E.J. Ekkelboom
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 34
E.J. Ekkelboom was een marktkoopman die actief was op de Albert Cuypstraat, Nieuwmarkt en Dapperstraat. In 1942 kreeg hij een afwijzing voor zijn verzoek tot meer ongepelde garnalen. In 1943 verzoekt hij om erkenning van zijn samenwerkingsverband en toewijzing voor gerookte paling, maar hij gaf aan dat hij geen opgave van zijn standplaats kon verstrekken omdat hij in dienst was gegaan bij de algemene inrichting (Alg).
Lotgevallen
Relaties
Handel
Archiefdocumenten
Handgeschreven brief (verzoekschrift).
* **Kern van de klacht:** De schrijver, E.J. Ekkelboom, beklaagt zich over een te lage toewijzing van garnalen. Hij voert aan dat de huidige berekening baseert op een oude situatie van twaalf jaar geleden, toen ene Joop Hesloot voor hem inkocht. In de jaren daarna werkte hij echter zelfstandig. * **Beroep:** De zinsnede "wijl ik toch veel garnalen uit gevent heb" wijst erop dat de afzender een garnalenvishandelaar of straatverkoper (venter) was. Voor zijn broodwinning was hij afhankelijk van de toegewezen hoeveelheid handel. * **Besluitvorming:** De grote letters "afw." (afgewezen) onderaan de brief, waarschijnlijk geplaatst door een ambtenaar van het distributiekantoor of het Rijksbureau, geven aan dat zijn verzoek om een herziening of "onderhoud" niet is ingewilligd. * **Adres:** Tolstraat 140 bevindt zich in de Amsterdamse Pijp, een wijk waar in die tijd veel kleine zelfstandigen en straatventers woonden.
Brief (doorslag van een getypt exemplaar)
Deze brief is een formeel antwoord op een verzoek van de heer E.J. Bekkelboom. Bekkelboom had blijkbaar gevraagd om een grotere toewijzing van ongepelde garnalen. Het verzoek is door een speciale commissie van de "Visscherijcentrale" onderzocht en vervolgens afgewezen. De toon van de brief is uiterst zakelijk en kortaf, wat typerend is voor de bureaucratische correspondentie uit die tijd.
Document
* **Inhoud:** De schrijver, J.A. Westhoff, reageert op een officiële kennisgeving over een "Combinatie-regeling". Hij verzoekt om erkenning van het samenwerkingsverband (de combinatie) waarin hij reeds jarenlang werkzaam is op de Gemeentelijke Visafslag aan de De Ruijterkade. Hij noemt expliciet de namen en adressen van de drie betrokken personen: G.J. Goosen, E.W. Ekkelboom en hijzelf. * **Taalgebruik:** Het document is geschreven in een formele, enigszins archaïsche stijl met spellingen die typerend zijn voor de vroege 20e eeuw (zoals "zoude wij", "in dezer", "t'reeds" en "bijvoord" voor bij voorbaat). De interpunctie is hier en daar ongebruikelijk (bijv. "zou ik! Dus."). * **Administratieve sporen:** De aantekening "dossiertje maken" en de diverse referentienummers wijzen op een zorgvuldige archivering door de ontvangende instantie. De afkorting "acc. certi." linksonder zou kunnen duiden op een controle van de identiteit of papieren (accreditatie/certificaten) van de betrokkenen.
Document
Dit document is een administratieve lijst voor de toewijzing van visquota. Gezien de vermelde hoeveelheden (veelal tussen de 20 en 50 kg) betreft het waarschijnlijk een lijst van visdelers, markthandelaren of winkeliers in plaats van individuele consumenten. De lijst is alfabetisch gesorteerd. Er zijn diverse wijzigingen zichtbaar die wijzen op een actief gebruik van het document: * **Vervallenverklaring:** De grote handgeschreven tekst geeft aan dat deze lijst per 25 november 1941 niet meer geldig was en is vervangen. * **Doorhalingen:** De familie Drieenhuizen is geschrapt. De bijgaande notitie verklaart dat zij hun vis "van buiten" betrekken volgens mededeling van de C.C.C.D. (Centrale Controle van de Crisis-Diensten). Dit wijst op een streng toezicht op de distributiekanalen. * **Toevoegingen:** Aan de linkerzijde zijn onderaan drie namen met de hand toegevoegd, mogelijk ondernemers die later aan het distributienetwerk werden toegevoegd.
