Dienstbrief / Circulaire (gemeentelijke instructie). 2 augustus 1939. Gemeentesecretaris van Amsterdam. [Stempel linksboven:]
№ 1/61/M. 1339 4/8

[Tekst rechtsboven:]
MEN WORDT VERZOCHT BIJ HET ANTWOORD NAUWKEURIG HET NUMMER EN DE AFDEELING VAN DIT SCHRIJVEN TE VERMELDEN

GEMEENTE-SECRETARIS VAN AMSTERDAM
AMSTERDAM, 2 Augustus 193 9.

No. 330 Bur.G.
A.Z.(S)
BIJLAGE(N)

[Handgeschreven aantekeningen rechtsboven, deels onleesbaar:]
Wederom...
m/ Hr. v. d. Dungen
[Paraaf]

In verband met de te verwachten vermeerdering van het Prinselijk Gezin deel ik U namens Burgemeester en Wethouders mede, dat de vlaggen van de onder U ressorteerende gebouwen zoo spoedig mogelijk na het bekend worden van de geboorte moeten worden uitgestoken:

a) nog dienzelfden dag, indien dit geschieden kan vóór 5 uur n.m.;

b) indien het bericht van de geboorte laat in den middag binnen- komt, of na 5 uur n.m., den volgenden morgen 7 uur.

De vlaggen moeten worden ingenomen op den dag, volgende op den nationalen feestdag, des morgens 7 uur.

JB.
[Paraaf]

De Gemeentesecretaris,
[Handgeschreven handtekening, mogelijk:] van Ling

[Handgeschreven aantekening linksonder:]
G -
3/10

AAN
Hoofden van diensten,
bedrijven en administratien
der Gemeente.

G.A. 32

--- Dit document is een officiële instructie van de gemeente Amsterdam aan haar diensthoofden. De kern van de brief is de vlaginstructie: er worden zeer specifieke tijden gegeven voor het uithangen en binnenhalen van de Nederlandse vlag bij gemeentelijke gebouwen naar aanleiding van een aanstaande koninklijke geboorte.

Opvallende details:
* Tijdsplanning: Er is een strikt onderscheid tussen een geboortebericht vóór of ná 5 uur 's middags, wat de logistieke planning van de conciërges en gebouwbeheerders destijds vergemakkelijkte.
* Terminologie: De geboorte wordt eufemistisch omschreven als "de te verwachten vermeerdering van het Prinselijk Gezin".
* Administratieve sporen: Het document bevat diverse handgeschreven annotaties en stempels die getuigen van het proces van archivering en distributie binnen het ambtelijk apparaat van Amsterdam.

--- De brief is gedateerd op 2 augustus 1939. Dit is slechts drie dagen voor de geboorte van Prinses Irene (geboren op 5 augustus 1939), de tweede dochter van Prinses Juliana en Prins Bernhard.

De historische context is beladen: terwijl Nederland zich opmaakte voor de viering van een nieuwe telg van de Oranjes, was de internationale spanning door de dreiging van nazi-Duitsland enorm hoog. Minder dan een maand na deze feestelijke vlaginstructie zou op 1 september 1939 de Tweede Wereldoorlog uitbreken met de inval in Polen. De geboorte van Irene (wiens naam 'vrede' betekent) werd destijds door velen gezien als een symbool van hoop in een onzekere tijd. De vlaginstructie laat zien hoe de overheid dergelijke symbolische momenten tot in de puntjes regisseerde.