Concept-overeenkomst / Reglement.
Origineel
Concept-overeenkomst / Reglement. De ondergetekenden:
a.
b. hierna te noemen "de Grossiers"
"de Bank"
in aanmerking nemende:
dat de Overheid te Amsterdam de Verordening op den Dienst van het Marktwezen en het daarop aansluitende Reglement op de Centrale Markt heeft vastgesteld, mede teneinde een saneering van den handel op de Centrale Markt tot stand te brengen en voornemens is in dien zin verder krachtig op te treden, zoo noodig door wijziging en/of aanvulling van bovenbedoelde bepalingen;
dat de Grossiers in samenwerking met de Bank hetzelfde doel nastreven;
dat het den Grossiers bekend is, dat verdere verheffing van het standsbewustzijn en van de credietwaardigheid, verbetering van administratie en scherpere handhaving van de door de Overheid gewenschte prijzenschema's dringend noodzakelijk is; [handgeschreven toevoeging onleesbaar: mede in het belang van de [...] van den productenhandel]
dat bovengenoemde desiderata zoo spoedig mogelijk verwezenlijkt dienen te worden;
dat de Grossiers van oordeel zijn, dat een Centrale Verrekening op de Centrale Markt een der meest doeltreffende middelen is om tot verdere saneering van den handel aldaar te komen en de Bank hare medewerking in principe heeft toegezegd;
dat de instelling van bovenbedoelde centrale verrekening zal geschieden in onderlinge samenwerking tusschen de Grossiers en de Bank;
dat aan de betrokken Autoriteiten verzocht zal worden de centrale verrekening te erkennen en tegen hen, die zich daaraan onttrekken, afdoende sanctiemaatregelen te nemen;
dat de onderhavige overeenkomst ter nadere regeling van het bovenstaande is aangegaan, met dien verstande, dat zulks geschiedt onder voorbehoud van goedkeuring door de desbetreffende Autoriteiten;
verklaren te zijn overeengekomen als volgt:
- De Grossiers voeren per Mei a.s. een zoogenaamde Centrale Verrekening in voor den Groente- en fruithandel op de Centrale Markt; de uitvoering dezer verrekening geschiedt in samenwerking met de Bank en loopt over haar bijkantoor op de Centrale Markt;
- Alle grossiers en van hen koopende detaillisten worden geregistreerd onder een volgnummer; van deze nummering worden gedrukte lijsten verspreid [handgeschreven toevoeging: onder de detaillisten die een rekening hebben bij de bank]. [In de marge:] verzamelnota's, crediteuren bij de grossiers
- De Grossiers zullen nota's/volgens standaardmodel, als vastgesteld door ondergetekenden, gebruiken, ~~behoudens goedkeuring van de desbetreffende autoriteiten~~ [handgeschreven toevoeging:] hetzij à contant of op crediet.
- Alle Grossiers zijn verplicht voor verkochte hoeveelheden nota's af te geven in meervoud met duidelijke omschrijving van kilo gewicht en prijs. Afschriften van deze nota's zullen op ordelijke wijze moeten worden bewaard.
- ~~Voor levering à contant zal voorloopig de betaling worden overgelaten aan het oordeel van betrokkenen, waarbij in het algemeen de practijk de te volgen gedragslijn zal aangeven.~~ [Handgeschreven vervanging:] Bij levering à contant zal onverwijld bij de levering de betaling moeten geschieden.
-
Voor levering op crediet geldt de navolgende regeling:
De grossiers zijn gehouden bij het kantoor van de bank op een daarvoor vastgestelden dag hun ~~facturen~~ [handgeschreven: rekeningen] wegens aan de detaillisten verkochte groenten en fruit in te dienen, welke ~~factuurbedragen~~ tevens op een borderel worden vermeld dat eveneens wordt meegezonden. [In de marge:] verzamelnota's bij de bank.
De bank zendt daarna zoo spoedig mogelijk aan den debiteur/detaillist een verzamelopgave van de verschillende door hem aan grossiers verschuldigde bedragen, waarop tevens vermeld staat, wanneer het totaalbedrag uiterlijk voldaan moet zijn. Dit document vormt de blauwdruk voor een ingrijpende professionalisering van de Amsterdamse groente- en fruithandel. De kernpunten zijn: -
Saneering en Controle: De term "saneering" (zuivering/gezondmaking) wijst op een poging om de vaak chaotische en fraudegevoelige handel op de markt te reguleren. Door prijzenschema's en administratieve regels af te dwingen, wilde de overheid meer grip krijgen op de markt.
- Rol van de Bank: De bank fungeert hier niet slechts als financier, maar als administratief tussenpersoon (clearing house). Door alle betalingen via de bank te laten lopen ("Centrale Verrekening"), wordt het kredietrisico beheersbaar en de geldstroom inzichtelijk.
- Handgeschreven wijzigingen: De correcties zijn cruciaal. Bij punt 5 wordt de vrijblijvendheid rondom contante betalingen geschrapt; er wordt nu geëist dat er "onverwijld" (direct) betaald wordt. Dit duidt op een aanscherping van de regels tijdens de conceptfase om wanbetaling tegen te gaan.
- Registratie: Het gebruik van volgnummers en gedrukte lijsten wijst op de eerste stappen naar een moderne, gedigitaliseerde (avant la lettre) administratie. De Centrale Markt in Amsterdam (geopend in 1934 aan de Jan van Galenstraat) was bedoeld om de handel te centraliseren, die voorheen verspreid over de stad plaatsvond (o.a. op de Prinsengracht). Dit document past in de transitieperiode waarin de vrije markthandel plaatsmaakte voor een strikt gereguleerd systeem onder toezicht van het Gemeentelijk Marktwezen. Dergelijke verrekeningssystemen waren noodzakelijk om de enorme volumes en de snelheid van de handel in bederfelijke waar financieel te kunnen verwerken. De referentie naar de "Overheid te Amsterdam" en de "Verordening" duidt op een nauwe vervlechting tussen privaat-commerciële afspraken en publieke regelgeving.