G. Bras

Getypte brief (doorslag op doorslagpapier).

* **Inhoud:** De directeur van de Centrale Markt stuurt een formele waarschuwing naar drie marktkooplieden. Zij hebben aardappelen opgeslagen bij hun pakhuizen, wat volgens het marktreglement (artikel 19) verboden is. * **Toon:** De brief is formeel en streng. Er wordt gedreigd met de vaststelling dat mogelijk ook rijksvoorschriften zijn overtreden, wat in oorlogstijd zware gevolgen kon hebben. * **Administratieve kenmerken:** De afkorting "vP/HG" staat waarschijnlijk voor de initialen van de opsteller en de typist. De nummers achter de namen onderaan (bijv. no.2A/10/5 M.) refereren vermoedelijk aan de dossiernummers of specifieke vergunningen van de betrokkenen. * **Fysieke staat:** Het document is een doorslag (carbon copy) op dun papier, wat de vage en grijze tekst verklaart. De handgeschreven toevoeging "extra" duidt op een speciale status van dit specifieke afschrift.

Getypte brief (doorslag of kopie) met handgeschreven kanttekening.

* **Inhoud:** De brief is een reactie op een verzoek van de heer Bras om uitstel van betaling voor zijn "ventgeld" (de belasting of leges voor een straatvergunning). De directeur wijst dit verzoek af. * **Regelgeving:** Er wordt strikt gewezen op het feit dat de vergunning per 1 juni is verlopen. Zonder vernieuwing (en dus betaling) mag er niet gevent worden. Er wordt echter een kleine concessie gedaan: als de heer Bras tijdelijk stopt met zijn beroep, hoeft hij pas te betalen op het moment dat hij de werkzaamheden weer hervat. * **Toon:** Formeel, zakelijk en beslist. Dit is kenmerkend voor de ambtelijke correspondentie uit die tijd.

Document

In deze brief reageert een gemeentelijk directeur op een verzoek van de heer G. Bras voor uitstel van betaling van het zogenaamde 'ventgeld'. Dit was de belasting of vergoeding die straatverkopers (venters) moesten betalen voor hun vergunning. De directeur is onverbiddelijk: uitstel wordt niet verleend. Omdat de vergunning van Bras op 1 juni is verlopen, mag hij officieel niet meer werken totdat hij betaalt en de vergunning vernieuwt. Er wordt wel een alternatief geboden: als Bras besluit zijn beroep tijdelijk neer te leggen, hoeft hij het verschuldigde bedrag pas te voldoen op het moment dat hij weer wenst te gaan venten. De toon is zakelijk en bureaucratisch, kenmerkend voor ambtelijke correspondentie uit die tijd.

Administratieve registerpagina / lijst van neringdoenden.

Het document is een gedetailleerde inventarisatie van de lokale middenstand. De meest voorkomende sectoren zijn: * **Energie:** Veel vermeldingen van brandstoffen en petroleum (huis-aan-huis levering van kolen en olie). * **Voeding:** Handel in aardappelen, groenten en fruit (a. gr. fruit), zuivel (boter, kaas, eieren - b. k. ei.), en vis. * **Huishoudelijk:** Manufacturen, schoenwerk, en schoonmaakartikelen (mopgoed). De kolommen met de aanduiding **"v.v."** zijn essentieel voor de interpretatie. Dit staat zeer waarschijnlijk voor **"Vervoersvergunning"**. De getallen in de kolom "met v.v." verwijzen naar specifieke vergunningsnummers. De vinkjes of "idem" vermeldingen in de kolommen "v.v. gehad" en "zonder v.v." duiden op een verandering of gebrek aan een dergelijke officiële toestemming voor het transporteren van handelswaar. De kolom "in handel sinds" toont een grote spreiding tussen gevestigde familiebedrijven (eind 19e eeuw) en nieuwe ondernemers die in de crisisjaren van de jaren '30 zijn gestart.

Doorslag van een getypte brief.

