verhuurder of opzetter van marktkramen.
3. Administratieve verwerking: De brief is gericht aan de Wirtschaftsreferent, het orgaan dat toezag op de "arisering" van de economie. De handgeschreven Duitse notitie "zur Rücksprache" (voor overleg) onderaan geeft aan dat de informatie direct door de bezettingsautoriteiten werd geëvalueerd voor verdere stappen. In 1942 was de vervolging van de Joodse bevolking in Nederland in een vergevorderd stadium. Joodse ondernemers waren verplicht hun bedrijven te registreren bij de Wirtschaftsprüfstelle. Dit document valt binnen de inspanningen van de bezetter om Joods bezit volledig te inventariseren.

De adressen in de brief (Nieuwe Hoogstraat, Molensteeg, Sint Anthoniesbreestraat) bevinden zich in of nabij de voormalige Joodse buurt van Amsterdam. Terwijl de Joodse handelaren werden beperkt en uiteindelijk weggevoerd, moesten hun "Arische" collega's worden geïdentificeerd, vaak om de continuïteit van de marktvoorziening te waarborgen onder niet-Joods beheer. De vermelding van "stukkende wielen" en "onbruikbare zeilen" getuigt van de schaarste en de staat van het materiaal in het derde oorlogsjaar.