S. Scheen

Officiële ambtelijke brief van de Gemeente Amsterdam.

Dit document betreft een verzoek tot handhaving en controle op de Amsterdamse straathandel in 1939. De bloemenverkoper S. Scheen claimt dat hij niet langer 'vent' (ambulante handel drijft), maar vanuit een vaste standplaats enkel vaste klanten bedient. Hierdoor stelt hij de aangeboden ventvergunning niet nodig te hebben. De wethouder verzoekt de Dienst van het Marktwezen om dit te verifiëren. De rode onderstrepingen in de derde alinea tonen aan dat de kern van de zaak ligt bij de controle op het "slechts bedienen van vaste klanten". In die tijd waren de regels voor straathandel streng: iemand zonder ventvergunning mocht geen toevallige voorbijgangers bedienen, omdat dit als ongeoorloofde concurrentie voor winkeliers en vergunninghoudende venters werd gezien. De brief is een schoolvoorbeeld van de vooroorlogse bureaucratie, waarbij persoonlijke gegevens (leeftijd, exact adres) en eerdere correspondentie nauwgezet worden vastgelegd.

Document

* **Inhoud:** Het document is een kort bericht, waarschijnlijk bedoeld voor intern gebruik binnen een gemeentesecretarie of vreemdelingendienst. Het dient als bewijs dat de persoon S. Scheen zijn verblijfsvergunning persoonlijk heeft opgehaald op 5 april 1939. * **Terminologie:** * **"j.l.":** Afkorting voor *jongstleden*, wat aangeeft dat het om de onlangs verstreken maand april gaat. * **"verb- vergunning":** Een afkorting of woordafbreking voor *verblijfsvergunning*. * **"serie 28/247":** Dit is het administratieve dossier- of volgnummer van de betreffende vergunning. * **Handschrift:** Het schrift is een vlot, zakelijk kantoorschrift uit het interbellum. De afkorting "z.o.z." (zie ommezijde) rechtsonder suggereert dat er op de achterkant van het briefje mogelijk nog aanvullende informatie stond.

Ambtsbrief (doorslag/kopie)

In deze brief rapporteert een directeur (waarschijnlijk van een controlerende gemeentelijke instantie) aan de verantwoordelijke wethouder over het gedrag van een specifieke bloemenverkoper, S. Scheen. De kern van de rapportage is dat Scheen, hoewel hij een 'ventvergunning' heeft (om rond te trekken met handel), in de praktijk bijna uitsluitend vanaf een vaste standplaats verkoopt. Hij wordt "nimmer ventende aangetroffen," behalve voor incidentele bezorgingen bij vaste klanten. De brief dient om de administratieve status van Scheen te verduidelijken en bevestigt dat hij onlangs (5 april 1939) zijn nieuwe ventvergunning officieel in ontvangst heeft genomen.

Officiële correspondentie (brief).

Het document is een officiële kennisgeving van een beroepsverbod tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De essentie is dat een zekere **Christina Sophia Scheen** voor een periode van drie jaar is uitgesloten van de handel in vis. Opvallende elementen: * **Strafbeschikking:** De sanctie is opgelegd door de "Inspecteur voor de Prijsbeheersching". Dit duidt erop dat de betrokkene waarschijnlijk de distributieregels heeft overtreden, bijvoorbeeld door handel op de zwarte markt of het hanteren van te hoge prijzen. * **Handgeschreven notities:** De ontvanger stelt vragen bij het document ("welk is gepleegd feit?"). Dit suggereert dat de administratie van het Marktwezen in Amsterdam meer details wilde over de aard van de overtreding voordat ze de maatregel administratief verwerkten. * **Tijdsbeeld:** De datum (juli 1944) plaatst dit document in de late fase van de oorlog, waarin de voedselvoorziening en distributie uiterst gevoelig en streng gereguleerd waren.

Officieel rapport (getypt met handgeschreven correcties).

