Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen en stempels.
Origineel
Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen en stempels. 25 januari 1944. Onbekend (waarschijnlijk een omwonende of marktbezoeker). Directeur van Marktwezen, Amsterdam. [Bovenzijde - administratief]
Aan den Heer Directeur van Marktwezen
Amsterdam 25j jan 1944
Nº 25/8/1 M.1944 25/1
[Handgeschreven aantekeningen rechtsboven]
eerst gegevens daarna s.v.p. [paraaf]
m.i. door Th. de Vries contr. [controleur]
er zijn de andere klagen bijvoegen en informeer V.M.
Aanwijzen [paraaf]
[Hoofdtekst - getypt]
Mynheer
Zaterdagmiddag 22 jan wier er vis in de Alb cuypstraat 222a verkocht
er was vorens Baars en kleine Schar De toeweising Schol Bot van
Synmonsbergen is daa niet geweest
Hy stond daar wel Blik te ver koopen
Mandag 24 is er enkelt Voren verkocht maar ggen Baars of Snoak
Waar is deze Vis hebben deze Volendammers de Vis dan op gege
Hier meden verzoektt dezen zaak te onderzoeken
[Onderzijde - parafen]
bpb.
[onleesbare handtekening/paraaf] * Taalgebruik: De brief is opgesteld in een enigszins gebrekkig Nederlands met typefouten ("wier" i.p.v. "werd", "Alb cuypstraat", "toeweising", "Snoak", "gege"). Dit duidt op een schrijver uit de volksklasse of iemand die onder tijdsdruk schreef.
* Inhoud: De brief is een klacht over de visdistributie op de Albert Cuypmarkt. De schrijver klaagt dat specifieke vissoorten (Schol en Bot) die waren toegewezen aan een zekere Synmonsbergen (waarschijnlijk Simonsbergen) niet werden verkocht, terwijl hij wel conserven ("Blik") verkocht. Ook op maandag ontbrak de beloofde Baars en Snoek. De schrijver insinueert dat de "Volendammers" (de visverkopers) de vis zelf hebben opgegeten of achtergehouden.
* Ambtelijke afhandeling: De handgeschreven noten tonen het bureaucratische proces. Er wordt gevraagd om eerst gegevens te verzamelen, andere gelijke klachten ("klagen") bij te voegen en de afdeling "V.M." (waarschijnlijk Voedselvoorziening of een vergelijkbare instantie) te informeren. Dit document stamt uit januari 1944, midden in de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was Nederland onderworpen aan een streng distributiesysteem vanwege enorme voedseltekorten. De controle op de eerlijke verdeling van schaarse goederen zoals vis was een taak van het "Marktwezen".
De brief illustreert de sfeer van wantrouwen en sociale controle tijdens de bezetting. Burgers hielden marktkooplui nauwgezet in de gaten om te voorkomen dat zij goederen op de zwarte markt verkochten of voor zichzelf hielden. De Albert Cuypmarkt was destijds, net als nu, een cruciaal distributiepunt voor levensmiddelen in Amsterdam. De term "Volendammers" werd vaak generiek gebruikt voor visverkopers, die in die tijd een prominente rol speelden in de Amsterdamse vishandel. Marktwezen