AI-Synthese 23

Joseph Pimentel (geb. 1895) was een bakker die in 1942 een vergunning kreeg voor de verkoop van brood op de markt in de Casper Fagelstraat (standplaats Gaaspstraat 5). In 1943 werd zijn vergunning ingetrokken als gevolg van de uitsluiting van Joodse marktkooplieden. Hij overleed op 9 april 1943, kort na de invoering van deze maatregelen.

Lotgevallen

1942 vergunning Vergunning verkregen voor verkoop brood op markt Casper Fagelstraat op Casper Fagelstraat
1943 uitsluiting Vergunning ingetrokken door uitsluiting van Joodse marktkooplieden op Gaaspstraat

Relaties

G. Trompetter (bakker) H. Wolf (personeelslid)

Handel

broodoverig Casper FagelstraatWaterlooplein
bakkerbrooduitsluitingCasper FagelstraatGaaspstraat
Gebaseerd op 4 archiefbronnen

Archiefdocumenten

Archief 745 | 745-394 | Pagina 329 | 1942

Verzoekschrift voor een marktvergunning.

* **Zakelijke inhoud:** De bakker G. Trompetter vraagt een vergunning aan voor Salomon Pimentel om brood te verkopen op de markt (waarschijnlijk de markt in de Casper Fagelstraat). De aanleiding is het vertrek van zijn personeelslid H. Wolf naar Duitsland. * **Bureaucratisch proces:** Het document laat de efficiënte ambtelijke afhandeling zien tijdens de bezettingsjaren. Verschillende instanties (Voedselvoorziening, Broodvoorziening) geven hun akkoord. De kaarten van de vorige werknemers zijn reeds ingetrokken, wat de weg vrijmaakt voor de nieuwe aanstelling per 2 november 1942. * **Terminologie:** Het gebruik van "oud marktkoopman" voor Pimentel suggereert dat hij een ervaren kracht is die mogelijk door de anti-Joodse maatregelen zijn eigen nering was kwijtgeraakt en nu voor een ander moet werken.

Archief 745 | 745-393 | Pagina 409 | 1942

Briefkaart (adreszijde).

* **Administratieve registratie:** De paarse stempel bovenin ("Nº 103/3/1 M.") wijst op de officiële registratie door de ontvangende instantie, de Dienst van het Marktwezen. De letter 'M' staat hierbij waarschijnlijk voor Marktwezen. * **Identificatie afzender:** De afzender is J. Pimentel, wonende aan de Christiaan de Wetstraat in de Transvaalbuurt (Amsterdam-Oost). De achternaam Pimentel is een bekende Sefardisch-Joodse naam. De wijk waarin hij woonde, was in 1942 door de bezetter aangewezen als 'Joodse wijk' (Sperrgebiet). * **Bestemming:** De kaart is gericht aan de directeur van de gemeentelijke Dienst van het Marktwezen aan de Van Galenstraat (Centrale Markthallen). Deze dienst hield toezicht op de markthandel en voerde in de oorlogsjaren de discriminerende verordeningen uit die Joden uitsloten van de reguliere handel. * **Postale details:** De gebruikte postzegel is een toeslagzegel voor kinderhulp uit 1942. Het poststempel "Amsterdam C.S." duidt op verzending via het Centraal Station.

Archief 745 | 745-414 | Pagina 367 | 1943

Handgeschreven administratief register / mutatielijst.

Dit document is een administratieve neerslag van de systematische uitsluiting van (voornamelijk Joodse) marktkooplieden in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De lijst bevat namen van personen wier vergunning is ingetrokken of die uit het register zijn verwijderd ("Afgevoerd"). Opvallend is de vermelding van de **Gaaspstraat**. Dit was een van de weinige plekken waar Joodse kooplieden na 1941 nog mochten staan, nadat zij van de reguliere markten waren verbannen. Veel van de namen op deze lijst (zoals Pimentel, Van Praag, Sarphati en Schijveschuurder) zijn typisch Sefardisch of Asjkenazisch Joods. De kolom "Artikel" geeft inzicht in de schaarste-economie van die tijd (vermeldingen van "Surrogaten" en "Verdeelvisch").

Archief 745 | 745-414 | Pagina 382 | 1943

Administratieve lijst van personen (waarschijnlijk Joodse Amsterdammers) die zijn "afgevoerd" of verplaatst.

