Brief (doorslag/kopie van een getypt document).
Origineel
Brief (doorslag/kopie van een getypt document). 11 september 1940. Onbekend, ondertekend door "De Directeur" (van een niet nader genoemde gemeentelijke dienst). extra [handgeschreven]
vB/HG.
het Gemeentelijk Materialenbureau,
O.Z. Achterburgwal 213,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 3.
100/8/2 M.
11 September 1940.
Naar aanleiding van Uw brief d.d. 10 dezer no. 21/9 G.M.B. deel ik U mede, dat bij mijn dienst geen oud koper en messing aanwezig is.
De Directeur, * Inhoud: Het betreft een zeer kort, zakelijk antwoord op een verzoek van het Gemeentelijk Materialenbureau van één dag eerder. De essentie is de mededeling dat de betreffende dienst niet beschikt over "oud koper en messing".
* Vorm: Het document is getypt op dun, grijsachtig papier, waarschijnlijk een doorslag voor het eigen archief. De opmaak is typisch voor de ambtelijke correspondentie van die tijd, met de adresgegevens van de ontvanger rechtsboven en het kenmerk en de datum aan de linker- en rechterzijde boven de tekst.
* Toon: De toon is strikt formeel en ambtelijk ("naar aanleiding van", "d.d. 10 dezer", "deel ik U mede"). * Historische periode: De brief is gedateerd 11 september 1940, slechts vier maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog.
* Grondstoffenschaarste: De vraag naar metalen zoals koper en messing was in deze periode zeer actueel. De Duitse oorlogsindustrie had een grote behoefte aan non-ferro metalen. Al vrij snel na de inval begonnen de bezettingsautoriteiten met het inventariseren en later vorderen van metalen voorraden bij overheidsinstanties, bedrijven en particulieren.
* Gemeentelijk Materialenbureau: Dit bureau in Amsterdam speelde waarschijnlijk een centrale rol in de distributie, inzameling of registratie van schaarse goederen en materialen binnen de gemeente onder toezicht van de (door de bezetter gecontroleerde) overheid.
* Betekenis: Dit document is een klein radertje in de enorme bureaucratische machine van de bezettingstijd, waarbij gezocht werd naar middelen om de oorlogseconomie te ondersteunen. Het antwoord "geen oud koper en messing aanwezig" kan een feitelijke weergave zijn, maar past ook in een breder beeld van (passieve) onwil van sommige ambtenaren om direct bij te dragen aan de Duitse oorlogsbehoefte. O.Z. Achterburgwal