Archief 745
Inventaris 745-430
Pagina 455
Dossier 113
Jaar 1944
Stadsarchief

Envelop (voorzijde).

Origineel

Envelop (voorzijde). [Linksonder, voorgedrukt:]
Marktwezen Amsterdam
Jan van Galenstraat 14 (West)

[Midden, getypt:]
Den Heer C. Mooijer
Haven 156
V o l e n d a m (NH).
====================

[Rechtsboven, postzegel en stempels:]
[Postzegel: 7 ½ C NEDERLAND - MICHIEL ADRIAANSZOON DE RUYTER 1607-1676]
[Rondstempel:] AMSTERDAM / 21.VIII.1944 / 11-12 V.
[Machinestempel met slogan:] FRONTZORG IS EEREPLICHT [logo] STORT OP GIRO 106150
[Embleem links van slogan:] FRONTZORG (met afbeelding van een Duitse Stahlhelm) Dit document is een officiële envelop verzonden door het Marktwezen Amsterdam, gevestigd aan de Jan van Galenstraat (bij de Centrale Markthallen). De brief is gericht aan een heer C. Mooijer in Volendam.

De posthistorische waarde van dit stuk zit vooral in de stempels. De envelop is gefrankeerd met een postzegel van 7,5 cent met de afbeelding van Michiel de Ruyter, een gangbare zegel tijdens de bezettingsjaren. De datum van verzending, 21 augustus 1944, plaatst de brief in de laatste fase van de Tweede Wereldoorlog in Nederland, vlak voor 'Dolle Dinsdag'.

Meest opvallend is de mechanische propagandastempel van "Frontzorg". Frontzorg was een nationaalsocialistische organisatie die zich bezighield met de ondersteuning van Nederlandse vrijwilligers die aan het Oostfront vochten (bij de Waffen-SS) en hun gezinnen. De tekst "Frontzorg is eereplicht" en de oproep om geld te storten op giro 106150 waren bedoeld om de Nederlandse bevolking te mobiliseren voor de Duitse oorlogsvoering. Tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945) werd het postwezen (de PTT) ingezet als instrument voor propaganda. Naast het uitgeven van specifieke postzegels werden machinestempels met nationaalsocialistische slogans op grote schaal gebruikt om de ideologie van de bezetter en de NSB te verspreiden.

De organisatie Frontzorg was nauw gelieerd aan de NSB. Door dergelijke stempels op dagelijkse correspondentie — zelfs op zakelijke post van gemeentelijke instanties zoals het Marktwezen — te plaatsen, werd de oorlogspropaganda diep in de haarvaten van de samenleving gebracht.

De geadresseerde, C. Mooijer uit Volendam, draagt een typische Volendamse achternaam. Gezien de herkomst van de afzender (het Marktwezen) is het waarschijnlijk dat de inhoud van de brief gerelateerd was aan handel of visserij-gerelateerde zaken die onder toezicht van de marktautoriteiten in Amsterdam vielen. C. Mooijer Marktwezen NSB

Samenvatting

Dit document is een officiële envelop verzonden door het Marktwezen Amsterdam, gevestigd aan de Jan van Galenstraat (bij de Centrale Markthallen). De brief is gericht aan een heer C. Mooijer in Volendam.

De posthistorische waarde van dit stuk zit vooral in de stempels. De envelop is gefrankeerd met een postzegel van 7,5 cent met de afbeelding van Michiel de Ruyter, een gangbare zegel tijdens de bezettingsjaren. De datum van verzending, 21 augustus 1944, plaatst de brief in de laatste fase van de Tweede Wereldoorlog in Nederland, vlak voor 'Dolle Dinsdag'.

Meest opvallend is de mechanische propagandastempel van "Frontzorg". Frontzorg was een nationaalsocialistische organisatie die zich bezighield met de ondersteuning van Nederlandse vrijwilligers die aan het Oostfront vochten (bij de Waffen-SS) en hun gezinnen. De tekst "Frontzorg is eereplicht" en de oproep om geld te storten op giro 106150 waren bedoeld om de Nederlandse bevolking te mobiliseren voor de Duitse oorlogsvoering.

Historische Context

Tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945) werd het postwezen (de PTT) ingezet als instrument voor propaganda. Naast het uitgeven van specifieke postzegels werden machinestempels met nationaalsocialistische slogans op grote schaal gebruikt om de ideologie van de bezetter en de NSB te verspreiden.

De organisatie Frontzorg was nauw gelieerd aan de NSB. Door dergelijke stempels op dagelijkse correspondentie — zelfs op zakelijke post van gemeentelijke instanties zoals het Marktwezen — te plaatsen, werd de oorlogspropaganda diep in de haarvaten van de samenleving gebracht.

De geadresseerde, C. Mooijer uit Volendam, draagt een typische Volendamse achternaam. Gezien de herkomst van de afzender (het Marktwezen) is het waarschijnlijk dat de inhoud van de brief gerelateerd was aan handel of visserij-gerelateerde zaken die onder toezicht van de marktautoriteiten in Amsterdam vielen.

Genoemde Personen 1

Locaties

Centrale Markt

Producten

Olie & Techniek: Machine Olie & Techniek: Olie Textiel & Kleding: Kleding Textiel & Kleding: Stof Textiel & Kleding: Textiel Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Marktwezen NSB

Gerelateerde Documenten 5