* **Incident:** Een interne diefstal op het terrein van de Centrale Markt in Amsterdam. Een expediteur uit Haarlem raakt een pak met 14 bussen "solution" kwijt die hij tijdelijk uit voorzorg bij de kazerne van de hulpbrandwacht had geplaatst. * **Verloop:** 1. De hulpbrandwacht Ligtenberg vindt één bus in het bed van collega De Kock nadat De Kock eerder die middag bussen te koop had aangeboden. 2. Commandant Snoeks dreigt de politie in te schakelen en beveelt de manschappen de zaak direct op te lossen. 3. Een andere hulpbrandwacht, Scheen, fungeert als "bemiddelaar" en levert de resterende 14 bussen in een zak in. * **Taalgebruik:** Het document is opgesteld in de toen gangbare ambtelijke spelling (bijv. "den", "eenige", "oogenblikken"). Opvallend is de term "solution", destijds een gebruikelijke term voor solutie (rubberlijm), wat in oorlogstijd een schaars en waardevol goed was. * **Fysieke staat:** Het document bevat typefouten die handmatig zijn gecorrigeerd (zoals "alla-arm" en de doorhaling van namen). De tekst breekt halverwege de verklaring van Van der Maas af, wat suggereert dat er een tweede pagina is.

Officieel rapport / proces-verbaal (doorslag).

* **Inhoud:** Het document is het slotstuk van een onderzoek naar de diefstal van bussen solution. Er is een discrepantie vastgesteld: er zijn 15 bussen teruggevonden/ingeleverd, terwijl er 19 worden vermist. De vier resterende bussen blijven onvindbaar. De betrokkenen (Scheen en De Kock) ontkennen enige kennis van de verblijfplaats van de ontbrekende bussen. * **Taal en spelling:** Het document gebruikt de toen gangbare spelling (bijv. "den onder-brandmeester"). Het woord "solution" verwijst naar rubberlijm, in die tijd een schaars goed. * **Fysieke staat:** Het betreft een getypt document op dun papier. De tekst op de achterzijde (van een voorgaande pagina in het dossier) schijnt door, wat wijst op een doorslag (carbonkopie). Rechtsonder is een watermerk of stempel van het Gemeentearchief Amsterdam (GAA) zichtbaar.

# TRANSCRIPTIE Advies op No 25/207/L. Ml/v Den Heer Inspecteur v/h Marktwezen Alhier. Naar aanleiding van bijgaand verzoek van P. J. Scheen, pl. 253 Al, betreffende assistentie door diens broeder P. Scheen, geb. 5 Juni '20, bericht ik U, dat mij tegen inwilliging geen bezwaar bestaat. Voorzoover het dezerzijds is na te gaan, betreft het een gewoon bijstandsgeval. Amst. 20 Dec. '40 [Signatuur]

# TRANSCRIPTIE *20 ex. Fr. de Haei* HG. 76/15/3 M. *Verzonden 2/10-'39* 30 September 1939. den Heer S.Schram, Van Spilbergenstraat 104 hs, <u>Amsterdam-West.</u> Wijk 26A. Zooals U bereids mondeling door den Inspecteur van mijn dienst werd meegedeeld, is de U in mijn brief d.d. 28 September 1939 (No.76/15/2 M.) opgelegde straf uitgesteld van Zaterdag 30 September tot Zaterdag 7 October a.s. O...

# TRANSCRIPTIE SV 18 Juni 1943. Den Heer G.H. Schuddeboom Stadionweg 199 Amsterdam-Zuid. wijk 13C =============== Hiermede verzoek ik U Maandag 21 Juni a.s. om 9.30 uur voormiddag te mijnen kantore Jan van Galenstraat no. 14 te willen komen. De Directeur,

# TRANSCRIPTIE 12 2/10 16/1 M 1939 9/5 Den heer Inspecteur v.h. Marktwezen Alhier. S. Schram, houder van plaats 59 Jan Evertsenstraat, verzoekt om des Zaterdags geassi- steerd te mogen worden door G. Schemmekes geb. 3/8 1876, John Franklinstraat 1 II. Schram heeft gewoonlijk naast zijn vaste plaats twee losse plaatsen er bij zodat hij, wanneer het wat druk loopt, niet voldoende toezicht op zij...

# TRANSCRIPTIE № 26/76/1 M. 1939 22/11 A’dam. 19 Nov. ‘39. Wel. Ed. Heer. Daar ik met fijne vleeschwaren op de markt sta, en mijn man gemobiliseerd is zoo vraag ik u beleefd of ik als tijdelijke hulp den heer C. Peen kan nemen geb 21 Dec ‘10. te Velsen wonende Borgerstr 192 II Amsterdam (West). Hopende dat u aan mijn verzoek zult voldoen teeken ik Hoogachtend. Mej G. F. M. Hoogendijk. Kinkers...