Dit document is een administratieve lijst die de verplaatsing en deportatie van Joodse inwoners van Amsterdam vastlegt tijdens de Tweede Wereldoorlog. Enkele kernpunten: * **L. Gombault:** De titel verwijst naar "Hr. Gombault". Louis Gombault was een functionaris die betrokken was bij de administratie van geconfisqueerde Joodse bezittingen (mogelijk gelieerd aan de LIRO-bank of de Joodsche Raad). * **Bestemmingen:** Veel personen worden overgebracht naar locaties zoals de **Gaaspstraat** (waar een schoolgebouw werd gebruikt als verzamelplaats), **Waterlooplein** of **Joubertstraat**. Dit waren adressen in de aangewezen Joodse wijken of verzamelpunten voor transport. * **Afkortingen en termen:** * **"n. Dsl."**: Staat voor "naar Duitschland". In de context van 1943 was dit het eufemisme voor deportatie naar de vernietigingskampen via Westerbork of Vught. * **"wanbetaling"**: Dit duidt op het niet betalen van huur of belastingen, wat door de bezetter vaak als juridisch voorwendsel werd gebruikt om mensen uit hun huizen te zetten en te deporteren. * **"insluiting"**: Arrestatie of opsluiting. * **"overlijden"**: Eén persoon (S. Schnitzler) is geregistreerd als overleden op de aangegeven datum. * **De blauwe lijn:** De verticale kronkellijn over de data suggereert dat deze mutaties zijn verwerkt in een centraal register of dat de genoemde personen definitief "afgehandeld" (gedeporteerd) waren.

Koopliedenlijsten

Bron: 745-414.md | 1943

Waterlooplein — standplaats Gaaspstraat 5/4-'43 Brood

Brood Overig

Relevante Archieffragmenten

Archief 745 | 745-382 | Pagina 58 | 1942

# TRANSCRIPTIE **Firma JOHs. STERK * LEMMER** TELEFOON No. 4 - Opgericht 1884 - POSTREKENING No. 16896 ------------------------------------------------------------ VISCHHANDEL - ROOKERIJ - ANSJOVIS MARINEER-INRICHTING - VISCHCONSERVEN [handgeschreven krabbels in rood en blauw, mogelijk parafen] **Nº** [handgeschreven] 46 A/213/1 **M. 1942** [handgeschreven] 26/5 LEMMER, 22.Mei '42...

Relevantie: 78% ** firma johs. sterk, lemmer., ** gemeente vischhal +1
Archief 745 | 745-284 | Pagina 450 | 1939

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Ambtsbericht/Adviesbrief * **Datum:** 24 mei 1939 * **Afzender:** J. Frenz, Marktopzichter * **Geadresseerde:** Den Heer Inspecteur (vermoedelijk van het Marktwezen) * **Onderwerp:** Verzoek om assistentie voor marktkraam (plaats nr. 67) * **Betrokken personen:** Dhr. Peperwortel en diens zoon Joseph Peperwortel (geboren 5 september 1921)

Relevantie: 78% ** j. frenz, marktopzichter, ** dhr. peperwortel en diens zoon joseph peperwortel (geboren 5 september 1921)
Archief 745 | 745-381 | Pagina 316 | 1942

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Nota (factuur) * **Afzender:** Fa. Johs. Sterk, Lemmer (Zee- en zoetwatervishandel, ansjovis-rokerij, marineer-inrichting) * **Ontvanger:** Gemeente vischafslag te Amsterdam * **Datum document:** 1 juni 1942 * **Betreft:** Nabetaling van 25 pond gerookte paling * **Bedrag:** f 22,00 * **Kenmerken:** Bevat diverse handgeschreven administratieve aa...

Relevantie: 77% ** fa. johs. sterk, lemmer (zee- en zoetwatervishandel, ansjovis-rokerij +2
Archief 745 | 745-381 | Pagina 309 | 1942

# TRANSCRIPTIE **Firma JOHs. STERK * LEMMER** TELEFOON No. 4 - Opgericht 1884 - POSTREKENING No. 16896 VISCHHANDEL - ROOKERIJ - ANSJOVIS MARINEER-INRICHTING - VISCHCONSERVEN [Stempel:] Nº 46 A/144/2 M. 1942 22/5 [Handgeschreven rechtsboven:] nw. dw. LEMMER, 20 Mei. 1942 Marktwezen Jan van Galenstr. 14 AMSTERDAM. Mijneheeren, Hiermede bevestigen wij ons telefonisch onderhoud van heden...

Relevantie: 77% ** firma johs. sterk, lemmer (vishandel, rokerij +5
Archief 745 | 745-381 | Pagina 322 | 1942

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Zakelijk memorandum / brief. * **Afzender:** Firma JOHs. STERK, LEMMER (Vischhandel en rookerij, visscherijbenoodigdheden). * **Ontvanger:** Gemeente vischhal, Amsterdam. * **Datum:** 19 juni 1942. * **Locatie:** Lemmer, Nederland. * **Kenmerken:** Getypte tekst op briefpapier van de firma, voorzien van handtekening.

Relevantie: 77% ** firma johs. sterk, lemmer (vischhandel en rookerij, visscherijbenoodigdheden). +2