Getypte distributie- of rantsoeneringslijst met handgeschreven annotaties en rode doorhalingen.
* **Doel van het document:** Dit is een werkdocument voor de verdeling van vis (aal en snoekbaars) onder handelaren in Amsterdam en omstreken. De genoemde hoeveelheden (vaak 20 of 40 kg) suggereren dat dit een groothandels- of distributielijst is. * **Betekenis van de rode strepen:** De systematische rode doorhalingen van namen zijn een indicatie van uitsluiting. Gezien de aanwezigheid van veel Joodse familienamen (zoals Elsas, Ereira, Fransman, Goudeketting, Cohen, Groenteman) onder de doorgehaalde namen, is dit hoogstwaarschijnlijk een lijst waarbij Joodse handelaren uit de distributieketen werden verwijderd als onderdeel van de anti-Joodse maatregelen tijdens de bezetting. * **Handgeschreven wijzigingen:** Het document is actief bijgehouden. Er zijn namen toegevoegd (o.a. 'Commandeur Marken', 'Nic Goedhart') en hoeveelheden zijn aangepast (bijv. bij 'A. de Groot' is 40 veranderd in 80). Dit wijst op een dynamisch distributieproces waarbij de beschikbare vis van de geschrapte handelaren werd herverdeeld onder de overblijvende namen.
Getypte distributielijst met handgeschreven aantekeningen en correcties.
* **Doel:** Het document dient als registratie voor de toewijzing of distributie van aal (paling) aan handelaren of particulieren. Gezien de grote hoeveelheden (tot 50 kg per persoon) betreft het vermoedelijk een toewijzing aan visverkopers of winkeliers. * **Kwantiatieve gegevens:** De meest voorkomende toewijzing is 20 kg. De maximale toewijzing is 50 kg (o.a. Boekelman, Bommels, Botter-Jansen, De Groot, Huisman). * **Annotaties:** * Doorhalingen bij *A. Alessij Jr.* en de familie *Drieshuizen* duiden op annuleringen van de toewijzing. * Handgeschreven toevoegingen onderaan kolommen (*C. Biesenbeek ter Voort*, *J.J. Huisman*) wijzen op late inschrijvingen. * De toevoeging "in steun" bij *M.M. Gerber-Fransen* kan duiden op een sociale context of een specifieke regeling. * **Identificatie:** Namen als *Goudsketting* en *Elsas* zijn historisch vaak geassocieerd met de Joodse gemeenschap in Nederland. Vermeldingen van "P.C. Hooftstr." en "Middenweg" wijzen sterk in de richting van Amsterdam als locatie.
Getypte distributielijst met uitgebreide handgeschreven aantekeningen en berekeningen.
Dit document is een werklijst voor de distributie van aal (paling) en zoetwatervis. De vele handgeschreven correcties maken duidelijk dat dit een dynamisch document was: * **Controle:** De vinkjes (✓) duiden vermoedelijk op de daadwerkelijke ontvangst of uitgifte. * **Mutaties:** De term "afvoeren" en het doorhalen van namen wijzen op personen die van de lijst zijn geschrapt. * **Identificatie:** Bij veel voorkomende namen (zoals Van As of Gooyer) zijn adressen, bijnamen ("Fikkie") of patroniemen (Hzn., Tzn.) toegevoegd ter onderscheid. * **Notaties:** "m/r" lijkt te staan voor een correctie in de hoeveelheid (bijv. "moet recht" of een afkorting voor een herberekening). De opmerking "steun?" bij M.M. Gerber-Fransen suggereert een link met sociale steun of de Armenzorg. * **Lokaliteit:** De vermelding "Marken" en de namen van de families (veelal typisch Nederlands en Joods) plaatsen dit document in de regio Noord-Holland/Amsterdam.
Dagrapport van de Dienst van het Marktwezen.
Dit dagrapport is een administratief verslag van een controleur van het Amsterdamse Marktwezen. De focus van de werkdag (van 08:00 tot 14:00 uur) lag op een specifieke opdracht van de visinspecteur. De controleur bezocht drie grote Amsterdamse markten: de Nieuwmarkt, de Dapperstraat en de Albert Cuypstraat. De kern van de werkzaamheden bestond uit het wegen van de aangevoerde partijen vis (voornamelijk schol en bot) en deze te vergelijken met de officieel toegewezen hoeveelheden aan individuele marktkramers. Opvallende details uit de controle: * **Nauwkeurigheid:** Verschillen van slechts een halve kilo of een kilo worden genoteerd. * **Coulance:** Bij E.J. Ekkelboom wordt een tekort van 1 kg geconstateerd, maar omdat dit verklaarbaar is door natuurlijk gewichtsverlies (smeltend ijs en slijm), wordt er geen proces-verbaal opgemaakt. * **Overschotten:** Bij verschillende handelaren (Buskens, Boom/Boor) wordt meer vis aangetroffen dan toegewezen, variërend van 5 tot 5,5 kg bovenop de 100 kg.
