Archief 745
Inventaris 745-425
Pagina 340
Jaar 1944
Stadsarchief

Ambtelijk rapport/brief.

In de tekst wordt verwezen naar 5 mei 1944. In de kantlijn staan diverse data uit 1944 (26/4, 20/3(?), 26/10). Van: Onbekend (waarschijnlijk een marktmeester of toezichthouder). Aan: Den Heer Inspecteur van het Marktwezen, alhier (vermoedelijk Amsterdam).

Origineel

Ambtelijk rapport/brief. In de tekst wordt verwezen naar 5 mei 1944. In de kantlijn staan diverse data uit 1944 (26/4, 20/3(?), 26/10). Onbekend (waarschijnlijk een marktmeester of toezichthouder). Den Heer Inspecteur van het Marktwezen, alhier (vermoedelijk Amsterdam). Hier: 26/4/11 M 44.
20/37/11 M 44.
26/10/11 M 44.

Inschrijven

Den Heer Inspecteur 't Marktwezen Alhier

Rapport.

In verband met bijgaande klachten diene het volgende:
Op 5 Mei '44 is bij de middagverdeling voor de Wapperstraat in totaal toegewezen 22 pond versche aal.
Deze hoeveelheid is verdeeld onder 9 voorrangskaarthouders, terwijl het restant door den aanvoerder (H.F. Ostendorp) als legitieme portie kon worden behouden voor eigen gebruik.
De verdeling vond plaats om 3.45 uur, direct na aanvoer. Om 2.45 uur was op de normale wijze geloot.
Inderdaad moet toegegeven worden, dat de schijn verwekt is, alsof de aal op geheimzinnige wijze verdwenen was. Een „middagaanvoer” van 22 pond visch voor een rij van naar schatting minstens 500 gegadigden is absurd. Het ware dan ook te wenschen geweest, dat dien middag niets was aangevoerd. Zoodanige aanvoeren moeten tot ordeverstoringen aanleiding geven.
Ik geef U dan ook in overweging voor te stellen om de middagverdeling van visch bij geringen aanvoer op slechts enkele verdeelplaatsen te laten geschieden, bijvoorbeeld bij toerbeurt, behalve des Zaterdags.
De middagverdeling doet bij het publiek... [tekst breekt af] * Kernprobleem: Het document beschrijft een incident waarbij de verdeling van een minieme hoeveelheid vis (22 pond paling) onder een enorme groep mensen (500 gegadigden) leidde tot groot wantrouwen en woede bij het publiek.
* Sociale spanning: De rapporteur erkent dat het publiek het gevoel kreeg dat de vis "geheimzinnig verdwenen" was, omdat het merendeel naar een selecte groep 'voorrangskaarthouders' ging en de visser (Ostendorp) de rest zelf hield.
* Beleidsadvies: De schrijver adviseert om bij zulke kleine hoeveelheden de verdeling centraal te houden of over te slaan om "ordeverstoringen" (rellen) te voorkomen. De wanverhouding tussen aanbod en vraag was simpelweg te groot geworden om de schijn van eerlijkheid op te houden. Dit document stamt uit de late fase van de Duitse bezetting van Nederland (mei 1944). De voedselvoorziening werd in deze periode steeds nijpender. Vis, en met name aal, was een gewild maar schaars product dat via een complex systeem van distributiebonnen, voorrangsregels en lotingen werd verdeeld. De "Wapperstraat" verwijst naar de locatie van de vismarkt in Amsterdam. Het rapport illustreert de dagelijkse strijd om voedsel en de groeiende onrust onder de bevolking, die vaak met argusogen keek naar de bevoorrechting van bepaalde groepen en de handelaren zelf.

Samenvatting

  • Kernprobleem: Het document beschrijft een incident waarbij de verdeling van een minieme hoeveelheid vis (22 pond paling) onder een enorme groep mensen (500 gegadigden) leidde tot groot wantrouwen en woede bij het publiek.
  • Sociale spanning: De rapporteur erkent dat het publiek het gevoel kreeg dat de vis "geheimzinnig verdwenen" was, omdat het merendeel naar een selecte groep 'voorrangskaarthouders' ging en de visser (Ostendorp) de rest zelf hield.
  • Beleidsadvies: De schrijver adviseert om bij zulke kleine hoeveelheden de verdeling centraal te houden of over te slaan om "ordeverstoringen" (rellen) te voorkomen. De wanverhouding tussen aanbod en vraag was simpelweg te groot geworden om de schijn van eerlijkheid op te houden.

Historische Context

Dit document stamt uit de late fase van de Duitse bezetting van Nederland (mei 1944). De voedselvoorziening werd in deze periode steeds nijpender. Vis, en met name aal, was een gewild maar schaars product dat via een complex systeem van distributiebonnen, voorrangsregels en lotingen werd verdeeld. De "Wapperstraat" verwijst naar de locatie van de vismarkt in Amsterdam. Het rapport illustreert de dagelijkse strijd om voedsel en de groeiende onrust onder de bevolking, die vaak met argusogen keek naar de bevoorrechting van bepaalde groepen en de handelaren zelf.

Kooplieden in dit dossier 21

B. Krouse Waterlooplein W. Numeij
C.M. Stevens Waterlooplein v/d Voorne
F. Kooy Waterlooplein M Kooy
G. Stevens Waterlooplein
I. Sacksioni Waterlooplein
J. de Wolff Waterlooplein ------------------
J. Rampes Waterlooplein
J Sachtoni Waterlooplein m v d Hoek
J. Verburgh Waterlooplein
J. Zandvliet Waterlooplein afgegaan 14/5 37
K. Ellerbroek Waterlooplein
M. Reens Waterlooplein
Mozes van der Hoek Waterlooplein
M. de Wolf Waterlooplein
Abraham Cosman Waterlooplein
Schaap Kroos Waterlooplein
W. Van Waterlooplein [blauw:] 13/5: 5.45
W. Kooy Waterlooplein
W. Niewerf Waterlooplein
W.v. Zomeren Waterlooplein ------------------
J. Zandvliet Waterlooplein [blauw:] 15/5: 2.37

Gerelateerde Documenten 6