* **Kernboodschap:** De brief informeert de heer Bras dat hij geen precariobelasting of vergunningskosten ("ventgeld") verschuldigd is over een periode waarin hij niet als straatverkoper (venter) actief is geweest. * **Administratieve details:** Het boekjaar voor deze specifieke vergunningen wordt gedefinieerd als de periode van 1 juni tot en met 31 mei. * **Procedure:** Er wordt benadrukt dat bij hervatting van de werkzaamheden de vergunning fysiek moet worden aangeboden voor verlenging op het hoofdkantoor. * **Stijl:** De brief hanteert de voor die tijd gebruikelijke formele ambtelijke stijl, inclusief de verouderde naamvals-n in "den Heer" en de spelling "zoodra".

Document

Het document is een schrijnend voorbeeld van de economische gevolgen van de Duitse bezetting voor kleine zelfstandigen. De afzender, G. Bras, vraagt om kwijtschelding van de legeskosten voor zijn ventvergunning. Hij voert hiervoor drie redenen aan: 1. **Grondstoffentekort:** Hij kan zijn beroep niet uitoefenen omdat er "geen olie" is. Dit duidt er waarschijnlijk op dat hij een etenswaar verkocht waarvoor olie noodzakelijk was (zoals oliebollen, vis of patat) of dat zijn voertuig niet kon rijden door brandstofschaarste. 2. **Inkomstenderving:** Door het gebrek aan handel heeft hij niets verdiend. 3. **Gebrek aan sociaal vangnet:** Hij heeft geen ander werk en ontvangt geen "steun" (werkloosheidsuitkering). De 'Steunregeling' was in die tijd voor kleine zelfstandigen vaak onbereikbaar. De ambtelijke reactie onderaan is zakelijk en procedureel. Men hanteert de regel dat als de vergunning (v.v.) gedurende het gehele boekjaar (juni t/m mei) niet is gebruikt, er ook geen "ventgeld" verschuldigd is. Dit wijst op een bestaande regeling voor dergelijke gevallen van overmacht.

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Officiële brief/bekendmaking van de Inspectie voor de Prijsbeheersching. * **Instantie:** Inspectie voor de Prijsbeheersching, Ressort Amsterdam. * **Datum:** 5 januari 1942. * **Kenmerk:** No. 75; Dict.: Bs/JK.; Dossier no. 77/2/417 (handgeschreven in rood). * **Onderwerp:** Bevestiging van een tuchtbeschikking in hoger beroep tegen C. Bras. * **G...

# TRANSCRIPTIE Inspectie voor de Prijsbeheersing te Amsterdam -------------------- AMSTERDAM Z., 23 Mei 194 2. EMMASTRAAT 35, TELEFOON 21433, POSTGIRO 408874 No. 6069 Dict.: Bs/JK. Dossier no. 7090 Betreft: Bijlagen: [Handgeschreven tekst bovenaan:] *reeds telef* *a/C.M. doorgegeven [onleesbaar]* *[onleesbaar]* *[onleesbaar]* Gelieve in Uw antwoord: nummer, datum en dossiernummer volledig te v...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypte doorslag van een officiële brief. * **Datum:** 15 december 1942. * **Afzender:** De Directeur (waarnemend), vermoedelijk van de Gemeentelijke Visafslag Amsterdam. * **Geadresseerde:** Den Heer G. Brave, Anjelierstraat 126 III, Amsterdam-Centrum. * **Kenmerken:** Bevat referentienummer "46a/321/143aM", wijkindicatie "Wijk 7" en initialen "HB."...

# TRANSCRIPTIE Hr. van Duinhoven. In perceel Haringpakkerssteeg no. 6 wordt door Jac. Bras een zgn. eethuis gehouden, alwaar o. m. koffie, thee, bouillon, broodjes met garnalen e. d. worden verkocht. 11 November 1942. [Handtekening] WGroeneveld T Ik moge [hieraan nog] toevoegen, dat het mij ongewenscht voorkomt om visch toe te wijzen aan restaurants, eethuizen e. d. omdat dergelijke zaken...

# TRANSCRIPTIE 77/2/6 M. VG/HG. verzonden 12/1 12 Januari 1942. Straffen Centrale Markt. den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, A l h i e r . Ten vervolge op mijn brief d.d. 5 dezer heb ik de eer U te berichten, dat de Inspecteur voor de Prijsbeheersching in het ressort Amsterdam mij heeft medegedeeld, dat de grossiers W.van Smeerdijk, Van Alphenstraat 4, alhier en C.Bras, Oosterstraat 46 ...