Inspectierapport / ambtelijk schrijven. 15 september 1944. Reyzwart en Van Burg (inspecteurs/controleurs). Den Heer Inspecteur Marktwezen.

M.H.
In opdracht nogmaals in het Bosplan geweest bij de Speelwei, daar bleek ons dat er geen aardappelen meer werden verkocht aan het publiek.
Wij hebben de personen aangezegd dat er van het tijdstip dat wij er waren er beslag op de nog resterende aardappelen was gelegd. De bedrijfsleider verzocht ons dit aan zijn patroon te willen mededeelen wat wij hebben gedaan en een onderhoud met den Heer P. Franken gehad. Doch wij kregen de indruk dat genoemde Franken zich van de geschiedenis af wil schuiven. Op onze vraag of hij opdracht had gegeven om de aardappelen te verkoopen zei hij: „ik kom er nooit dus ik weet het niet”. Wij hebben hem namens de Directie gezegd dat op de aardappelen welke daar nog aanwezig waren beslag was gelegd. Hij zeide ons toe de aardappelen te zullen rooien en op te slaan bij hem thuis ten behoeve der Gemeente Amsterdam, maar verzocht bericht te mogen ontvangen wanneer worden afgehaald. Hiermede merken wij even op dat Franken nog twee bunder land bezet met aardappelen bij zijn huis heeft welke nog gerooid moeten worden. Wij hebben van een en ander kennis gegeven aan de Politie te Amstelveen, het adres van P. Franken is Wolferd van Borselenweg № 2 te Amstelveen. Op de verdere rit door de polder troffen wij aan C. Nagel wonende Handweg 102 Post Bovenkerk, welke aardappelen op zijn erf in zakken deed, doch op mededeelen van hem werden deze vervoerd naar Meckel Amstelveen deze aardappelen werden in consinatie [consignatie] van de V.B.N.A. vervoerd.
Wij zijn verder geweest onder de gemeente Uithoorn en Ouderkerk doch geen aflevering van aardappelen gezien.

15 September 44
Reyzwart
en
van Burg

[Marge links onder:]
v. Beuren
informeer bij Best.
Valt deze p.w. [perceel/polder?] nu voor gemeente?
ja. [initialen]

[Stempel onderaan:]
№ 2/A/8/1 M.1944 19/9 In dit document rapporteren twee controleurs aan de Inspecteur van het Marktwezen over hun bevindingen met betrekking tot de aardappelvoorraad in de regio Amsterdam/Amstelveen. De kernpunten zijn:

1. Stopzetting publieke verkoop: Bij de Speelwei in het "Bosplan" (het huidige Amsterdamse Bos) is de directe verkoop aan het publiek gestaakt na een eerder opgelegd verbod.
2. Beslaglegging: Er is officieel beslag gelegd op de resterende voorraad. De verantwoordelijke, de heer P. Franken, probeert onder zijn verantwoordelijkheid uit te komen door te claimen dat hij nooit op de locatie komt.
3. Vordering voor de Gemeente: Er is afgesproken dat de aardappelen gerooid en opgeslagen worden ten behoeve van de Gemeente Amsterdam. Dit duidt op de centrale distributie van voedsel die in deze periode essentieel was.
4. Handhaving: De politie in Amstelveen is ingeschakeld. Ook andere locaties (Handweg, Bovenkerk) worden gecontroleerd op transporten van aardappelen via de V.B.N.A. (Vereniging van Bemiddelaars in Nederlandsche Aardappelen). De datum van dit document, 15 september 1944, is historisch zeer relevant. Het is slechts enkele dagen voor de start van Operatie Market Garden en de daaropvolgende spoorwegstaking. Nederland bevond zich in een fase van extreme schaarste.

De Duitse bezetter en de Nederlandse distributie-organen probeerden de voedselvoorziening strikt te beheersen om zwarte handel te voorkomen en de steden (zoals Amsterdam) van basisbehoeften te voorzien. Dat er aardappelen werden verbouwd in het Amsterdamse Bos (Bosplan) getuigt van de noodzaak om elk beschikbaar stuk grond te gebruiken voor voedselproductie ("voedselvoorziening in oorlogstijd"). Dit document illustreert de bureaucratische strijd om elke zak aardappelen aan de vooravond van de Hongerwinter (1944-1945).