Getypte ambtelijke brief met handgeschreven aanvullingen en aantekeningen. 23 december 1942 (met handgeschreven aanvullingen tot en met 26 december 1942). De Directeur (vermoedelijk van de Gemeentelijke Dienst voor de Voedselvoorziening of een aanverwant orgaan). Den Heer Burgemeester van Amsterdam (Edward Voûte), Raadhuis, Amsterdam-Centrum. (Bovenaan handgeschreven in paars potlood:)
Verzonden 28/12

HB.

den Heer Burgemeester van Amsterdam,
Raadhuis,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 3.

2a/14/38 M. 23 December 1942.

Naar aanleiding van den brief van Uw Secretaris d.d. 2 April jl. (No.P.S.B.) en ten vervolge op mijn brief d.d. 16 December jl. (no.2a/14/37 M.) heb ik de eer U onderstaand een opgave te doen toekomen van den aardappelvoorraad te Amsterdam op 12 December jl.; de aanvoer in de week van 14 tot en met 19 December; de aflevering aan kleinhandel en instellingen in deze week en de boekvoorraad op 19 December jl.

De Directeur,

Voorraad op 12 December 1942: 325.266 hl.
Aanvoer week 14 - 19 December 1942: 142.520 "
467.650 hl.
Aflevering week 14 - 19 December 1942: 116.251 "
Voorraad op 19 December 1942 des avonds: 351.399 hl.
==========

N.B. Per 23 December 1942 was volgens opgave van de Vebena rond 90.000 hl. afgeleverd aan de bevolking van Amsterdam voor den winteropslag bij particulieren.

(Handgeschreven aanvulling in zwarte inkt:)
levering
Voorraad 19/12 351.399 hl
Aanvoer week 21-26 / 12 81.497 "
432.896

Aflevering week id. 62.046 hl
Voorraad 26/12 370.850 hl

(Linksonder handgeschreven in rood potlood/inkt:)
2a/14/39 M.

--- * Rekenfouten: In de getypte tekst zit een kleine discrepantie. De som van 325.266 + 142.520 is feitelijk 467.786, terwijl het document 467.650 vermeldt. Dit kan wijzen op een typefout of een administratieve correctie die niet expliciet is vermeld. De handgeschreven som onderaan is wel rekenkundig correct (432.896 - 62.046 = 370.850).
* Eenheden: De hoeveelheden worden uitgedrukt in hl (hectoliter). In deze periode werden aardappelen vaak per volume gemeten in plaats van uitsluitend per gewicht.
* Instanties: De Vebena (Vereeniging van Nederlandsche Aardappelhandelaren) wordt genoemd als bron voor de cijfers over de winteropslag. Dit was een centrale organisatie die onder toezicht van de bezetter de aardappelhandel reguleerde.
* Winteropslag: De melding van 90.000 hl voor "winteropslag bij particulieren" is cruciaal. Dit was de legale voorraad die burgers mochten inslaan om de winter door te komen, buiten de wekelijkse distributie om.

--- Dit document stamt uit de winter van 1942-1943, een periode waarin de voedselvoorziening in bezet Nederland volledig onder controle stond van de overheid via het distributiestelsel. Amsterdam was voor haar voedselvoorziening totaal afhankelijk van de aanvoer vanuit de agrarische gebieden.

De brief illustreert de rigoureuze administratieve controle op basisbehoeften. Elke hectoliter aardappelen werd geteld en gerapporteerd aan de burgemeester (destijds de pro-Duitse Edward Voûte). Hoewel de beruchte Hongerwinter pas twee jaar later zou plaatsvinden, tonen deze cijfers aan hoe precair de balans tussen aanvoer en consumptie toen al was. De handgeschreven toevoeging laat zien dat de administratie ook tijdens de kerstdagen van 1942 nauwgezet werd bijgehouden om de voorraadpositie voor het nieuwe jaar te bepalen.