H. ter Schiphorst

Document

Het document weerspiegelt de precaire brandstofsituatie in Nederland tijdens de bezettingsjaren. Terwijl een klein deel van de vloot nog op benzine reed, maakten veel winkeliers gebruik van "persgas" (meestal lichtgas onder druk in cilinders) of een "houtgasgenerator" (waarbij houtblokjes werden vergast om de motor aan te drijven). De geografische spreiding toont aan dat de Amsterdamse Centrale Markt een cruciale regionale functie had voor plaatsen als Weesp, Mijdrecht en Aalsmeer. Het feit dat expediteurs met paard-en-wagen expliciet worden vermeld, onderstreept de terugkeer naar traditionele tractie door de schaarste aan motorbrandstof en vorderingen van voertuigen.

Brief / Formele aanmaning (doorslag/kopie).

Dit document is een formele betalingsherinnering of aanmaning gericht aan de heer H. ter Schiphorst. De toon is zakelijk en dwingend ("maan ik U bij dezen aan"). Het openstaande bedrag is 7,52 gulden. Opvallend is dat de afzender enkel ondertekent met "De Directeur" zonder een specifieke bedrijfsnaam te noemen op deze doorslag. Het adres van het kantoor, Jan van Galenstraat 14 in Amsterdam, was in die tijd de locatie van de administratie van de Centrale Markthallen of een daaraan gelieerde gemeentelijke dienst (zoals het Gemeentelijk Marktwezen). De handgeschreven notitie "Hmuller" bovenin kan wijzen op een administratieve aftekening of de naam van de betreffende ambtenaar/directeur.

Zakelijke brief / Betalingsherinnering (aanmaning).

Dit document is een formele aanmaning voor een klein bedrag (7,52 gulden). De brief is zakelijk en dwingend van toon ("maan ik U bij dezen aan"). Het feit dat er bovenaan met blauw potlood of inkt "Verzonden 11/5" is geschreven, duidt erop dat dit een doorslag of archiefkopie is die dient als bewijs van verzending. De structuur is typisch voor die tijd: de datum rechtsboven de adresgegevens, gevolgd door een onderstreepte adresblok en een ingesprongen tekstblok. Het ontbreken van een specifieke bedrijfsnaam in de getypte tekst (behalve de functietitel "De Directeur") suggereert dat de brief mogelijk op voorgedrukt briefpapier werd verwacht, of dat de afzender bekend werd verondersteld door het adres (Jan van Galenstraat 14). ---

Zakelijke correspondentie / Betalingsherinnering (aanmaning).

* **Kernboodschap:** De afzender constateert dat een eerdere levering van soda nog niet is betaald. De ontvanger wordt gesommeerd om het openstaande bedrag van 7,52 gulden zo spoedig mogelijk te voldoen. * **Betalingswijze:** Er wordt specifiek gevraagd om de betaling persoonlijk te verrichten bij de kassier op het kantoor van de directie. * **Stijl en Spelling:** Het document is geschreven in de formele stijl van de vroege 20e eeuw, getuige constructies als "mijnen kantore" en "bij dezen". Het handschrift is een vlot, zakelijk cursief. * **Bedrag:** 7,52 gulden was in 1941 een substantieel bedrag voor een huishoudelijke levering (ter vergelijking: het komt ruwweg overeen met de koopkracht van 60-70 euro vandaag de dag).

# TRANSCRIPTIE Th. B. Sliphorst, Kattenburgerkade 26 B C. v. Zanten, Van Hogendorpstraat 223 I M. H. Böhne Maasstr. 96 J. Rienstra Leidseplein 10. Th. J. H. Frouws Adm. de Ruyterweg 41 C. Meijer (Paul) Valeriusstr. J. Tuyp (Fien) " ~~Zandpad 57~~ C. Koning "

# TRANSCRIPTIE 93/1/1,2 - qual. besch. H. Schijff - adm. defen. 93/5/1 - [doorgehaald: i. H. Schijff] - "

# TRANSCRIPTIE Schipper Kleyn. molenstraat. Den Helder <u> </u>

# TRANSCRIPTIE H. P. de Vries Kinkerstraat 30^2 Groentenventer Wacht b. Blankesteijn Z. O. Z.

# TRANSCRIPTIE (Bovenaan links) J. v. Druijne S. Engelsman J. Goudketting G. Hanou W.F. Hoekstra