Getypte statistische tabel met handgeschreven kanttekeningen en berekeningen.
Origineel
Getypte statistische tabel met handgeschreven kanttekeningen en berekeningen. Betreft de week van 2 t/m 8 juli 1944. Document zelf gedateerd juli 1944 (onderaan) en 12-7-1944 / 14-7-44 (handgeschreven bovenaan en linksingangen). (Handgeschreven linksboven in potlood: 20 52 12.7.1944)
(Handgeschreven rechtsboven in potlood: Dir. Markham ter kennisneming.)
W e e k v a n 2/3 - 8 J u l i 1944
| Artikel | eenheid | A a n v o e r | Amsterdam moest ontvangen op basis van Rotterdam | V e r s c h i l | |
| :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- |
| | | Amsterdam | Rotterdam | | voordelig | nadelig |
| | | | | | | |
| Aardappelen | KG. | 1.470.980 | 459.334 | 577.850 | 893.130 | |
| (Hand: Groente fruit) aalbessen | KG. | 7.889 | 13.104 | 16.490 | | 8.601 |
| aardbeien | KG. | 78.690 | 56.800 | 71.460 | 7.230 | |
| andijvie | KG. | 626.600 | 220.500 | 277.400 | 349.200 | |
| appelen | | | | | | |
| asperges | KG. | | 4 | 5 | | 5 |
| aubergines | st. | | 500 | 629 | | |
| augurken | | | | | | |
| bieten | KG. | 26.183 | 555.600 | 699.000 | | 672.817 |
| bloemkool | KG. | 450.112 | 492.400 | 619.500 | | 169.388 |
| boonen (snij) | KG. | 182 | 1.900 | 2.390 | | 2.208 |
| " (spercie) | KG. | 40 | 114 | 143 | | 103 |
| " (tuin) | KG. | 155.059 | 180.800 | 227.450 | | 72.391 |
| boonenkruid | bos L | | 5.600 | 7.045 | | |
| brusselschlof | | | | | | |
| capucijners | KG. | | 15 | 19 | | 19 |
| doperwten | KG. | 144.356 | 99.800 | 125.550 | 18.806 | |
| druiven | KG. | 522 | 409 | 515 | 7 | |
| frambozen | KG. | 908 | 356 | 448 | 460 | |
| kersen | KG. | 59.559 | 86.300 | 108.560 | | 49.001 |
| kervel | bos L | | 900 | 1.132 | | |
| komkommers(kg) | KG. | 91.272 | (18.300 | 119.000 | | 27.728 |
| " | | | (76.300 | | | |
| kool | | | | | | |
| " (boeren) | | | | | | |
| " (brusselsche) | | | | | | |
| " (chineesche) | | | | | | |
| " (groene) | KG. | 4.149 | 900 | 1.132 | 3.017 | |
| " (roode) | KG. | 45.575 | 1.900 | 2.390 | 43.185 | |
| " (savooie) | KG. | 2.175 | 400 | 503 | 1.672 | |
| " (witte) | KG. | 1.458 | | | 1.458 | |
| koolrabi | st. | | 2.600 | 3.271 | | 3.271 |
| koolrapen | | | | | | |
| kropsla | KG. | 61.059 | 50.640 | 63.710 | | 2.651 |
| kruisbessen | KG. | 725 | 440 | 554 | 171 | |
| | | | | | | |
| maiskolven | st. | | 10 | 13 | | |
| meirapen | KG. | | 1.300 | 1.635 | | 1.635 |
| meloenen | KG. | 13.049 | 5.100 | 6.416 | 6.633 | |
| namenia | KG. | | 60 | 75 | | 75 |
| paprica | st. | | 3.800 | 4.780 | | |
| pepers | st. | | 88 | 111 | | |
| perziken | st. | 30.517 | 50.000 | 62.900 | | |
| peterselie | KG. | | 1.550 | 1.950 | | 1.950 |
| peulen | KG. | 3.185 | 1.100 | 1.380 | 1.805 | |
| postelein | KG. | 26.296 | 760 | 956 | 25.340 | |
| prei | KG. | | 9.600 | 12.075 | | 12.075 |
| pruimen | st. | 3.596 | 3.000 | 3.774 | | |
| peren | st. | 691 | | | | |
| | | | | | | |
| raapstelen | KG. | 10.532 | | | 10.532 | |
| rabarber | KG. | 4.789 | 20.200 | 25.410 | | 20.621 |
| radijs | KG. | 12.459 | 2.500 | 3.145 | 9.314 | |
| ramenas | | | | | | |
| schorseneeren | | | | | | |
| selderij(knol) | | | | | | |
| " (struik) | KG. | | 3.490 | 4.390 | | 4.390 |
| sjalotten | KG. | | 9.200 | 11.575 | | 11.575 |
| snijbiet | KG. | | 1.100 | 1.384 | | 1.384 |
| spinazie | KG. | 42.257 | 20.900 | 26.290 | 15.967 | |
| spitskool | KG. | 4.315 | 99.300 | 124.920 | | 120.605 |
| stoofsla | KG. | | 23.200 | 29.190 | | 29.190 |
