J. Schoos

Zakelijke verklaring / Bewijs van levering.

* **Inhoud:** De vishandelaar F. Tuijp verklaart schriftelijk dat hij in de jaren 1939 en 1940 aanzienlijke hoeveelheden aal (paling) heeft geleverd aan J. Schoos te Amsterdam. Het gaat respectievelijk om 4.000 kg en 5.200 kg. * **Schrift:** Het document is geschreven in een vlot, zakelijk handschrift uit het midden van de 20e eeuw. De spelling "ondergeteekende" met dubbel 'ee' is conform de toen geldende spelling (vóór de hervorming van 1947). * **Administratieve sporen:** Het stempel "Nº 46A/83/2 M. 1942" en de datum "20/4" (20 april) suggereren dat dit document deel uitmaakte van een groter dossier of een officiële controle. De aantekening "Insp." bovenin kan duiden op een inspecteur die het stuk heeft geparafeerd.

Zakelijke verklaring / getuigschrift van levering.

* **Inhoud:** De firma Haasnoot uit Volendam bevestigt schriftelijk dat de heer Schoos uit Amsterdam in de vooroorlogse jaren (1939-1940) een aanzienlijke hoeveelheid gepelde garnalen afnam (60 tot 100 pond per week). * **Taal en Spelling:** Er wordt gebruikgemaakt van de destijds gangbare spelling (o.a. *wekelyks*, *kwantum*, *ondergeteekende*). Opvallend is het gebruik van de letter 'o' in plaats van het cijfer '0' in de jaartallen en aantallen (194o, 2o), wat typerend is voor het gebruik van bepaalde typemachines uit die tijd. * **Administratieve sporen:** De paarse stempel en het nummer bovenin wijzen op een officiële registratie, waarschijnlijk in een dossier betreffende de visvoorziening of bedrijfsvoering tijdens de bezettingsjaren. * **Vorm:** Het document is een officieel bewijsstuk, ondertekend door de eigenaar (A.C. Haasnoot zelf). De handgeschreven toevoeging "opgave 3 x gep. garnalen" duidt mogelijk op een interne verwerking of een specifieke referentie naar een ander register.

Administratief register / distributielijst.

* **Doel van het document:** Dit is een controlelijst voor de distributie van goederen (specifiek bokkingen). Per persoon wordt bijgehouden hoeveel eenheden er op welke dag zijn ontvangen. * **Kwanteit:** Het totaal beoogde aantal per persoon lijkt 3000 te zijn (waarschijnlijk grammen of stuks). Dit werd verdeeld over verschillende dagen (bijv. 1400 op de eerste dag en 1600 op een volgende dag). * **Validatie:** De handgeschreven namen in de kolommen fungeren als handtekeningen voor ontvangst. De rode kruisen in de linker marge en de vinkjes rechts wijzen op een administratieve nacontrole. * **Correcties:** In de rijen 380 en 381 is te zien dat de eerste uitgifte van 1400 nogmaals is onderverdeeld (300 en 1100). Rij 378 is volledig doorgehaald, wat duidt op een annulering van de toewijzing voor deze persoon.

Handgeschreven verzoekschrift / brief.

* **Inhoud:** De afzender, A.J. Schoos, verzoekt om een wijziging van zijn officiële handelsbestemming. Hij wil zijn huidige toewijzing als "roker" (van vis) inruilen voor een toewijzing in "versche visch". * **Motivering:** Schoos voert een economische reden aan: hij stelt dat hij met de verkoop van gerookte vis niet in zijn levensonderhoud kan voorzien ("mijn brood niet kan verdienen"). Hij verwijst naar zijn zoon, Jan Schoos, voor wie een dergelijke regeling blijkbaar al getroffen is. * **Handschrift:** Het betreft een duidelijk leesbaar, rechtopstaand cursief handschrift, kenmerkend voor het midden van de 20e eeuw. * **Administratieve sporen:** De stempel "M. 1943 22/10" duidt waarschijnlijk op de datum van ontvangst of verwerking (22 oktober 1943) door de betreffende instantie. Het nummer "466/273/1" is het dossier- of referentienummer.

Ambbtelijk rapport (getypt met handgeschreven kanttekeningen en ondertekening).

