Pietersma

Bijlage bij een ambtelijke brief / Getuigenverklaring.

Het document is een schriftelijke verantwoording van controleur P. Smit naar aanleiding van een tuchtrapport (personeels-contrôlerapport) opgesteld door Chef-Marktopzichter C. Blom. De kern van het conflict is plichtsverzuim: Smit en zijn collega De Vries werden ervan beschuldigd tijdens hun bewakingsronde ("terreindienst") onrechtmatig in de verwarmde portiersloge te hebben gezeten in plaats van te patrouilleren. Smit voert een verzachtende omstandigheid aan: een incident waarbij hondenwacht Brassing door zijn eigen hond in zijn hand werd gebeten. Smit heeft de medische verzorging (het verbinden) op zich genomen. Hij geeft echter ruiterlijk toe dat hij daarna nog twintig minuten in de loge is blijven "napraten". Zijn verweer richt zich specifiek op de exacte tijdsduur en de reden van zijn aanwezigheid in de loge, waarbij hij ontkent dat hij er de volle drie kwartier onafgebroken heeft gezeten.

Dienstverslag / Rapport

Dit rapport betreft een onderzoek naar een incident op 7 november 1942 op het terrein van de Centrale Markt in Amsterdam. Een zekere Mejuffrouw Schillemans werd daar aangehouden door controleur Pietersma. Uit de verklaring van de grossier Kost blijkt dat zij zijn dienstbode was en in zijn opdracht groente en konijnenvoer kwam ophalen voor privégebruik. De kern van het geschil is de rechtmatigheid van haar aanwezigheid: de grossier beweert haar persoonlijk te hebben binnengeleid via het middelste hek, terwijl de dienstdoende portiers (De Vries en Hooft) verklaren haar niet te hebben gezien. De handgeschreven rode notitie onderaan is een beleidsmatige beslissing: ondanks dat er wellicht geen sprake was van opzet ("geen willekeur"), wordt benadrukt dat dergelijke personen (zoals dienstboden of particuliere kopers) onder geen beding toegang tot het marktterrein mogen hebben.

Concept-brief of intern memorandum betreffende tuchtrechtelijke maatregelen.

Het document is een ambtelijk concept waarin een sanctie wordt voorgesteld voor drie medewerkers (Smit, Pietersma en De Vries). Er is sprake van een geconstateerde overtreding tijdens de nachtdienst bij de "C.M.". Opvallend is het verschil in de afhandeling van de strafmaat op basis van de rechtspositie van de betrokkenen: 1. **Smit:** Heeft een vast dienstverband, waardoor de Burgemeester formeel de straf moet opleggen. 2. **Pietersma en De Vries:** Zijn in tijdelijke dienst, waardoor de schrijver van de brief (de adviseur) slechts machtiging nodig heeft om de schorsing zelf uit te voeren. De voorgestelde straf is mild: één dag schorsing zonder loon, omdat het een eerste overtreding betreft. De tekst bevat veel correcties, wat wijst op een kladversie die nog geredigeerd werd voor de definitieve verzending.

Handgeschreven notitie of proces-verbaal fragment.

Het document betreft een korte aantekening over een getuigenverklaring of een confrontatie tussen twee personen, Pietersma en Blom. Het centrale punt van de verklaring is of Pietersma ten tijde van een incident een overjas droeg. Pietersma stelt van wel, terwijl de andere twee aanwezigen (niet bij naam genoemd) dit niet deden. Blom, die aanvankelijk wellicht een andere verklaring had, geeft aan de bewering van Pietersma niet te willen betwisten en houdt het voor mogelijk dat hij inderdaad zijn jas aanhad. De tekst is geschreven in een zakelijke, juridische stijl ("nader onderzoek", "niet betwisten"). De instructie "tijpen onder" wijst erop dat dit handgeschreven briefje als bron diende voor een officieel getypt rapport.

Getuigenverklaring / Rapport van bevindingen.

