B. Kruyt

Handgeschreven memo/notitie met ambtelijke kanttekening.

* **Handschrift:** Het document bevat twee verschillende handschriften. Het bovenste deel is geschreven in een scherpe, hellende penvoering (zwart). Het onderste deel is ronder en forser aangezet (potlood of grijze inkt). * **Inhoud:** De eerste schrijver (Kruyt) beklaagt zich over het tijdsverloop tussen de visafslag en de winkel. Hij stelt dat de vis veel sneller verkocht had kunnen worden als er onderweg geen tijd werd verspild. Dit duidt op een streng toezicht op de distributieketen. * **Besluitvorming:** De tweede schrijver (Dittmar) sluit de zaak af na overleg met een zekere Dr. Visser. Er wordt een ambtenaar aangesteld om de controle op het vervoer en de verkoop van zowel levende als gerookte (ger.) aal te coördineren met een persoon genaamd Hoogenberk. * **Taalgebruik:** Gebruik van de genitief ("den afslag", "den winkel", "dien verkoop") en de oude spelling ("tusschen"). De afkorting "c.a." staat voor *circa* en "m.i." voor *mijns inziens*.

Inspectierapport / Rapport betreffende economisch delict.

Het document betreft een opsporingsrapport van de **Crisis Controle Dienst (C.C.C.D.)**. De controleurs (Van Heele en B. Kruyt) hebben op verzoek van de afdeling Marktwezen onderzoek gedaan naar de herkomst van vis in twee winkels van de familie Hogenbirk in Amsterdam-Zuid. De kern van de overtreding is dat er "seewisch" (zeevis) werd aangetroffen die niet via de verplichte weg, de **Gemeentelijke Visafslag**, was ingekocht. In plaats daarvan was de vis direct geleverd door P. Hogenbirk. Dit duidt op een poging om de officiële distributiekanalen en prijsbeheersing te omzeilen. Als sanctie merkt de controleur in de marge op dat de officiële distributie ("verdeeling") aan deze winkels voorlopig is stopgezet. Een latere aantekening rechtsonder geeft aan dat de kwestie naderhand is "geregeld", wat vaak betekende dat er een boete was betaald of een schikking was getroffen.

Administratief/politierapport van de afdeling Marktwezen.

Het document is een rapportage van een inspecteur (B. Kruyt) van de afdeling Marktwezen. De kern van de zaak is een vermoedelijke onregelmatigheid bij de distributie van schaarse goederen. De venter A. Hendricks heeft die ochtend een toewijzing gekregen voor twee kisten garnalen, maar is de hele ochtend niet op zijn standplaats op de Lindengracht verschenen om deze te verkopen. De inspecteur is drie keer langsgegaan zonder resultaat. De latere aantekening in potlood vraagt specifiek af wanneer de garnalen dan wel verkocht zijn, wat duidt op een onderzoek naar mogelijke zwarte handel of het buiten de officiële markt om verkopen van toegewezen voorraad.

Politierapport / Rapport van de Dienst van het Marktwezen.

* **De overtreding:** W. v. Joolingen, een koopman met een standplaats op de Albert Cuypstraat, werd op 1 oktober 1942 aangehouden voor het illegaal vervoeren van een aanzienlijke hoeveelheid zeevis (110 kg schol en 1,5 kg tong). Tijdens de bezetting was de handel in schaarse goederen zoals vis streng gereguleerd; alle vis moest via de Gemeentelijke Afslag worden verhandeld om prijscontroles en distributie te waarborgen. * **Verzwarende omstandigheden:** Naast de illegale handel wordt V. Joolingen beschuldigd van een poging tot het omkopen van een ambtenaar ("agent Nibbelink"). Tevens wordt vastgesteld dat hij de vis niet via de officiële kanalen (de Afslag) heeft verkregen. * **Gevolgen:** De vis is direct in beslag genomen en via de Afslag verkocht (afgemijnd). Er wordt een proces-verbaal (p.v.) opgesteld en er wordt aangedrongen op "uitsluiting", wat betekent dat hem de toegang tot de markt ontzegd zou worden. * **Administratieve sporen:** De verschillende nummers (46ᵃ/321/109 en 110) en data (5 en 12 oktober) wijzen op een lopend dossier binnen de gemeentelijke bureaucratie. ---

Ambtsverslag / Rapportage van de Crisis Controle Dienst (C.C.D.).

