Archiefdocument
Origineel
9 Augustus 1940. NEDERLANDSCHE VEEHOUDERIJ CENTRALE.
No. 7408 afd. Wa.A 's-Gravenhage, 9 Augustus 1940
Laan van Meerdervoort 84.
[Stempel:] N^o 48/19/s M. 1940 2/8 [In potlood:] mr. Sijma.
AAN DE HOUDERS VAN KOEL-OF VRIESHUIZEN.
In het Verordeningenblad voor het bezette Nederlandsche
gebied, stuk 15, uitgegeven 1 Augustus 1940 werd het
Koel- of Vrieshuizenbesluit 1940 afgekondigd. Te Uwer
kennisneming doen wij U hierbij afschrift van dit besluit
toekomen.
Onderstaand geven wij U een uiteenzetting van hetgeen dit
besluit omvat en van de wijze waarop dit besluit zal wor-
den uitgevoerd.
Iedere houder van een koel- of vrieshuis van tenminste
50 M3 bruto inhoud, ingericht voor machinale koeling, moet
als georganiseerde bij de Nederlandsche Veehouderijcentrale
zijn aangesloten en ingedeeld in de groep "Houders van
koel- of vrieshuizen".
Aanvragen om toelating als georganiseerde moeten schrifte-
lijk bij onze Centrale worden ingediend. Iedere georgani-
seerde moet zich schriftelijk tegenover onze Centrale ver-
binden geen producten van welken aard ook aan te nemen voor
het bewaren in gekoelden of bevroren toestand, dan nadat hij
van onze Centrale een schriftelijke machtiging daartoe heeft
verkregen. Wij verzoeken U bijgaande verklaring behoorlijk
gedateerd en onderteekend per omgaande aan ons toe te zenden.
Wanneer wij deze verklaring van U hebben ontvangen, zullen
wij U een bedrijfsvergunning afgeven.
-2- Dit document is een officiële circulatiebrief van de **Nederlandsche Veehouderij Centrale (NVC)**, gericht aan eigenaren van koel- en vrieshuizen. De kernboodschap is de aankondiging en uitvoering van het **Koel- of Vrieshuizenbesluit 1940**.
Belangrijke punten uit de tekst:
1. Verplichte registratie: Alle koelhuizen met een capaciteit van meer dan 50 m³ moeten zich verplicht aansluiten bij de NVC als "georganiseerde".
2. Controle op opslag: Het wordt exploitanten verboden om goederen aan te nemen voor opslag zonder expliciete schriftelijke machtiging van de NVC.
3. Vergunningsstelsel: Er wordt een systeem van bedrijfsvergunningen opgezet, waarbij ondernemers eerst een verklaring moeten ondertekenen om hun vergunning te verkrijgen.
Het document getuigt van de snelle bureaucratisering en centralisering van de voedselketen direct na de start van de bezetting. De brief is gedateerd op 9 augustus 1940, slechts drie maanden na de Duitse inval in Nederland. Tijdens de bezetting werd de Nederlandse economie, en met name de voedselvoorziening, strak gereguleerd via een systeem van "Rijksbureaus" en centrale organisaties zoals de NVC.
Het doel van dit specifieke besluit was tweeledig:
* Voedseldistributie: Het beheersen van de voorraden om schaarste te managen en rantsoenering mogelijk te maken.
* Strategische controle: De bezetter wilde nauwkeurig toezicht op waar voedselvoorraden (zoals vlees en zuivel) lagen opgeslagen, zowel voor de eigen troepenmacht als om de Nederlandse productie effectief te kunnen kanaliseren (vaak richting Duitsland).
De eis dat er voor elke opslag handeling een machtiging nodig was, ontnam ondernemers hun autonomie en maakte hen tot uitvoerders van het centrale distributiebeleid onder toezicht van de bezettingsautoriteiten. De paginanummering "-2-" onderaan de pagina kan erop duiden dat dit een bijlage of een onderdeel van een groter pakket instructies was. WA