Lijst 745-1406 p.87 — Amsterdam 1900

Getypte lijst met uitgebreide handgeschreven annotaties, correcties en marginalia.

Administratieve Lijst Gemengd onder 80 65 persoonsregels

gemengd handschrift onder 80% 39 eerst tonen 26 controle nodig

Alles Zekerder Controle nodig

Personen op deze lijst

De parser heeft deze regels uit de scan gehaald. Gekoppelde personen linken door naar hun dossier.

Waterlooplein

39 zekerder

Eerst de regels met de sterkste parse-signalen en zonder duidelijke transcriptiewaarschuwing.

#	Naam	Markt	Zekerheid	Bronregel
1	M. Agsteribbe [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5667 \| M. Agsteribbe [Plaats] \| Pretoriusstraat 16 \| [fruit] \|
3	S. Blik [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5747 \| S. Blik [Plaats] \| 2e Boerhaavestraat 17 II \| ["] \|
4	J. Boeken [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5707 \| J. Boeken [Plaats] \| Jod. Breestraat 64 \| ["] \|
5	J. Bosboom [(fa Bosboom & zn)]	Waterlooplein	68%	\| 5713 \| J. Bosboom [(fa Bosboom & zn)] \| Dintelstraat 88 \| [aardappelen - fruit] \|
6	T. Braasem	Waterlooplein	68%	\| 5596 \| T. Braasem \| Waterlooplein 25 \| ["] \|
7	B. Braasem-Soep [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5789 \| B. Braasem-Soep [Plaats] \| Waterlooplein 25 \| ["] \|
8	J. Brilleslijper [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5575 \| J. Brilleslijper [Plaats] \| Nwe. Uilenburgerstraat 82 hs. \| ["] \|
10	M. van Cleef [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5553 \| M. van Cleef [Plaats] \| Andr. Bonnstraat 13 I \| ["] \|
11	A. Cosman [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5710 \| A. Cosman [Plaats] \| Tilanusstraat 21 II \| ["] \|
12	W. Cosman [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5709 \| W. Cosman [Plaats] \| Th. Schwartzeplein 27 \| [groente] \|
13	S. Degen [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5526 \| S. Degen [Plaats] \| Koestraat 13 I \| [fruit] \|
14	A. Hagenaar [fa Hagenaar & Cats]	Waterlooplein	68%	\| 5572 \| A. Hagenaar [fa Hagenaar & Cats] \| Vrolikstraat 56 \| ["] \|
16	S. Hagenaar [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5654 \| S. Hagenaar [Plaats] \| Retiefstraat 21 \| [gr. en fr.] \|
19	M. Hes-Isel	Waterlooplein	68%	\| 5588 \| M. Hes-Isel \| Nic. Maesstraat 63 \| [gr. en fr.] \|
21	S. Kloots [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5626 \| S. Kloots [Plaats] \| Swammerdamstraat 38 \| ["] \|
22	H. Krant	Waterlooplein	68%	\| 5529 \| H. Krant \| Emsstraat 60 hs \| ["] \|
23	J. Krant [(fa H. Krant en Zn Plaats)]	Waterlooplein	68%	\| 5528 \| J. Krant [(fa H. Krant en Zn Plaats)] \| Emsstraat 60 hs. \| ["] \|