Dit document is een officieel proces-verbaal of rapportage van een controleur van de **Crisis Controle Dienst (C.C.D.)**. De C.C.D. was tijdens de Tweede Wereldoorlog belast met het toezicht op de naleving van de distributieregels en het bestrijden van de zwarte handel. De kern van de zaak is een verdenking van illegale handel of onttrekking aan de distributie. De viswinkelier, K. Schilau, had op 27 augustus 1943 een toewijzing gekregen van 50 kilogram schol (klasse III) via de visafslag. Volgens de geldende regels was hij verplicht deze vis in zijn winkel aan de consumenten te verkopen tegen de vastgestelde prijzen. Controleur Kruyt stelde echter vast dat de winkel de hele ochtend gesloten bleef. Een getuigenverklaring van de naburige drogist (Ch. Tissen) bevestigt dat de winkelier die dag helemaal niet is verschenen. De conclusie van het rapport is helder: de toegewezen vis is niet via de reguliere weg (de winkel) verkocht. Dit impliceert dat de vis hoogstwaarschijnlijk op de zwarte markt is verhandeld.

# TRANSCRIPTIE [Stempel/Kenmerk bovenin:] **No 2 B/24/1 M.1941 31/3** **R A P P O R T** **1** H.W.de Kruyff,oud 23 jaar en wonende Leiduinstraat 4 alhier,verzoekt om een erkenning als kleinhandelaar in groenten en fruit. Hij verklaart van Februari 1938 tot Augustus 1938 en van Januari 1940 tot heden in de betrokken kleinhandel werkzaam te zijn. In deee eerst genoemde periode is hij als persone...

# TRANSCRIPTIE No. 2 B/115/7 M. 1939 15/9 R A P P O R T In aansluiting op mijn rapport van 17-8-39 betreffende een aanvrage van J. E. Spruyt. Jr, om een erkenning als kleinhandelaar in groente en fruit, rapporteert ondergeteekende controleur hetgeen hem bij nader onderzoek nog is gebleken. Spruyt. Jr verzorgt een vaste wijk voor de verkoop van aardappelen in de omgeving van de Overtoom alhie...

# TRANSCRIPTIE $N^o 53/93/1$ M. 1941 $\frac{12}{11}$ m. Brouw A’dam 12 Novemb. Weledele Heer. Ondergeteekende in ’t bezit van paard en wagen sou gaarne in aan- merking komen voor een kruierskaart Hopende op een goedgunstige beschikking ...

l h i e r</u> . Onder terugzending van het met Uw kantbrief d.d. 25 November jl. om advies ontvangen stuk no.1042 L.M.1940 heb ik de eer U te berichten, dat bij een dezerzijds ingesteld onderzoek het volgende is gebleken. In perceel Buiksloterdijk 132 is gevestigd een rijwielzaak van J.Kluit, geboren 29 Januari 1903, woonadres Beyer-landstraat 9 huis. In eerstgenoemd perceel wordt tevens een opko...

# TRANSCRIPTIE Als vaste kruier, waardoor hy op de markt de karre of bak- fietsen al op kan vangen, en zoo doende aan een half bestaan geholpen kan worden, te meer daar hy een oog mist, waardoor het toch al vaak moeilyk is om regelmatig iets te vinden. By voorbaat vriendelyk bedank teeken ik Hoog achtend zyn Vader J. F. van Angelbeek Rozenstraat 57 Centrum.