J. Krammer
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 32
J. Krammer was een koopman die in 1941 stoffen en zijde verkocht op de Nieuwmarkt (stand 90 en stand N) en in 1942 ook op de Uilenburg. In september 1942 moest hij zijn standplaats op de Waterlooplein (nummer 13) intrekken op basis van een beslissing van Th. Rens en Th. Visseringe, definitief goedgekeurd door de gemeente op 12 september 1942.
Lotgevallen
Handel
Archiefdocumenten
Administratief register van marktkooplieden.
Dit document is een register van kooplieden met een vaste staanplaats op de zondagmarkt van de Nieuwmarkt in Amsterdam. De kolomstructuur geeft het standplaatsnummer, de naam van de handelaar en de aard van de koopwaar weer. Wat opvalt is de homogene samenstelling van de lijst: 1. **Namen:** Vrijwel alle namen zijn typisch Joods-Nederlands (zoals d'Oliveira, Werkendam, Goudketting, Monnikendam, Gobits). De Nieuwmarkt was het centrum van de Joodse wijk in Amsterdam. 2. **Handelswaar:** De handel is sterk geconcentreerd in de textielsector (stoffen, zijde, kleding, dameshoeden). Dit was een economische sector waarin de Joodse gemeenschap van Amsterdam van oudsher sterk vertegenwoordigd was. 3. **Administratie:** De accolades geven aan dat bepaalde handelaren meerdere aaneengesloten standplaatsen bezetten.
Getypte administratieve lijst (doorslag of origineel op dun papier).
Het document is een administratieve lijst van de Amsterdamse marktdienst. Het bevat de namen van 67 kooplieden die worden afgevoerd van hun standplaatsen op diverse Amsterdamse markten (waaronder de Joubertstraat, Gaaspstraat en het Waterlooplein). Per persoon zijn de geboortedatum, het woonadres, de marktlocatie en de handelswaar genoteerd. De lijst getuigt van een strikte bureaucratische vastlegging van vergunningmutaties. Opvallend is het gebruik van aanhalingstekens (") om herhaling van marktlocaties en artikelen aan te duiden.
Administratieve lijst van marktkooplieden.
* **Structuur:** Het document is een getypte tabel met vier kolommen: Naam, Geboortedatum, Adres en Artikel (verkochte waar). * **Terminologie:** * *Nw.* staat voor Nieuwe; *Krt.* voor Korte; *Gov.* voor Govert. * De Romeinse cijfers (I, II, III) achter de adressen duiden op de verdieping. * *hs* betekent huis/begane grond. * De term *ongeregeld* duidt op een assortiment van diverse goederen (ongeregelde goederen/waren). * **Opvallende kenmerken:** De spelling is conform de toenmalige tijd (bijv. *zyde* in plaats van zijde, *porceylijn*). De lijst bevat veel namen die typisch zijn voor de Portugees- en Hoogduitse Joodse gemeenschap in Amsterdam (bijv. Agsteribbe, da Costa da Fonseca, Italiaander, Lopes Dias).
Administratieve lijst (handgeschreven grootboekblad).
Dit document bevat een register van marktkooplieden in Amsterdam. De structuur is zeer systematisch, verdeeld over vijf kolommen. De kop "Afvoeringen" in de linkerbovenhoek is historisch beladen; in de context van de Tweede Wereldoorlog duidt dit vaak op het verwijderen van Joodse burgers uit hun beroep of hun deportatie. De lijst bevat veel namen die typisch zijn voor de Amsterdamse Joodse gemeenschap van die tijd (Blitz, Boas, Catan, Dresden, etc.). De adressen concentreren zich rond de Joodse buurt (Waterlooplein, Rapenburg, Nieuwe Achtergracht) en de Transvaalbuurt. De marktlocaties zoals de Gaaspstraat waren specifiek aangewezen als "Joodse markten" nadat de bezetter Joden verbood op reguliere markten te staan.
Briefkaart (voorzijde met adressering).
* **Schrift:** Het document bevat zowel gedrukte tekst als handgeschreven tekst in een helder, 20e-eeuws cursief handschrift met zwarte inkt. * **Opmaak:** Een standaard briefkaart uit die periode. Opvallend is dat de aanspreektitels "DEN HEER" en "MW." beide zijn doorgehaald met een horizontale lijn, mogelijk omdat de afzender deze titels overbodig vond of de kaart voor een specifieke administratieve handeling gebruikte. * **Postale details:** De vermelding "Frankeering in afrekening" duidt op een systeem waarbij de portokosten periodiek werden afgerekend met het postkantoor, in plaats van met losse postzegels. Dit werd vaak gebruikt door bedrijven of instellingen die grote hoeveelheden post verstuurden. * **Adressering:** Het adres "St. Antoniesbreestr. 40 II" verwijst naar de tweede verdieping van het pand aan de Sint Antoniesbreestraat 40 in Amsterdam. De toevoeging "Wijk 3" verwijst naar de oude Amsterdamse wijkindeling.
