Ambbtelijk rapport (Rapport) van de Dienst van het Marktwezen te Amsterdam. 17 februari 1944 (met latere aantekeningen tot 1 maart 1944). [Stempel linksboven:] DIENST VAN HET MARKTWEZEN te AMSTERDAM

[Links in typoscript en stempel:] Nº 25/7/2 M.1944 23/2

[Rechtsboven handgeschreven:] Th. de Plan (?) [en een rode streep]

R A P P O R T
----------------------

Naar aanleiding van bijgaand schrijven No. 25/4/1 M. 1944 12/1, waarin door S. Groenhuyzen, wonende Gerard Doustraat 230, 2e etage alhier, wederom een standplaats wordt aangevraagd voor de dagmarkt Albert Cuypstraat, heb ik, J. H. de Grebber, Ambtenaar bij het Marktwezen, na daartoe bekomen opdracht, een onderzoek ingesteld t.a.v. de prijzen welke Groenhuyzen het publiek rekent.

Het is mij gebleken, dat S. Groenhuyzen op de Albert Cuypstraat spruitkool en witlof aan het publiek verkoopt tegen respectievelijk F. 1.- en F. 1,10 per k.g. De maximumprijzen bedragen F. 0.32 en F. 0,39 per k.g.

Waarvan dit rapport te Amsterdam op 17 Februari 1944.

De Ambtenaar voornoemd,
[Handtekening:] J.H. de Grebber
J.H. de Grebber

Aan
Den Heer Directeur van het Marktwezen
A L H I E R

[Handgeschreven kanttekening links midden:]
Gezien
21-2-44
de Baan (?)

[Handgeschreven kanttekening onderaan:]
Gezien
1-3-44
de Baan (?)

[Handgeschreven tekst onderaan in bruin/rode inkt:]
kan deze man van standvrije plaats worden
hem was nl. nog geen kaart uitgereikt
maar blijkbaar niet in staat tot [onleesbaar] voor [onleesbaar]
geen kaart uitgereikt 26-2-44 [Paraaf] Het document is een ambtelijk verslag van een prijscontrole op de Albert Cuypmarkt in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De ambtenaar J.H. de Grebber rapporteert over een onderzoek naar de handelspraktijken van S. Groenhuyzen, die opnieuw een standplaatsvergunning had aangevraagd.

De kern van de overtreding is extreme prijsopdrijving:
* Spruitkool: Verkocht voor 1,00 gulden per kg, terwijl de maximumprijs 0,32 gulden was (ruim 3x de toegestane prijs).
* Witlof: Verkocht voor 1,10 gulden per kg, terwijl de maximumprijs 0,39 gulden was (bijna 3x de toegestane prijs).

De handgeschreven aantekeningen onderaan suggereren dat deze overtreding direct gevolgen had voor de vergunningsaanvraag. Er wordt opgemerkt dat hem nog geen marktkaart was uitgereikt en dat hij blijkbaar "niet in staat" was zich aan de regels te houden. Dit rapport moet worden gezien in de context van de schaarste en de daaruit voortvloeiende distributie- en prijsmaatregelen tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De "Dienst van het Marktwezen" speelde een cruciale rol in het handhaven van de door de overheid vastgestelde maximumprijzen om de zwarte handel en excessieve winsten op basisbehoeften tegen te gaan.

In februari 1944 was de voedselsituatie in de Nederlandse steden reeds zeer precair. Het feit dat een marktkoopman driemaal de maximumprijs vroeg voor basisgroenten zoals spruitjes en witlof werd beschouwd als een ernstige economische overtreding, die in dit geval leidde tot het weigeren of intrekken van de marktvergunning. De Albert Cuypstraat was (en is) een van de belangrijkste marktlocaties in de stad, waar de controle op dergelijke misstanden streng was.