28	H. Meentz [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5676 \| H. Meentz [Plaats] \| Retiefstraat 12 \| ["] \|
34	Ph. Nikkelsberg [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5606 \| Ph. Nikkelsberg [Plaats] \| Lekstraat 20 II \| ["] \|
35	L. Ossedrijver [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5562 \| L. Ossedrijver [Plaats] \| 2e Hugo de Grootstraat 66 I \| ["] \|
36	B. Polak [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5616 \| B. Polak [Plaats] \| Diezestraat 10 \| ["] \|
37	L. Polak [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5649 \| L. Polak [Plaats] \| Zanddwarsstraat 9 I \| ["] \|
38	L. Polak [v.h. Polak & Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5615 \| L. Polak [v.h. Polak & Plaats] \| Tilanusstraat 78 II \| ["] \|
39	R. Polak-de Jong	Waterlooplein	68%	\| 5791 \| R. Polak-de Jong \| Tilanusstraat 78 II \| ["] \|
40	J. Posener [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5599 \| J. Posener [Plaats] \| Uiterwaardenstraat 21 \| ["] \|
43	M.P. Presser [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5541 \| M.P. Presser [Plaats] \| Marnixstraat 202 \| [fruit] \|
44	E. Presser-Lakmaker [(H. Presser)]	Waterlooplein	68%	\| 5602 \| E. Presser-Lakmaker [(H. Presser)] \| de Clercqstraat 14 \| ["] \|
45	H. Presser-Peereboom [(Presser)]	Waterlooplein	68%	\| 5559 \| H. Presser-Peereboom [(Presser)] \| Marnixstraat 204 \| ["] \|
47	A. Roodenburg	Waterlooplein	68%	\| 5671 \| A. Roodenburg \| Weesperstraat 65 III \| ["] \|
48	D. Roodenburg [Roodenburg]	Waterlooplein	68%	\| B715 \| D. Roodenburg [Roodenburg] \| Swammerdamstraat 53 I \| ["] \|
51	A. de Rooy-Sjouwerman [(van Rooy)]	Waterlooplein	68%	\| 5661 \| A. de Rooy-Sjouwerman [(van Rooy)] \| v. Woustraat 65 I \| ["] \|
53	L. Smeer [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5733 \| L. Smeer [Plaats] \| Blasiusstraat 18 \| ["] \|
54	B. van Thyn [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5504 \| B. van Thyn [Plaats] \| Wielingenstraat 18 \| ["] \|
56	N. Walg [fa Alb. Walg / Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5550 \| N. Walg [fa Alb. Walg / Plaats] \| Vechtstraat 119 \| ["] \|
58	Ph. Witteboon [Plaats]	Waterlooplein	68%	\| 5609 \| Ph. Witteboon [Plaats] \| Weesperstraat 17 \| ["] \|
59	M. Witteboon-Oppenheim [(Witteboon)]	Waterlooplein	68%	\| 5610 \| M. Witteboon-Oppenheim [(Witteboon)] \| Weesperstraat 17 \| ["] \|
61	J. Wynschenk	Waterlooplein	68%	\| 5764 \| J. Wynschenk \| Ysselstraat 8 \| [vastgroenten + fr.] \|
63	J.J. Wynschenk	Waterlooplein	68%	\| 5556 \| J.J. Wynschenk \| Wouwermanstraat 27 \| ["] \|
65	S. Wynschenk	Waterlooplein	68%	\| 5519 \| S. Wynschenk \| Diamantstraat 39 hs. \| [fruit] \|