Administratief dossierstuk (waarschijnlijk een bijblad of dossieromslag) met handgeschreven aantekeningen.
Het document is een administratief verwerkingsstuk uit de Tweede Wereldoorlog. Het betreft de afhandeling van een verzoek dat is ingediend via een briefkaart op 5 september 1942. * **Onderwerp:** Intrekking van een "plaats". Gezien de locatie (Waterlooplein, een bekende marktlocatie in Amsterdam) en de context van 1942, betreft dit zeer waarschijnlijk een marktvergunning of standplaats. * **Besluitvorming:** Op 12 september 1942 wordt de instructie gegeven om R.Y. Krammer-Jobs (waarschijnlijk Rachel Yolanda Krammer-Jobs) schriftelijk te informeren dat haar verzoek niet kan worden ingewilligd. * **Terminologie:** De zin "plaats intrekken" suggereert een voldongen feit of een administratieve maatregel die wordt uitgevoerd. * **Identificatie:** "Th. Rens (Th. Visseringe)" zou kunnen wijzen op een ambtenaar of een andere betrokkene bij de standplaats.
Archieflijst-vermeldingen
Administratieve lijst - Waterlooplein
| J.Krammer | 12-11-99 | St.Antoniesbreestr.7 | N. 90 | stoffen |
Getypte namenlijst met handgeschreven annotaties (kruisjes, doorstrepingen en correcties).
| J.Krammer + | 12-11-1899 | St.Antoniesbreestraat 40 II | stoffen en zyde |
Administratieve lijst van marktkooplieden.
| J. Krammer | 12-11-1899 | St.Antoniesbreestraat 40 II | stoffen en zyde |
Getypte administratieve lijst (doorslag of origineel op dun papier).
| J. Krammer | 12-11-99 | St. Anth. Breestraat 40 II | Waterloopl. | stoffen en zij |
Administratieve lijst (handgeschreven grootboekblad).
| J. Krammer | 12/11 '99. | St. Ant. Breestr. 40 II | Waterl. pl. | stoffen en zijde |
Koopliedenlijsten
Nieuwmarkt — standplaats 90 Stoffen
Nieuwmarkt — standplaats N
Uilenburg — standplaats stoffen en zyde
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE [Briefhoofd] DER REICHSKOMMISSAR FÜR DIE BESETZTEN NIEDERLÄNDISCHEN GEBIETE DER BEAUFTRAGTE FÜR DIE STADT AMSTERDAM AMSTERDAM, den 7. Dezember 1942. MUSEUMPLEIN 19 TEL. 97101 [Kenmerken links, handgeschreven en gestempeld] Ref. Wi. 85/21/7 No ~~37/6/103~~ M. 1942 9/12 [Adres] An die Direktion des Centrale Markt A m s t e r d a m ----------------------- Jan van Galenstr.14 [met h...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Briefkaart (voorzijde met adressering). * **Datering:** Onbekend (geen poststempel), vermoedelijk eerste helft 20e eeuw (ca. 1920-1945). * **Taal:** Nederlands. * **Ontvanger:** R. J. Krammer. * **Adres:** St. Antoniesbreestraat 40 II, Amsterdam.
# TRANSCRIPTIE U. Muller HG. den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, A l h i e r . 85/13/2 M. 24 Mei 1941. Intrekking kramenvergunning ten name van Th.Jonker. Hiermede heb ik de eer U te berichten, dat Th.Jonker, 2e Oosterparkstraat 121 alhier, wien op 3 April 1939 onder no.811 L.M. 1938 door Burgemeester en Wethouders vergunning werd verleend tot het plaatsen van kramen op de markt Dappers...
# DOCUMENT INFO * **Afzender:** Der Reichskommissar für die besetzten niederländischen Gebiete, Der Beauftragte für die Stadt Amsterdam (De Gevolmachtigde voor de stad Amsterdam). * **Ontvanger:** Direktion des Centrale Markt, Amsterdam, Jan van Galenstr. 14. * **Datum:** 26 november 1942. * **Kenmerk:** Ref. Wi. / No. 05/21/2 M. 1942 (stempel met handgeschreven toevoeging 21/12). * **O...
# TRANSCRIPTIE Nº 2^B / 166 / M. 1940 2/12 R A P P O R T \--------- W.J.G. Cramer, oud 36 jaar en wonende Joos de Moorstraat 11 alhier, ver- zoekt om een erkenning als ~~kleinhandelaar~~ groothandelaar in groenten en fruit. Hij verklaart sedert 1917 in de betrokken groothandel werkzaam te zijn als personeel. Cramer is voorheen als personeel werkzaam geweest bij zijn vader, die destijds als gros...