Getypt afschrift van een krantenartikel.
Origineel
Getypt afschrift van een krantenartikel. No. 46A/35/1 M. 1938 9/7.
No. 508 L.M. 1938 8/7. AFSCHRIFT. –
HET ALGEMEEN HANDELSBLAD
van
6 JULI 1938.
WAT YMUIDEN VAN DE AMSTERDAMSCHE VISCHVOORZIENING ZEGT.
Volgens reeder en groothandelaar is van allerlei soorten
visch de aanvoer voldoende - Venten zal echter tot beta-
len van redelyken prys bereid moeten zyn.
KIESKEURIGE HOOFDSTAD MOET ZICH AANPASSEN.
Zuiderzeebot was eens het neusje van de zalm.
De Amsterdamsche venter tot Ymuiden:
"De speciale visch die ik voor myn klanten juist noodig heb, voer je niet in voldoende mate aan."
Ymuiden tot den venter:
"Als je maar betaalt, kun je by ons voor elke visch terecht; maar dat de Zuiderzeebot er niet meer is, is niet myn schuld."
Deze korte, ergens afgeluisterde, dialoog geeft heel in het kort en met zéér grove lyn de standpunten weer van den Amsterdamschen venter en "Ymuiden", inzake de vischvoorziening van de hoofdstad, welk vraagstuk naar men weet, weer actueel is geworden door het bekende schryven van B. en W van Amsterdam aan de regeering met betrekking tot een betere regeling by deze voorziening. Ook by de behandeling van dit probleem geldt voor ons: Hoort óók de tegenparty. En waar we gisteren reeds de Amsterdamsche belanghebbenden aan het woord lieten, dient thans dus ook ter completeering een Ymuider stem te klinken in dit duet van subjectiviteit en eigen belang.
Zoo zochten we dan allereerst een zeer gezaghebbende figuur in reederskringen te Ymuiden op, die met een lichten zucht vaststelde, dat de Amsterdammer nu eenmaal erg verwend en kieskeurig is.
"Ja die versche Zuiderzeebot dat was met recht het neusje van de zalm. Een niet te zoute binnenzee en veel plankton maakten die visch tot een ware lekkerny; gemiddeld werden en jaarlyks zoo'n kleine 1½ millioen kg gevangen, welke hoeveelheid nu al tot 43.000 kg is teruggeloopen en weldra geheel verdwenen zal zyn. Die visch krygen we nu eenmaal nooit terug, of we moesten een nieuwe Zuiderzee gaan graven. De Amsterdamsche venter en consument zullen zich daarom beiden op andere soorten platvisch moeten instellen, in het byzonder op de in de hoofdstad toch ook reeds zeer geliefde schol en op het scharretje."
Waar nu hier in Amsterdam niet gepleit wordt voor de schol, maar juist voor de schol, welke vlak onder de kust wordt gevangen, noteerden we uit den mond van nnzen zegsman over deze platvisch om het volgende: drie soorten schepen trekken er op schol uit; de kustscheepjes, de snurrevaarders en de stoomtrawlers. De eerste komen elk oogenblik binnen, telkens met heel versche visch dus; de snurrevaarders gaan verder de zee in en komen met minder beschadigde visch binnen, daar zy (op Deensche manier) niet met het net over den bodem krabben; en de stoomtrawlers trekken er ten minste een week op uit, zoodat zich aan boord hiervan zoowel visch bevindt, welke al acht dagen oud is, als schol welke pas twee etmalen geleden is gevangen.
En nu kan men wel zeggen, dat we hier in Ymuiden niet genoeg aanvoeren * **Taal en Spelling:** Het document hanteert de spelling-De Vries en Te Winkel (vóór de hervorming van 1947), gekenmerkt door het gebruik van de 'fantoom-ch' (*visch*, *noodig*) en de 'y' in plaats van de 'ij' (*prys*, *by*, *Ymuiden*).
- Typografie: Het betreft een doorslag of getypt afschrift. Er is een opvallende typefout in de voorlaatste alinea: "nnzen" in plaats van "onzen". De tekst breekt onderaan de pagina midden in een zin af.
- Kernboodschap: De IJmuidense visserijsector verweert zich tegen klachten uit Amsterdam over de visaanvoer. De kern van het probleem ligt in de ecologische verandering (het verdwijnen van de Zuiderzeebot) en een economisch conflict over de prijs die venters bereid zijn te betalen voor kwaliteitsvis (kustschol). * Historische achtergrond: In 1938, zes jaar na de voltooiing van de Afsluitdijk (1932), waren de gevolgen voor de visserij op de voormalige Zuiderzee dramatisch zichtbaar. De "Zuiderzeebot" (een platvis) kon niet overleven in het verzoetende IJsselmeer. De statistiek in de tekst (van 1,5 miljoen kg naar 43.000 kg) illustreert deze ecologische en economische kaalslag.
- Sociaal-economisch: Er is sprake van een politiek spanningsveld waarbij het gemeentebestuur (B. en W.) van Amsterdam zich bemoeit met de voedselvoorziening. De tekst belicht de technische verschillen in de visserij van die tijd: van de kleinschalige kustvaart tot de grootschalige "stoomtrawlers" en de "snurrevaarders" (een specifieke Deense vistechniek met een sleepnet die de vis minder beschadigde).
- Betekenis: Het document is een tijdsbeeld van de transitieperiode waarin de Nederlandse visserij en de stedelijke distributie zich moesten aanpassen aan de nieuwe geografische realiteit van een afgesloten Zuiderzee.