Transcriptie

Getypte lijst met uitgebreide handgeschreven annotaties, correcties en marginalia. (Opmerking: Tekst tussen vierkante haken [ ] duidt op handgeschreven toevoegingen of onduidelijkheden.)

Leg. krt.	Naam	Woonplaats	[Aantekeningen rechts]
5667	M. Agsteribbe [Plaats]	Pretoriusstraat 16	[fruit]
5689	D. Appelboom [E 3]	Rapenburgerstraat 185 I	["]
5747	S. Blik [Plaats]	2e Boerhaavestraat 17 II	["]
5707	J. Boeken [Plaats]	Jod. Breestraat 64	["]
5713	J. Bosboom [(fa Bosboom & zn)]	Dintelstraat 88	[aardappelen - fruit]
5596	T. Braasem	Waterlooplein 25	["]
5789	B. Braasem-Soep [Plaats]	Waterlooplein 25	["]
5575	J. Brilleslijper [Plaats]	Nwe. Uilenburgerstraat 82 hs.	["]
5569	S. Casseres [tot 1/12 E9]	Retiefstraat 35	["]
5553	M. van Cleef [Plaats]	Andr. Bonnstraat 13 I	["]
5710	A. Cosman [Plaats]	Tilanusstraat 21 II	["]
5709	W. Cosman [Plaats]	Th. Schwartzeplein 27	[groente]
5526	S. Degen [Plaats]	Koestraat 13 I	[fruit]
5572	A. Hagenaar [fa Hagenaar & Cats]	Vrolikstraat 56	["]
5605c	N. Hagenaar [E 18]	Kloveniersburgwal 16	["]
5654	S. Hagenaar [Plaats]	Retiefstraat 21	[gr. en fr.]
5525	S. Hakker [N.V. V/33]	Nassaukade 110	[gr. en fr.]
5589	S. Hes Sr. [Wobas H 6]	Nic. Maesstraat 63	[gr. en fr.]
5588	M. Hes-Isel	Nic. Maesstraat 63	[gr. en fr.]
5534	S. Italiaander [B 6]	Adm. de Ruyterweg 117	[fruit]
5626	S. Kloots [Plaats]	Swammerdamstraat 38	["]
5529	H. Krant	Emsstraat 60 hs	["]
5528	J. Krant [(fa H. Krant en Zn Plaats)]	Emsstraat 60 hs.	["]
5628	fa. H. Leever [Plaats]	Kr. Mijdrechtstraat 74	(wordt gedreven door A. de Vries)
5506	L. van Loggem [H 8]	Nw. Prinsengracht 28	[fruit]
5585	M. van Loggem [E 8]	Onbekende gracht 1	[gr. + fr.]
5631	M. Meents [geh. b. eentjes / E 5]	Tugela weg 10	["]
5612	A. Meents [geh. b. eentjes / E 11c]	Retiefstraat 8	[fruit]
5676	H. Meentz [Plaats]	Retiefstraat 12	["]
5632	L. Meentz [E 5]	Tugela weg 10	["]
5611	S. Meentz [geh. b. eentjes / E 11c]	Amstellaan 57	["]
5544	B. Moffie [E 12]	Biesboschstraat 36	["]
5563	M. Mok (fa Heymans Mok) [H 19]	Amstelkade 166 A	Verwalter: L. v. Wachter
5584	N. Nikkelsberg [E 15]	Boterdiepstraat 16	["]
5606	Ph. Nikkelsberg [Plaats]	Lekstraat 20 II	["]
5562	L. Ossedrijver [Plaats]	2e Hugo de Grootstraat 66 I	["]
5616	B. Polak [Plaats]	Diezestraat 10	["]
5649	L. Polak [Plaats]	Zanddwarsstraat 9 I	["]
5615	L. Polak [v.h. Polak & Plaats]	Tilanusstraat 78 II	["]
5791	R. Polak-de Jong	Tilanusstraat 78 II	["]
5599	J. Posener [Plaats]	Uiterwaardenstraat 21	["]
5560	J. Presser [tot 1/12 E 9]	Marnixstraat 204	[gr. + fr.]
5601	L. Presser [E 2]	de Clercqstraat 14	[groente]
5541	M.P. Presser [Plaats]	Marnixstraat 202	[fruit]
5602	E. Presser-Lakmaker [(H. Presser)]	de Clercqstraat 14	["]
5559	H. Presser-Peereboom [(Presser)]	Marnixstraat 204	["]
5065	S. Pront [H. 10]	Rijnstraat 62	["]
5671	A. Roodenburg	Weesperstraat 65 III	["]
B715	D. Roodenburg [Roodenburg]	Swammerdamstraat 53 I	["]
5587	H. Roodenburg [V 10]	Weesperstraat 65	["]
5662	N. de Rooy [v.h. N 2 / Plaats]	v. Woustraat 65 III	(overleden)
5661	A. de Rooy-Sjouwerman [(van Rooy)]	v. Woustraat 65 I	["]
5535	S. Schelvis [E 8]	Vechtstraat 12	["]
5733	L. Smeer [Plaats]	Blasiusstraat 18	["]
5504	B. van Thyn [Plaats]	Wielingenstraat 18	["]
5701	A. van Velzen [E 6]	Nw. Uilenburgerstraat 84 I	["]
5550	N. Walg [fa Alb. Walg / Plaats]	Vechtstraat 119	["]
5509	N. Walg [B 7]	Ceintuurbaan 251	["]
5609	Ph. Witteboon [Plaats]	Weesperstraat 17	["]
5610	M. Witteboon-Oppenheim [(Witteboon)]	Weesperstraat 17	["]
5536	A. Wynschenk [fa. A. Wynschenk / E 5]	Ysselstraat 8	[gr. en fr.]
5764	J. Wynschenk	Ysselstraat 8	[vastgroenten + fr.]
5555	J. Wynschenk [A 4]	Wouwermanstraat 27	[groente +]
5556	J.J. Wynschenk	Wouwermanstraat 27	["]
5604	M. Wynschenk [E 14]	Marnixstraat 208 II	["]
5519	S. Wynschenk	Diamantstraat 39 hs.	[fruit]