Document
In deze brief verzoekt E.J. Ekkelboom de commissie om een toewijzing voor de handel in gerookte paling (aal). Zijn argumentatie rust op drie pijlers: 1. **Historische beroepsuitoefening:** Hij stelt dat hij al van vóór de oorlog in vis handelt ("van mijn schoolbanken af") en destijds ook al gerookte vis en aal verkocht bij zijn stalletje. 2. **Rechtsgelijkheid:** Hij noemt specifiek twee collega's (J. v. Marlen en J. Kloots) die in een vergelijkbare positie verkeren ("t'zelfde ventje" oftewel dezelfde kleine nering) en wél een toewijzing hebben gekregen. 3. **Betrouwbaarheid:** Hij bestempelt zichzelf als een "Bonna fide Koopman" (bonafide koopman). De korte krabbels rechtsboven ("afwijzen", "geen recht") duiden erop dat de commissie het verzoek negatief heeft beoordeeld.
Archieflijst-vermeldingen
Administratieve lijst
| E.J. Ekkelboom | 15 | 20 |
Administratieve lijst
| *S. Aap.* | - | 20 | E.J.Ekkelboom | 15 | 20 |
Getypte distributie- of rantsoeneringslijst met handgeschreven annotaties en rode doorhalingen.
| [h:] I. Aap. | — | 30 | E.J. Ekkelboom | 15 | 20 |
Getypte distributielijst met handgeschreven aantekeningen en correcties.
| W. van As (P.C. Hooftstr.) | 20 | E.J. Ekkelboom | 15 |
Koopliedenlijsten
Waterlooplein
Waterlooplein — standplaats Kan geen opgave verstrekken In dienst gegaan bij Alg
Relevante Archieffragmenten
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Officieel ambtelijk rapport. * **Datum:** 24 april 1939. * **Locatie:** Amsterdam. * **Betrekkende persoon:** S. Ekkelboom (33 jaar), wonende aan de Quellijnstraat 120 I voor. * **Onderwerp:** Verzoek tot erkenning als kleinhandelaar in groenten en fruit. * **Kenmerk:** Nº 213/67/1 M. 1939 25/4. * **Fysieke kenmerken:** Getypt op papier met handg...
# TRANSCRIPTIE Nº 213/67/1 M. 1939 25/4 R A P P O R T . S. Ekkelboom, oud 33 jaar, wonende Quellynstraat 120 I voor, verzoekt erkenning als kleinhandelaar met groenten en fruit. Hij is venter en vanaf het in werking treden van de ventverordening in het bezit van een ventvergunning Serie 6 No 196. Deze vergunning heeft echter vanaf October 1936 geen groenten of fruit, doch visch of brandstoffen ...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven brief (verzoekschrift). * **Datum:** 20 september 1942. * **Afzender:** E. J. Ekkelboom, Tolstraat 140, Amsterdam. * **Kenmerken:** Bevat administratieve stempels en nummers (№ 46a/695/1, M. 1942, 107). Onderaan staat de afkorting "afw." met een paraaf, wat duidt op een afwijzing van het verzoek. * **Taal:** Nederlands.
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypte officiële brief met handgeschreven correcties. * **Afzender:** Directie van het Marktwezen, Amsterdam (Jan van Galenstraat 14). * **Ontvanger:** Den Heer P.C. Eijkelboom, Centrale Markt no. D. no. 21, Amsterdam-West. * **Datum:** 17 juni 1943. * **Kenmerk:** No. 37/60/1a M. * **Onderwerp:** Toezending van een geregistreerd huurcontract voor...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Officieel rapport / ambtsbericht. * **Datum:** 28 augustus 1940. * **Locatie:** Amsterdam. * **Betrokkene:** J. Th. Heukelom (45 jaar), wonende aan de Blancefloorstraat 16, Amsterdam. * **Instantie:** Dienst van het Marktwezen, Amsterdam. * **Kenmerk:** Nº 2B/107/1 M. 1940 29/8.