* **Inhoud:** Het document is een officieel verslag van een nachtelijke gebeurtenis. Contrôleur Smit legt verantwoording af over zijn tijdsbesteding tijdens zijn dienst. Hij verklaart waarom hij en zijn collega niet op hun post waren: ze moesten eerste hulp verlenen aan hondenwacht Broming, die door zijn eigen hond was gebeten. De tijdlijn is nauwkeurig gespecificeerd (dienst van 1-3 uur, incident rond 2 uur, nazit tot 2:35 uur). * **Taalgebruik:** Het taalgebruik is ambtelijk en zakelijk ("hoorden wij", "verklaarde zakelijk als volgt", "teneinde"). Het gebruik van de spelling "contrôleur" met circumflex is typerend voor die periode. * **Vorm:** Het handschrift is een vlot, leesbaar kantoorshandschrift. Er zijn kleine correcties aangebracht, zoals het woord "twee" dat boven de regel is ingevoegd op regel 25, wat wijst op een nauwkeurige verslaglegging.

Ambtsedig verslag / Rapport van bevindingen (bijlage bij een brief).

Dit document is een verslag van een tuchtrechtelijk of disciplinair onderzoek binnen het Amsterdamse Marktwezen tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van de zaak is een plichtsverzuim: drie controleurs die nachtdienst hadden op de Centrale Markt (tegenwoordig het Food Center Amsterdam), werden door hun superieur, chef-marktopzichter C. Blom, betrapt terwijl zij in de warme portiersloge zaten in plaats van op het terrein te patrouilleren. Opvallend is de minutieuze tijdsregistratie die Blom hanteert (de vertrektijd van de pont, de fietstijd vanaf de De Ruyterkade) om zijn bewijsvoering kracht bij te zetten. Hij heeft ruim een uur in de kou op het bordes van het gebouw 'Marcanti' staan wachten om te bewijzen dat de controleurs niet naar buiten kwamen. De verklaring bevat een duidelijke beschuldiging van leugenachtigheid ("strijdt met de waarheid") aan het adres van de controleurs die claimden wel een ronde te hebben gelopen.

# TRANSCRIPTIE J. Pieterman; geb. 19 - 10 - 1906 adres: Reyer Anslo str 2 ho. in tijdel. dienst sinds 18-8-1942 — geen straf

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven brief (slotfragment) op gelinieerd papier. * **Afzender:** D. Pietersma, wonende aan de Wagenaarstraat 113-huis, Amsterdam (Oost). * **Datum:** De hoofdtekst is ongedateerd, maar latere administratieve aantekeningen vermelden data in december 1942 en december 1943. * **Taal:** Nederlands. * **Kenmerken:** Bevat diverse latere toevoegin...

# TRANSCRIPTIE Dapperstraat 2 Juni 1942 Den Heer Inspecteur Hierbij zou ik U in overweging willen geven het verzoek van Dhr. D. Pietersma, (wegens ziekte van zijn vrouw) om assistentie door zijn zoon, toe te staan.- Naam assistent: W. Pietersma geb.: 21 - 10 - 23. Wagenaarstr: 113 [handtekening] J. Menz

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Afschrift van een officieel besluit (tuchtmaatregel). * **Datum:** 29 december 1942. * **Instelling:** Dienst van het Marktwezen, Amsterdam. * **Betrokkene:** J. Pietersma (geboren 19 oktober 1916), contrôleur in tijdelijke dienst. * **Kenmerken:** Getypte tekst op papier, voorzien van een officieel stempel van het Marktwezen Amsterdam en een handges...

# TRANSCRIPTIE Dapperstraat 19 Dec: 1941 Den H.r Inspecteur Hierbij zou ik U in overweging willen geven, het verzoek om assis- ten v.d. H: Bootsma pl: n. 160, toe te staan, aangezien er bij den verkoop van gerookte visch toezicht wel noodig is. - J. Renz Naam assistent W. Pietersma geb: 21 - 10 - 1923 Wagenaarstraat 112