A. Schavrien

Document

Deze kaart is een utilitair document dat een zeer specifiek deel van Amsterdam afbeeldt: de Plantage- en Jodenbuurt. De tekenstijl is functioneel en schematisch. De aanwezigheid van namen (zoals J. Polak, Schavrien, Piller) in combinatie met genummerde rode cirkels suggereert dat dit een werkdocument was om individuen of gezinnen op specifieke adressen te lokaliseren. De rode cirkels kunnen wijzen op prioriteiten, statuswijzigingen (zoals deportatie of onderduik), of specifieke administratieve handelingen. Het doorhalen van namen en cirkels wijst op een dynamisch gebruik van de kaart over een zekere periode. Het gebruik van zowel blauwe als rode inkt en potlood duidt op verschillende lagen van informatie of verschillende bewerkers. ---

Ambtsbericht/Rapport betreffende standplaatsen.

Het document is een administratief verslag over de ruimtelijke ordening van straathandel in de Amsterdamse Weesperbuurt eind 1938. De kernpunten zijn: 1. **Locatie-specificatie:** De controleur beschrijft zeer nauwkeurig waar venters mogen staan, vaak op het trottoir ("trottoir") om de rijweg vrij te houden voor het verkeer. Er wordt gerefereerd aan specifieke gebouwen (Diamantbeurs, Joodsche Invalide), bomen en brugvleugels. 2. **Producten:** De handel betreft voornamelijk verse vis (haring), groenten, fruit (bananen) en bloemen. 3. **Toezicht en Regulering:** Er wordt melding gemaakt van illegale praktijken ("staan clandestien altijd naast elkaar") en de noodzaak om vergunninghouders te verplaatsen om de doorgang te verbeteren (geval A. de Wilde vs. M. Pront). 4. **Belangenverstrengeling:** De krabbels op de rechterpagina duiden op interne discussie over concurrentie met gevestigde winkeliers (zoals viswinkel Wijntschenk en nabijgelegen bloemenwinkels) en het negeren van verkeersbezwaren bij bepaalde toewijzingen.

Handgeschreven lijst met namen en adressen.

Het document betreft een administratieve lijst, opgesteld in drie informele kolommen: 1. **Naam:** Achternamen voorafgegaan door een of twee initialen. Veel namen zijn herkenbaar als Sefardisch of Asjkenazisch Joods (o.a. Cohen, Dotsch, Hamel, Verdoner, Porcelein). 2. **Adres:** Afgekorte straatnamen in Amsterdam (voornamelijk in de voormalige Joodse buurt: Nieuwmarkt, Lepelstraat, J.D. Meijerplein, Plantage Kerklaan, en de diverse 'Nieuwe' grachten). 3. **Classificatie:** Achter elk adres staat een hoofdletter 'E'. De betekenis hiervan is niet direct uit dit blad af te leiden, maar in de context van de Tweede Wereldoorlog werd de 'E' vaak gebruikt voor 'Evacuatie' of 'Entjudung' (onteigening) in specifieke administraties. Het handschrift is verzorgd en consistent. Het gebruik van "Nw." voor "Nieuwe" en "Pl." voor "Plantage" is standaard voor Amsterdamse administraties uit die periode.

Handgeschreven brief (verzoekschrift).

* **Kern van het verzoek:** Abraham Schavrien verzoekt om vrijstelling van betaling voor zijn standplaatsvergunning op de markt. * **Argumentatie:** De reden voor dit verzoek is dat hij op dat moment niet in staat is zijn beroep als marktkoopman uit te oefenen omdat hij door de overheid tewerkgesteld is in de 'werkverschaffing' in Veenhuizen (Drenthe). * **Administratieve context:** De brief is gedateerd op 13 mei 1941 en gestempeld op 15 mei 1941 door de betreffende gemeentelijke dienst. De potloodnotitie "niet te herhalen" is een ambtelijke instructie, waarschijnlijk met betrekking tot de afhandeling van soortgelijke verzoeken of de correspondentie daarover.

