Handgeschreven brief met ambtelijke kanttekeningen. 15 september 1942. B. Schoonhoed (Ruysdaelstraat 90-II, Amsterdam). Onbekend, waarschijnlijk de inspecteur of directeur van de Dienst van het Marktwezen te Amsterdam. [Brieftekst:]

Amsterdam 15 Sept. '42.

Wel Edele Heer,

Naar aanleiding van mijn bezoek ten Uwe, en U mij uitstel gaf tot a.s. Woensdag bericht ik U dat ik de standplaats in de Joubertstraat gaarne wilt houden.
Ook zou ik gaarne van U willen weten, hoeveel het bedrag is van de achterstallige markthuur, daar ik U dat dan zal overmaken.
Hopende van U een gunstig antwoord tegemoet ziende, verblijf ik hoogachtend

B. Schoonhoed
Ruysdaelstr 90 II
Amsterdam

[Ambtelijke aantekeningen onder de brief:]

Heeft inmiddels marktgeld betaald.
Gaat zij gebruik maken van plaats?
met welk artikel? (visch? kan niet)
opgeroepen p. 1-10-42

Gaat staan met levensmiddelen (surrogaten)

Onbergen [paraaf]
1/10 '42 De brief is een zakelijk verzoek van B. Schoonhoed aan een gemeentelijke instantie om een standplaats op de markt in de Joubertstraat te behouden. De schrijfster refereert aan een eerder persoonlijk onderhoud waarbij haar uitstel van betaling was verleend. Ze vraagt expliciet naar de hoogte van de schuld aan "markthuur" zodat ze deze kan voldoen.

Onderaan de brief zijn ambtelijke notities toegevoegd die het verloop van de zaak weergeven. Hieruit blijkt dat de betaling inmiddels is verricht. Er is echter onduidelijkheid over de handel: er wordt getwijfeld of zij vis mag verkopen ("kan niet"), waarna de schrijfster op 1 oktober 1942 is opgeroepen. De uiteindelijke conclusie is dat zij zal gaan staan met "levensmiddelen (surrogaten)". Dit laatste is typerend voor de oorlogstijd, waarin veel echte producten niet meer beschikbaar waren en vervangen werden door surrogaten. Dit document stamt uit september 1942, een periode in de Tweede Wereldoorlog waarin de anti-Joodse maatregelen in Amsterdam zeer streng waren. De Joubertstraat (gelegen in de Transvaalbuurt) was aangewezen als locatie voor een van de "Jodenmarkten". Sinds november 1941 was het voor Joodse marktkooplieden verboden om op reguliere markten te staan en mochten Joodse burgers alleen nog op specifieke markten kopen.

De naam Schoonhoed is een bekende Joodse familienaam in Amsterdam. Gezien de locatie (Joubertstraat) en de datum, is het zeer waarschijnlijk dat dit verzoek betrekking heeft op een standplaats op de Jodenmarkt aldaar. De bureaucratische afhandeling toont de strikte controle van de bezetter en de gemeente op de handel en de beperkte middelen (surrogaten) die nog beschikbaar waren voor de bevolking. De brief illustreert de pogingen van burgers om onder moeilijke omstandigheden hun nering en standplaats te behouden. B. Schoonhoed Marktwezen