Dienstbrief (getypt met handgeschreven aantekeningen).
Origineel
Dienstbrief (getypt met handgeschreven aantekeningen). 18 maart 1944. Wehrmachtverpflegungsamt (AVL)
Amsterdam
Az.: 45 a 11 (IIe)
Betrifft: Liegegelder für das Schiff "Onderneming",
89 to, Schiffer J.Spijker.
Bezug : Ihre Rechnung vom 7.III.1944.
Amsterdam, den 18.März 1944.
An das Marktwezen
A m s t e r d a m
J.v.Galenstrasse 14.
Beifolgende Rechnung wird als gegenstandslos
zurückgegeben. Das Amt bezahlt keine Liegegelder.
Gegebenenfalls wird Ihnen anheimgestellt, sich
mit dem Schiffer Spijker unmittelbar ins Benehmen zu
setzen.
[Handtekening: i.V. Groningen]
[Stempel links onderaan in paars:]
Nº 37/39/1 M.1341 23/3
[Handgeschreven tekst onderaan in Nederlands:]
afgew. laten betalen
door schipper.
[Rechtsboven handgeschreven notitie met rode streep erdoor:]
u.v. Th. Mulh [?]
[Rechtsonder paraaf met datum:]
18/3 * Inhoud: Het Wehrmachtverpflegungsamt stuurt een rekening van de Amsterdamse gemeentedienst 'Marktwezen' terug zonder deze te betalen. Het betreft liggelden voor het schip "Onderneming" (89 ton) van schipper J. Spijker. De Duitse instantie stelt dat zij geen liggelden betalen en adviseert het Marktwezen om het bedrag direct bij de schipper te vorderen.
* Administratieve sporen: De paarse stempel onderaan ("Nº 37/39/1 M.1341 23/3") is waarschijnlijk de inkomende poststempel van het Marktwezen, gezet op 23 maart 1944. De handgeschreven Nederlandse notitie ("afgew. laten betalen door schipper") is de interne afhandeling door een ambtenaar van het Marktwezen, die de conclusie van de Duitsers overneemt.
* Toestand: Het document is een typisch voorbeeld van de ambtelijke correspondentie tijdens de bezetting, waarbij de Wehrmacht kosten probeert af te wentelen op de Nederlandse burgerbevolking (in dit geval de schipper). Gedurende de Tweede Wereldoorlog werden veel binnenschepen ingezet voor het transport van goederen ten behoeve van de Duitse weermacht. Hoewel de schepen vaak onder dwang of contract voor de bezetter voeren, ontstonden er voortdurend conflicten over de bijkomende kosten zoals haven- en liggelden. De Duitse autoriteiten weigerden stelselmatig deze civiele lasten te dragen, wat leidde tot financiële druk op zowel de gemeentelijke instellingen (zoals het Marktwezen in de Jan van Galenstraat, de locatie van de Centrale Markthallen) als de individuele schippers. Dit document illustreert de bureaucratische realiteit waarin de Nederlandse ambtenarij moest manoeuvreren onder Duits gezag.