Handgeschreven bericht/klachtbrief met illustratie.
Origineel
Handgeschreven bericht/klachtbrief met illustratie. Vermoedelijk eind november of december 1944 (verwijst naar "Donderdag 23 Nov. j.l."). Dit is de ware grootte der aan suiker-patiënten
uitgereikte bloemkolen op Donderdag 23 Nov. j.l.
De firma Heerding N.V., Heerengracht hoek
Heisteeg, berekende daarvoor slechts 25 cent.
[In de getekende cirkel:]
Grootte over den
kop gemeten 11 1/2 c.M.
BLOEMKOOL
Gewicht, ontdaan van de
buitenste bladeren,
precies 190 gram
Deze lilliputters waren over den kop nog geen
12 c.M. Ontdaan van de buitenbladeren woog die
kolas op een brievenweger precies in z’n geheel
190 gram, waarvan toen nog het een en ander af
moest aan de uiteinden. Summa summarum kon
het geheel gemakkelijk in een gewone envelop.
Wie sprak er ook weer van 2 x 1 1/2 kg. per week? * Toon en taalgebruik: De tekst is doorspekt met sarcasme en verontwaardiging. De schrijver gebruikt termen als "slechts 25 cent" (ironisch bedoeld voor een zeer klein product) en "lilliputters". De vergelijking dat de bloemkool in een "gewone envelop" past, benadrukt de absurditeit van de situatie.
* Visuele elementen: De tekening dient als bewijsmateriaal. Door de bloemkool op "ware grootte" te tekenen, wordt de schaarste gevisualiseerd. De rode onderstrepingen vestigen de aandacht op de prijs en de officiële naam van het product.
* Technisch detail: Het feit dat de bloemkool op een "brievenweger" gewogen kon worden, onderstreept hoe licht het object was; een normale keukenweegschaal zou voor een dergelijk gewicht (190 gram) in die tijd wellicht te onnauwkeurig zijn geweest. Dit document stamt uit de periode van de Hongerwinter (1944-1945) in de bezette Nederlanden. 23 november 1944 valt midden in deze periode van extreme voedselschaarste, vooral in de grote steden zoals Amsterdam.
Suikerpatiënten (diabetici) hadden in die tijd vaak recht op extra of specifieke rantsoenen (zoals groenten) omdat zij geen vervangende koolhydraten konden eten. De tekst laat zien dat zelfs deze medische noodrantsoenen minimaal waren. De laatste zin ("Wie sprak er ook weer van 2 x 1 1/2 kg. per week?") verwijst naar de officiële toezeggingen of distributiebonnen die op papier een veel grotere hoeveelheid beloofden dan de schamele 190 gram die daadwerkelijk geleverd werd. De Firma Heerding, gevestigd aan de Heerengracht 410-412 (hoek Heisteeg) in Amsterdam, was een bekende kruidenierszaak.