| tomaten | KG. | 35.851 | 103.300 | 129.950 | | 94.099 |
| | | | | | | |
| uien | KG. | | 4.200 | 5.284 | | 5.284 |
| vijgen | st. | | 100 | 126 | | |
| wortelen(wasch- | | | | | | |
| peen) | KG. ) | | 11.400 | 14.340 ) | | |
| wortelen(bos- | | 211.491 | | ) | 101.661 | |
| peen) | KG. ) | | 75.900 | 95.490 ) | | |
| wortelen(win- | | | | | | |
| terw.) | | | | | | |
| zuring | KG. | | 220 | 277 | | 277 |
| T o t a a l in | KG. | 2.120.737 | 2.251.362 | 2.832.351 | 596.458 | 1.308.072 |
| T o t a a l in | bos | | 6.500 | 8.177 | | 8.177 |
| T o t a a l in | stuks | 34.804 | 60.098 | 75.604 | | 40.800 |
| | | | | | | |
| VLEESCH | KG. | 121.000 | 79.275 | 99.730 | 21.270 | |
(Handgeschreven links, onderaan tabel:)
< wordt te A’dam in verband met de onbelangrijkheid niet genoteerd.
(Handgeschreven rode inkt, uiterst linksonder: 14-7-44)
(Handgeschreven rechtsonder de tabel:)
A’dam heeft minder groente/fruit ontvangen dan Rottm: 130.625 kg.
had meer " " " " " op basis .. 711.614 .
Theoretisch tekort 842.239 .
C.S. Stadhuis, No. 316
A'dam, 7-'44.
--- Dit document is een ambtelijke verantwoording van de scheve voedseldistributie tussen de twee grootste steden van Nederland in de zomer van 1944. De kern van de rapportage is een vergelijking: wat ontving Amsterdam werkelijk, en wat had het moeten ontvangen als de verdeling evenredig was aan die van Rotterdam (gecorrigeerd met een factor, waarschijnlijk op basis van inwoneraantal).
Belangrijke observaties:
1. Aardappel-overschot vs. Groente-tekort: Amsterdam ontving aanzienlijk meer aardappelen dan Rotterdam (een "voordeel" van ruim 893 ton). Echter, bij bijna alle vitaminerijke groenten (bieten, bloemkool, wortelen, tomaten, spitskool) is er sprake van een enorm "nadelig" verschil.
2. Statistische exercitie: De tabel berekent een "Theoretisch tekort" van 842.239 kg aan groente en fruit. Dit getal is de optelsom van het feitelijke tekort ten opzichte van de Rotterdamse kilo's plus het extra deel dat Amsterdam op basis van haar omvang had moeten krijgen.
3. Vleesaura: Opvallend is dat Amsterdam voor vlees wel een "voordelig" verschil noteert (21.270 kg meer dan de Rotterdamse basis).
4. Bureaucratische frictie: De handgeschreven opmerking "ter kennisneming" aan een directeur en de precieze berekening van tekorten wijzen op een poging van de Amsterdamse gemeente om de ongelijke bevoorrading aan te kaarten bij hogere instanties (zoals het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening).
--- Juli 1944 was een kritieke periode in bezet Nederland. Terwijl de geallieerden na D-Day (juni 1944) door Frankrijk oprukten, werd de bevoorrading in Nederland steeds problematischer door spoorwegstagnatie en Duitse vorderingen.
Dit document illustreert de "honger naar cijfers" van ambtenaren die probeerden grip te houden op een instortend systeem. Amsterdam, verder weg van de Zeeuwse en Zuid-Hollandse tuinbouwgebieden dan Rotterdam, trok vaak aan het kortste eind bij de verdeling van versproducten.
De focus op aardappelen als bulkproduct is tekenend; het was het laatste redmiddel om de bevolking van calorieën te voorzien. Slechts twee maanden na dit rapport zou de Spoorwegstaking uitbreken, gevolgd door het Duitse embargo op voedseltransporten naar het westen, wat zou leiden tot de catastrofale Hongerwinter van 1944-1945. Dit document toont de voorboden van die crisis: de tekorten waren in de zomer al structureel en de scheve verdeling tussen steden leidde tot bestuurlijke spanningen.