Brief (handgeschreven). 29 april [1942]. S. Monnikendam, Oude Schans 43 III, Amsterdam. De Directie Marktwezen, Amsterdam. Amsterdam 29 April

Aan de Directie Marktwezen

Mijne Heeren

Ondergetekende is ± 28 of 29
December in het bezit gekomen
van een schrijven Uwer zijds, tot
het bekomen van een voorkeurskaart
ten behoeve van de Markt Gaapstraat

Op 31-12-'41 ben ik door een
ongeval in het ziekenhuis opgenomen
en ben reeds eenige weken thuis
doch noch niet in staat op de
markt te staan, zie bijgaand
dokters advies. Aangenaam
zou het mij zijn indien Uw de
bewuste voorkeurskaart weer
tot mijn beschikking zou willen
stellen. Bij voorbaat dankend voor
Uw bereidwilligheid teeken ik
met de meeste Hoogachting
S. Monnikendam
Oude Schans 43 III * Handschrift en taal: Het document is geschreven in een vlot, goed leesbaar cursief handschrift. De taal is formeel en beleefd ("Mijne Heeren", "Uwer zijds", "Hoogachting"). Er zit een kleine grammaticale slordigheid in de zin "indien Uw de bewuste..." (waarschijnlijk bedoeld als "indien U de bewuste...").
* Inhoud: De schrijver, S. Monnikendam, refereert aan een eerdere toezegging van eind december 1941 voor een marktvergunning (voorkeurskaart). Door een ongeval op oudejaarsdag 1941 is de schrijver echter langdurig uitgeschakeld geweest. Nu de schrijver weer thuis is, maar nog herstellende, wordt verzocht de vergunning alsnog of opnieuw beschikbaar te stellen. Een doktersverklaring was als bijlage toegevoegd.
* Topografie: De afzender woont aan de Oude Schans 43, driehoog. Dit is een adres in de Amsterdamse Jodenbuurt. De genoemde markt is de markt in de Gaapstraat. * Historische context: Hoewel het jaartal niet expliciet bij de datum bovenin staat, blijkt uit de tekst ("31-12-'41") dat de brief in april 1942 is geschreven, tijdens de Duitse bezetting van Nederland.
* De Markt in de Gaapstraat: De markt in de Gaapstraat (Amsterdam-Oost) was een van de drie specifieke markten die door de bezetter in november 1941 waren ingesteld uitsluitend voor Joodse marktkooplieden en Joodse bezoekers. Dit was onderdeel van de toenemende segregatie en isolatie van de Joodse bevolking.
* Persoonlijke context: De naam Monnikendam is een bekende Joodse achternaam in Amsterdam. Gezien de locatie van de markt (een Joodse markt) en het woonadres (de Jodenbuurt), betreft dit een Joodse Amsterdammer die probeert zijn broodwinning veilig te stellen onder de beperkende maatregelen van de bezetter. Het document getuigt van de dagelijkse bureaucratische realiteit waarmee mensen in die tijd te maken hadden, zelfs te midden van vervolging en ziekte.