Zakelijke brief (correspondentie). 8 juli 1944. Voor de Chef van de Commercieele Dienst te Utrecht. De Directeur van het Marktwezen te Amsterdam. N. V. NEDERLANDSCHE SPOORWEGEN
GEVESTIGD TE UTRECHT
WS.

COMMERCIEELE DIENST
BIJLAGEN: 1
POSTREKENING 3859
Telegramadres: SPOORWEGEN UTRECHT
TELEFOON 15871 Toestel

K 06 31. 75000. 9-'43

№ 68/2/3 [handgeschreven]
[Paars stempel:] M. 1944 10/7

Aan den Heer Directeur
van het Marktwezen
te AMSTERDAM (W)
Jan van Galenstr.14

Uw kenmerk:
Uw brief van:
Ons kenmerk: CD 3/43682

UTRECHT, 8 Juli 1944 [dagtekening '8' handgeschreven]

ONDERWERP: Amsterdam spoor verbinding naar de Gemeente-lijke Wasscherij, de Westergas-fabriek en de Centrale Markt.

In verband met het bepaalde in artikel 12X van de overeenkomst van 8 December 1939 betreffende bovengenoemde spoorverbinding deelen wij U mede, dat van/naar de Centrale Markt te Amsterdam werden vervoerd gedurende de maand Maart 1944 1.811.056 kg.

Een specificatie gelieve U hierbij aan te treffen.

Hoogachtend,
Voor den Chef van den Commercieelen Dienst,
[Handtekening onleesbaar]

Verzoeke bij beantwoording ons kenmerk en den datum van dezen brief te vermelden.
Model 7403

--- Dit document is een administratieve rapportage over goederenvervoer per spoor binnen de gemeente Amsterdam. De NS rapporteert aan de directeur van het Marktwezen over de totale massa aan goederen (ruim 1,8 miljoen kilogram) die in de maand maart 1944 is vervoerd over de specifieke zijsporen naar drie belangrijke industriële/civiele locaties:
1. De Gemeentelijke Wasscherij
2. De Westergasfabriek (essentieel voor de stedelijke energievoorziening)
3. De Centrale Markt (het logistieke hart van de voedseldistributie)

De brief verwijst naar een overeenkomst uit december 1939, wat aantoont dat deze logistieke afspraken al voor de oorlog waren vastgelegd en tijdens de bezetting werden gecontinueerd. De precieze gewichtsvermelding duidt op een facturatie- of verantwoordingsproces tussen de spoorwegen en de gemeente. De datum van de brief, 8 juli 1944, is historisch saillant. Nederland bevond zich op dat moment in de eindfase van de Duitse bezetting. Terwijl in Normandië de invasie van de geallieerden gaande was, draaide de civiele logistiek in Nederland onder toezicht van de bezetter nog door.

De genoemde locaties aan de Jan van Galenstraat en de Haarlemmerweg waren verbonden via een specifiek industriespoor, het zogenaamde 'Marktspoor'. De enorme hoeveelheid vervoerde goederen (1.811 ton in één maand voor alleen de markt) onderstreept de vitale rol van het spoor voor de bevoorrading van Amsterdam.

Slechts twee maanden na het schrijven van deze brief, in september 1944, zou de Nederlandse regering in Londen oproepen tot de Spoorwegstaking, waarna het treinverkeer volledig stil kwam te liggen. Dit document is daarmee een getuigenis van de laatste maanden van een functionerend goederenvervoer per spoor in bezet gebied voor de 'Hongerwinter' aanbrak. N.V. Nederlandsche Gemeente Amsterdam Marktwezen