[Onderaan toegevoegd:]
Z.O.Z. | M. Piller [(fa Piller / A 3)] | Muiderstr. 9 hs | fruit * Administratieve context: Deze lijst is een officieel register van markthandelaren of winkeliers in de sector groenten en fruit. De kolom "Leg. krt." (Legitimatiekaart) verwijst naar de verplichte registratie van handelaren.
* Bezettingstijd: De aanwezigheid van de term "Verwalter" (bij M. Mok) duidt op de 'arisering' van Joodse bedrijven. Een Verwalter was een door de Duitsers aangestelde beheerder die het beheer van een Joodse zaak overnam met als doel liquidatie of overname door een niet-Joodse eigenaar.
* Geografie: De genoemde straten (Jodenbreestraat, Waterlooplein, Weesperstraat, Tilanusstraat) liggen vrijwel allemaal in de (toenmalige) Joodse wijken van Amsterdam.
* Annotaties: De handgeschreven codes (zoals E 3, H 6, B 7) verwijzen waarschijnlijk naar marktplaatsen, wijken of specifieke administratieve categorieën binnen de distributiestamkaarten of marktvergunningen. De term "Plaats" achter veel namen suggereert dat deze personen een vaste standplaats hadden.
* Statuswijzigingen: Er zijn diverse opmerkingen over bedrijfsvormen ("fa.", "v/h") en persoonlijke status ("overleden" bij N. de Rooy). Dit document is een treffend voorbeeld van de bureaucratische systematiek waarmee de Duitse bezetter en de meewerkende Nederlandse instanties de Joodse bevolking in kaart brachten. Aan het begin van de bezetting werden Joodse ondernemers gedwongen hun zaken te registreren. Veel van de namen op deze lijst (zoals Brilleslijper, Meents, Wynschenk) zijn bekende Amsterdamse Joodse families.

De lijst toont de overgangsfase waarin Joodse marktkooplui nog geregistreerd stonden, maar waarbij de controle over hun nering al begon te verschuiven (zoals te zien bij de "Verwalter" en de opmerking "wordt gedreven door A. de Vries"). Kort na het opstellen van dergelijke lijsten werd het Joden verboden om op openbare markten te staan, waarna zij vaak werden weggevoerd naar kampen als Westerbork.

Origineel

Open scan Stadsarchief

Samenvatting

Administratieve context: Deze lijst is een officieel register van markthandelaren of winkeliers in de sector groenten en fruit. De kolom "Leg. krt." (Legitimatiekaart) verwijst naar de verplichte registratie van handelaren.
Bezettingstijd: De aanwezigheid van de term "Verwalter" (bij M. Mok) duidt op de 'arisering' van Joodse bedrijven. Een Verwalter was een door de Duitsers aangestelde beheerder die het beheer van een Joodse zaak overnam met als doel liquidatie of overname door een niet-Joodse eigenaar.
Geografie: De genoemde straten (Jodenbreestraat, Waterlooplein, Weesperstraat, Tilanusstraat) liggen vrijwel allemaal in de (toenmalige) Joodse wijken van Amsterdam.
Annotaties: De handgeschreven codes (zoals E 3, H 6, B 7) verwijzen waarschijnlijk naar marktplaatsen, wijken of specifieke administratieve categorieën binnen de distributiestamkaarten of marktvergunningen. De term "Plaats" achter veel namen suggereert dat deze personen een vaste standplaats hadden.
Statuswijzigingen: Er zijn diverse opmerkingen over bedrijfsvormen ("fa.", "v/h") en persoonlijke status ("overleden" bij N. de Rooy).

Historische context

Dit document is een treffend voorbeeld van de bureaucratische systematiek waarmee de Duitse bezetter en de meewerkende Nederlandse instanties de Joodse bevolking in kaart brachten. Aan het begin van de bezetting werden Joodse ondernemers gedwongen hun zaken te registreren. Veel van de namen op deze lijst (zoals Brilleslijper, Meents, Wynschenk) zijn bekende Amsterdamse Joodse families.