Getypte officiële brief (waarschijnlijk een doorslag of kopie). 9 september 1943. De Directeur (waarschijnlijk van de Dienst der Markten, Amsterdam). Mejuffrouw J.M. Hijstek, Barnesteeg 18, Amsterdam-Centrum. extra [handgeschreven in paars]

20/20/5a M. G/SV

                                            9 September 1943.

                Mejuffrouw J.M.Hijstek

                Barnesteeg 18

                Amsterdam-Centrum.  wijk 1
                ==================

      Mij is gerapporteerd, dat U op Uw plaats op de Nieuwmarkt doordat U aldaar gebak en/of koek zonder bon verkoopt, de distributievoorschriften niet naleeft. U brengt daardoor de goede orde op die markt in gevaar.

      In verband met deze overtreding heb ik U ingevolge artikel 39 van het Reglement op de Markten gestraft met ontneming van het recht tot het innemen van een plaats op een der markten te dezer stede voor den tijd van 14 dagen, namelijk van Woensdag 8 September tot en met Dinsdag 21 September a.s., terwijl aan den Burgemeester de vraag zal worden voorgelegd of U voor langeren tijd moet worden uitgesloten.

                                            De Directeur, In deze brief wordt mejuffrouw J.M. Hijstek op de hoogte gesteld van een strafmaatregel. De kern van de overtreding is het verkopen van gebak en/of koek op de Nieuwmarkt zonder de vereiste distributiebonnen te innen. Dit wordt aangemerkt als het niet naleven van de distributievoorschriften.

De opgelegde sanctie is een tijdelijk verbod (14 dagen) om een standplaats in te nemen op de Amsterdamse markten. De brief bevat bovendien een dreigement: er wordt bij de burgemeester nagevraagd of de uitsluiting voor een langere periode moet gelden. De toon is strikt zakelijk en autoritair, kenmerkend voor ambtelijke correspondentie uit die tijd. Dit document stamt uit september 1943, een periode midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. Vanwege de schaarste was er een streng distributiestelsel van kracht; bijna alle levensmiddelen waren alleen "op de bon" verkrijgbaar.

De handel zonder bonnen (dikwijls aangeduid als zwarte handel) werd door de autoriteiten streng vervolgd, omdat dit het officiële systeem van rantsoenering ondermijnde. De Nieuwmarkt in Amsterdam was een belangrijke centrale plek voor handel, waar de controle op deze regels zeer strikt was. Dergelijke documenten geven inzicht in de dagelijkse handhaving van economische oorlogsmaatregelen en de gevolgen daarvan voor kleine handelaren. J.M. Hijstek