Officieel rapport/ambtelijke rapportage. 25 juli 1940. Nº 2/3/75//M. 1940 26/7
R A P P O R T

P.J.J.Dreuning,oud 32 jaar en wonende Schimmelstraat 43 alhier,verzoekt om een erkenning als kleinhandelaar in groenten en fruit.Dreuning verklaart van 1932 tot 1935 als personeel werkzaam te zijn geweest bij C.Kieviet,wonende Stuyvesantstraat 38 alhier,die een vaste wijk heeft in het stadsdeel West voor aardappelen goenten en fruit.Bij onderzoek is mij wel gebleken,dat Dreuning als personeel werkzaam is geweest bij Kieviet,doch met zekerheid was niet na te gaan of dit ongeveer drie jaar geweest is.Nadien heeft Dreuning hoofdz~~xx~~ zakelijk als expiditieknecht gewerkt.Alszoodanig staat hij ook bekend bij Maatsch: Steun.Sedert 2 Mei 1940 bezet Dreuning een plaats op de dagmarkt in de Ten Katestraat voor de verkoop van Groeneten en fruit,terwijl hij sedert 9 Mei 1940 in het bezit is van een voorkeurskaart No 369 voor die markt.Dreuning h heeft thans toegang tot de Centr:Markt als overkruier.Derhalve moet hij een kooperskaart aanvragen.Voor zoover door mij kan worden beoordeeld heeft hij de vragen van zijn invulformulier naar waarheid beantwoord.

Den Heer Bedrijfschef
v/h Marktwezen.

Amsterdam 25 Juli 1940
Controleur,
[handtekening: F. Ettmann]

[Handgeschreven kanttekeningen links:]
Verklaring stempelen &
doorzenden naar de burg.
Acc.
27/7-'40
auf 30/7 40
[Paraaf: W.Z.] * Taal en spelling: Het document bevat enkele typische tijdsgebonden spelfouten en typefouten, zoals "goenten" (ipv groenten), "Groeneten" (ipv Groenten), "expiditieknecht" (ipv expeditieknecht) en een dubbele letter "h" aan het einde van een zin.
* Inhoud: De kern van het rapport is een verificatie van de werkervaring van de heer Dreuning. De controleur bevestigt dat hij bij Kieviet heeft gewerkt, maar kan de exacte duur niet staven. Opvallend is dat Dreuning bekend is bij "Maatsch: Steun" (Maatschappelijke Steun), wat duidt op een periode van werkloosheid of armoede voorafgaand aan deze aanvraag.
* Beroepstermen:
* Overkruier: Iemand die goederen vervoert met een handkar (vaak op markten).
* Voorkeurskaart: Een bewijs dat de houder recht geeft op een vaste staanplaats op een markt.
* Kooperskaart: Een vergunning om inkopen te mogen doen op de Centrale Markt.
* Status: De controleur geeft een positief advies ("naar waarheid beantwoord"), waarna er handgeschreven instructies zijn toegevoegd om de verklaring te stempelen en door te sturen naar de burgemeester. Dit document stamt uit juli 1940, slechts twee maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode begon de bezetter met het reguleren en bureaucratiseren van de distributie en handel in levensmiddelen. Het Marktwezen in Amsterdam speelde een cruciale rol in het controleren van wie er mocht handelen op de markten (zoals de Ten Katemarkt en de Centrale Markt). Voor kleine zelfstandigen zoals Dreuning was een officiële erkenning essentieel om legaal hun brood te kunnen verdienen in een tijd van toenemende schaarste en distributiemaatregelen. De verhuizing van "steuntrekker" naar erkend kleinhandelaar was een poging tot economische zelfstandigheid in een onzekere tijd. P.J.J. Dreuning (aanvrager) C. Kieviet (voormalig werkgever) F. Ettmann (controleur).