Dit document is een officieel inspectierapport uit de Tweede Wereldoorlog betreffende de handhaving van handelsregels op de vismarkt. De ambtenaar De Grebber rapporteert over twee zaken: 1. **Van Bambergen:** Er is vastgesteld dat deze handelaar legale toestemming heeft van de *Nederlandsche Visscherijcentrale* om vis vanuit zijn eigen winkel in de Lindendwarsstraat te verkopen in plaats van op de markt. 2. **Marktcontrole Noorder Markt:** De ambtenaar heeft op zaterdag 23 januari 1944 gecontroleerd of handelaren hun toegewezen hoeveelheid vis (toewijzing) daadwerkelijk op de markt hebben verkocht. De vier genoemde handelaren hadden slechts kleine resthoeveelheden "voor eigen gebruik" bij zich, wat voor de ambtenaar het bewijs is dat zij hun volledige handelsvoorraad conform de regels op de markt hebben verkocht. Opvallend is de bureaucratische correctie in de kantlijn (in rode inkt), waarin een superieur de ambtenaar erop wijst dat dergelijke algemene controlerapporten in het vervolg "afzonderlijk" (per handelaar of per geval) ingediend moeten worden, in plaats van verzameld in één rapport.

Getypt verslag van een commissievergadering (waarschijnlijk een distributie- of toewijzingscommissie voor de visdetailhandel).

* **Taalgebruik:** Het document is opgesteld in een ambtelijke, zakelijke stijl met gebruik van de oude spelling (bijv. "visch", "zoodat", "hoogen"). * **Kernproblematiek:** De tekst illustreert de strikte regulering van de handel in de naoorlogse periode. Vergunningen en toewijzingen ("quota") werden verleend op basis van bewezen bedrijfsactiviteiten in de zogeheten "basisjaren" (vlak voor de oorlog). * **Sociaal-economische aspecten:** * **Schaarste:** Er is een tekort aan (gepelde) garnalen, waardoor handelaren creatieve verzoeken indienen om hun toewijzing te wijzigen. * **Generatiewissel:** Het geval Marinus toont de overgang van vader op zoon, waarbij de commissie de regels strikt interpreteert (geen eigen recht voor de zoon) maar uit menselijk/praktisch oogpunt (leeftijd vader) toch akkoord gaat. * **Controle:** De commissieleden (Van Zanten, Tuyp) treden op als feitenonderzoekers die beweringen van handelaren (zoals die van Koot over zijn assortiment van voor de oorlog) toetsen en weerleggen.

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven, rechtsboven:] In de kaart vP/HG. [Handgeschreven doorheen en rechts hiervan:] Verzonden 12/6 28/71/2 M. 12 Juni 1939. den Heer S.J. Schoos, Lindengracht 264 hs, Amsterdam-Centrum. Wijk 9. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 26 Mei jl. verleen ik U hierbij tot wederopzegging toestemming zich op Uw plaats op de markt Westerstraat te laten bijstaan - niet vervangen...

# TRANSCRIPTIE vP/HG. [handgeschreven:] *extra* 28/71/2 M. 12 Juni 1939. den Heer S.J.Schoos, Lindengracht 264 hs, <u>Amsterdam-Centrum.</u> Wijk 9. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 26 Mei jl. verleen ik U hierbij tot wederopzegging toestemming zich op Uw plaats op de markt Westerstraat te laten bijstaan - niet vervangen - door Uw zoon J.P.K.Schoos. De Directeur,

# TRANSCRIPTIE · 10/12 1941 Verdeeling J.P.K. Schoos : vraagt toewijzing verschelvisch. Echter alleen gerookte visch, afwijzen __________________________________ Jac. Schouten vraagt grootere P. Schouten toewijzing Jac. Schouten verhooging Visch ‾do.‾ P. Sch. afwijzen

# TRANSCRIPTIE 25 Sep: 1943 Wel Edele Heer Ter Haar. Hiermede verzoek ik u mij mijn toewijzing van Rooker om te willen ruilen voor versche visch van A. J. Schoos. misschien wil u zoo vriendelijk zijn het net zoo voor mij in orde te maken als van mijn zoon Jan Schoos daar ik met gerookte visch mijn brood niet kan verdienen Hoogachtend. A. J. Schoos Lindengracht 264 huis (Centrum) Amsterdam [Link...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypt afschrift van een verzoekbrief. * **Datum:** Het document noemt een gebeurtenis op 13 januari 1943. Het afschrift zelf dateert vermoedelijk van kort daarna. * **Afzender:** J.P.K. Schoos, wonende aan de Westergasthuisstraat 43 II te Amsterdam. * **Ontvanger:** Wel.Edele Heer Hildebrand. * **Instantie:** Nederlandsche Visscherijcentrale. * **...