J. Lever
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 23
J. Lever was een marktkoopman op de Waterloopleinmarkt die in 1942 textiel en emaille verkocht. Op 30 juli 1942 meldde hij aan het Marktwezen dat hij door de overheid was opgeroepen voor werkkamp Cremboong en daardoor niet meer op de markt kon verschijnen. In 1943 werd hij genummerd in een administratief systeem voor Joodse bezittingen, waarschijnlijk in verband met arisering. Zijn echtgenoot was Hr v. Moukerken.
Lotgevallen
Relaties
Handel
Archiefdocumenten
Handgeschreven brief/formulier betreffende een marktplaatsvergunning.
Dit document is een aangrijpende illustratie van de administratieve afwikkeling van de Jodenvervolging in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. De afzender, J. Lever, meldt de marktautoriteiten dat hij zijn "plaats op de markt" niet meer kan innemen omdat hij door de overheid naar werkkamp "Kremboong" is gestuurd. Opmerkelijk is de zakelijke, bijna gelaten toon van de brief, wat typerend was voor correspondentie met officiële instanties in die tijd. Aan de linkerzijde is de ambtelijke verwerking zichtbaar: de vergunning wordt per 1 september 1942 ingetrokken ("afvoeren"). Er is expliciet genoteerd dat de echtgenote geen gebruik wenst te maken van de plaats, wat impliceert dat zij mogelijk ook in een onzekere situatie verkeerde of de handel niet zonder haar man kon voortzetten.
Administratief registerblad / grootboekpagina.
Dit document vormt een administratieve neerslag van de grootschalige diefstal van Joodse bezittingen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het register toont een systematische aanpak waarbij elke persoon wordt geïdentificeerd met een uniek nummer (Serie/No). Opvallend is de concentratie van adressen in de Joodse buurt (Jodenbreestraat, Lepelstraat, Nieuwe Kerkstraat) en de Transvaalbuurt. De kolom "d.d. Inlevering" laat zien dat eind januari 1942 een piekperiode was voor het vorderen van deze eigendommen. Marginale notities zoals "per post", "ingeleverd Stadhuis" en verwijzingen naar sociale zaken ("M.S.") wijzen op de complexe bureaucratische verwevenheid van de roof. Namen die vaker voorkomen (zoals Locher, Waterman, Nikkelsberg) duiden op de registratie van volledige gezinnen of verwanten.
Document
* **Structuur:** Het document is een administratieve lijst, waarschijnlijk bedoeld voor het lokaliseren van personen. De afkortingen 'hs' (huis/begane grond) en Romeinse cijfers (I, II, III) duiden de verdieping aan. De term 'inw.' bij Jodenbreestraat 16 betekent 'inwonend'. * **Geografie:** De adressen zijn nagenoeg allemaal in Amsterdam, met een sterke concentratie in de Transvaalbuurt (bijv. Retiefstraat, Krugerplein, Tugelaweg), de Indische Buurt en de oude Jodenbuurt (Jodenbreestraat, Joden Houttuinen). * **Genealogie:** Er vallen verschillende familiegroepen op, zoals de familie Rocher, Waterman, Wurms en de Leeuw. In veel gevallen gaat het om gezinsleden die op verschillende adressen stonden ingeschreven of apart werden geregistreerd.
Pagina uit een administratief register of grootboek.
* **Geografische focus:** De adressen bevinden zich vrijwel allemaal in Amsterdam, met een sterke concentratie in de voormalige Joodse buurt (Nieuwe Uilenburgerstraat, Nieuwe Prinsengracht, Nieuwe Achtergracht, Nieuwe Kerkstraat). * **Persoonsnamen:** De namen (zoals Jacobs, Buitenkant, Groenteman, de Levie, Walvis) zijn kenmerkend voor de Joods-Nederlandse gemeenschap in die periode. * **Notaties:** De Romeinse cijfers in de adreskolom (I, II, III, hs) duiden op de verdieping of 'huis' (begane grond). * **Structuur:** Het document lijkt een register te zijn waarbij individuen gekoppeld zijn aan specifieke administratieve codes ('S.' zou kunnen staan voor Sectie of Serie). De rechterpagina bevat waarschijnlijk kruisverwijzingen naar andere registers of dossiers.
Archieflijst-vermeldingen
Getypte administratieve lijst van personen, gegroepeerd op achternaam (letter K t/m R).
| J.Lever + | 31-12-1888 | 2e Oosterparkstraat 86 hs | textiel |
Getypte lijst/register (waarschijnlijk een doorslag van een typoscript).
| J.Lever | 31-12-1888 | 2e Oosterparkstraat 86 hs | Emaille |
Administratieve lijst (waarschijnlijk een uittreksel uit een register van marktkooplieden of ondernemers).
| J.Lever | 31-12-1888 | 2e Oosterparkstraat 86 hs | Emaille |
Getypte administratieve lijst van de gemeente Amsterdam (waarschijnlijk Sociale Zaken).
| J.Lever | 31-12-88 | 2e Oosterparkstr.86 | " | 3-8-42 | emaille |
Administratief registerblad / grootboekpagina.
| *16 | 53 | J. Lever | 2e Oosterparkstr. 86 | 28 Jan '42 |
Pagina uit een administratief register of grootboek.
| 16 | 53 | J. Lever | 2^e Oosterparkstr. 36 |
Koopliedenlijsten
Uilenburg — standplaats " 13-4-42
Uilenburg — standplaats " 3-8-42 emaille
Waterlooplein — standplaats textiel
Waterlooplein — standplaats Emaille
Waterlooplein — standplaats Emaille
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE [Links bovenin:] J. Brouwer
# TRANSCRIPTIE **Verhoor van den verdachte J. VLEESDRAAGER.**
*[Linksonder in de marge:]* JL. 10.000-6-'39
Naam en voorletters: *Lak C.L.J.* Functie en No.: *contrôleur* No. *139* Adres: *Krugerplein 17 I*
# TRANSCRIPTIE den heer J.J.de Kort-Halli, Lindengracht 336 _A_L_H_I_E_R_(C).