Administratief register / grootboekpagina.

* **Structuur:** Het document is een index of mutatieregister. De eerste kolommen bevatten waarschijnlijk dossier- of afdelingsnummers. De centrale kolom bevat persoonsnamen met daarachter een datum (vermoedelijk de geboortedatum of de datum van inschrijving). * **Terminologie:** * **Reg. C.m.:** Waarschijnlijk "Register Centrale Melding" of een soortgelijke administratieve eenheid. * **Wkh Groep K:** Verwijst mogelijk naar "Werklozenhulp" of een specifieke wijk/groep aanduiding (Groep K). * **Venterstand:** Verwijst naar personen die werkzaam waren als straathandelaar of "venter". Het document noemt expliciet een "bewijs lidmaatschap Venterstand". * **Kaartenkantoor:** De plek waar persoonskaarten of administratieve fiches werden bewaard (vaak onderdeel van het bevolkingsregister). * **Handschrift:** Een vlot, zakelijk cursief handschrift uit de vroege 20e eeuw. Gebruik van aanhalingstekens (") als herhalingsteken voor bovenstaande opmerkingen.

Register/administratieboek met lijsten van personen, adressen en inleveringsdata.

* **Administratieve systematiek:** De lijst is georganiseerd op serie- en volgnummer. De namen zijn bijna uitsluitend van Joodse Amsterdammers, gezien de familienamen en de locaties in de Joodse buurt en Amsterdam-Oost. * **Betekenis 'Inlevering':** De kolom 'd.d. Inlevering' duidt op de datum waarop goederen zijn afgegeven. De termen "Lompen" en "Leder" bij sommige regels wijzen op de specifieke aard van de ingeleverde goederen (bijv. textiel- of metaalinzameling). * **Interventies:** Aantekeningen zoals "d. Sicherheits pol. ing." (door Sicherheitspolizei ingenomen) en "in hechtenis" tonen aan dat het proces van onteigening hand in hand ging met arrestaties en politieoptreden. * **Geografie:** De adressen beslaan bekende straten uit de Jodenbuurt (Jodenbreestraat, Nieuwe Kerkstraat, Rapenburgerstraat) en de Transvaalbuurt (Vrolikstraat, Blasiusstraat, Retiefstraat).

Registerpagina / Handgeschreven lijst.

* **Afkortingen:** "a.gr. funt" staat waarschijnlijk voor "als gezin fundeerd" (ondersteund door een fonds of sociale instelling). De letter "D" in de laatste kolom staat in administraties uit deze periode vaak voor "Dood" (overleden) of "Deportatie", hoewel in Amsterdamse bevolkingsregisters uit die tijd ook "D" voor "Dienstbode" of een andere specifieke status werd gebruikt. Gezien de context van de namen is een oorlogsgerelateerde annotatie (overlijden) zeer aannemelijk. * **Geografie:** De lijst bevat veel adressen in de Amsterdamse Jodenbuurt (Jodenbreestraat, Rapenburgerstraat, Nieuwe Kerkstraat) en de Transvaalbuurt (Retiefstraat, Dan. Theronstraat, Maritzstraat), wat wijst op een document dat betrekking heeft op de Joodse bevolking van Amsterdam. * **Structuur:** De letters in de vierde kolom (Z, O, C, W, N) duiden vermoedelijk op de gezinssituatie (bijv. Zelfstandig, Ongehuwd, etc.).

# TRANSCRIPTIE m. arbavi

M. de Haan.

# TRANSCRIPTIE [Rechtsboven:] 160 [Centraal:] Den Heer A. Schaap. Kerkstr 22 A.dam (C)

# TRANSCRIPTIE No. 348 L.M. 1942 4/5. <u>A f s c h r i f t VI.</u>

# TRANSCRIPTIE [Rechtsboven:] V.