Handgeschreven brief (klachtbrief).
Origineel
Handgeschreven brief (klachtbrief). 20 juni 1944 (Amsterdam). W. van Delft, Transvaalstraat 6-II, Amsterdam. De Directeur van het Marktwezen, Amsterdam. [Links boven:]
Asd 20/6 .44
[Rechts boven in potlood:]
1520
[Stempel:]
Nº 21/13/1 M.1944 22/6
Den Weled Heer.
Den Heer Directeur
van het Marktwezen.
Amsterdam
Weledgeb. Heer!
[Aantekeningen in rood/blauw potlood in de marge:]
m.i. Dir.
p 28/6 Geen bericht.
Dit is nu Maandag
20 dezer doch vandaag de 4e maal dat wij
in de rij staan op het Pretoriusplein voor visch van ± half 3
tot 6 uur en zonder visch naar huis
worden gestuurd. Telkens komt een van
de keurmeesters zeggen, dat wij moeten blij-
ven staan, want dat er visch onderweg is
en om 6 uur komt deze ambtenaar met
hetzelfde opgewekte gezicht ons vertellen,
dat wij maar weer zonder visch naar huis
moeten gaan. Eerlijk gezegd van deze
organisatie snap ik met mijn gewoon
menschelijk verstand geen sikkepit. Mis-
schien weet UEd. er wat op te vinden,
maar het gaat boven mijn pet.
Hoogachtend.
Transvaalstr 6 II W. van Delft
[Aantekeningen rechts onder:]
Opberg. W. v Delft
Zaak met W. v Delft
besproken. Opberg.
28-6-44
de Boer * Inhoud: De afzender, W. van Delft, beklaagt zich over de gang van zaken bij de visdistributie op het Pretoriusplein. Voor de vierde keer hebben mensen urenlang (van 14:30 tot 18:00 uur) in de rij gestaan op aanwijzing van keurmeesters die beweerden dat er vis onderweg was, om vervolgens om 18:00 uur alsnog met lege handen naar huis gestuurd te worden.
* Toon: De brief is formeel geadresseerd, maar de toon in de kern is gefrustreerd en cynisch. Van Delft spreekt over het "opgewekte gezicht" van de ambtenaar die het slechte nieuws brengt en gebruikt volkse uitdrukkingen zoals "geen sikkepit" snappen en "het gaat boven mijn pet" om de absurditeit van de organisatie aan te stippen.
* Administratieve afhandeling: De verschillende stempels en krabbels laten de bureaucratische loop van de klacht zien. De aantekening "besproken" en de naam "de Boer" met de datum 28-6-44 suggereren dat de klacht intern is behandeld of dat er contact is geweest met de melder voordat het document werd gearchiveerd ("Opberg."). * Tijdperk: De brief is geschreven in juni 1944, tijdens de Duitse bezetting van Nederland, vlak na de invasie in Normandië (D-Day). De voedselschaarste in de steden nam destijds hand over hand toe.
* Locatie: Het Pretoriusplein en de Transvaalstraat liggen in de Transvaalbuurt in Amsterdam-Oost. Deze buurt was zwaar getroffen door de Jodenvervolging; in 1944 woonden er veel nieuwe bewoners of mensen die de ontberingen van de oorlog dagelijks aan den lijve ondervonden.
* Schaarste en distributie: Vis was een van de weinige voedingsmiddelen die (soms) nog buiten het strikte bonnensysteem om of met specifieke toewijzingen verkrijgbaar was, wat de enorme rijen verklaart. De brief geeft een zeldzaam, rauw inkijkje in de dagelijkse frustratie en de tijdrovende overlevingsstrategieën van Amsterdammers in de laatste oorlogsjaren. W. van Delft Gemeente Amsterdam Marktwezen