Dienstverslag / Rapportage van wangedrag.
Origineel
Dienstverslag / Rapportage van wangedrag. 24 januari 1939 (met latere aantekeningen tot 28/31 januari 1939). [Stempel bovenin:] Nº 77/8/1 M. 1939 20/1
Rapport.
Hedenmorgen, toen ik direct na het eten van mijn brood, 8.45 uur v.m. in de hal de trap afliep, mij weder in dienst begevende, zag ik in de poort onder luik VII der Hal, een man staan urineeren.
Naderbij komende zag ik dat genoemde man de holoper G. A. v.d. Bosch was, geb: A’dam 12.2.89 wonende Tilanusstraat 77. Toen ik hem op zijn onhygiënische handelswijze wees terwijl ik hem tevens toevoegde, dat er op zeer korte afstand een urinoir was, gaf hij mij te kennen dat hij nooit last van mijn breuk had. Ik heb hem dit rapport aangezegd, en hem naar U. verwezen.
24 Jan: ’39
Aan den Heer
Bedrijfschef
C.M.
Contrôleur
P. de Vries [handtekening]
[In rood potlood/inkt:] Gezien / JvE [initialen]
[Handgeschreven toevoeging onderaan rechts:]
G. Bosch moet bij mij komen. – Kon geen redelijke verklaring geven waarom hij niet even verder was loopen. Wham [handtekening] 28/1/39
[Handgeschreven toevoeging onderaan links:]
2 dagen uitsluiten m.i.v. Dinsdag 31 Jan. 21/1 ’39. Wham [handtekening]
[Onderaan rechts in rood:] 77/8/2 28/1/39 AJG * Taalgebruik: Formeel en ambtelijk Nederlands ("mij weder in dienst begevende", "te kennen geven"). De reactie van de beschuldigde ("nooit last van mijn breuk had") is een volksuitdrukking die destijds betekende: "ik trek me niets van je aan" of "ik heb lak aan je praatjes".
* Incident: Een werknemer (hollooper, een sjouwer of hulpje op de markt) wordt betrapt op wildplassen in de gangen van de markthal, vlakbij een officieel urinoir. Wanneer hij hierop wordt aangesproken, reageert hij brutaal tegen de controleur.
* Procedure: Het document toont de korte lijnen in de vooroorlogse werkdiscipline. Een geconstateerde overtreding leidt direct tot een schriftelijk rapport, een hoorgesprek bij de chef en een onmiddellijke sanctie (schorsing).
* Fysieke kenmerken: Het document bevat diverse aantekeningen in verschillende handschriften en kleuren (zwart, blauw, rood), wat duidt op de circulatie langs verschillende bureaucratische schijven. Dit document biedt een inkijkje in de dagelijkse gang van zaken in de Centrale Markthallen in Amsterdam-West in 1939. De Markthallen, geopend in 1934, waren een streng gereguleerde omgeving waar hygiëne van groot belang was vanwege de voedselwaren. "C.M." staat vrijwel zeker voor Centrale Markt.
De strafmaat – twee dagen uitsluiting (schorsing zonder loon) – was voor die tijd een significante sanctie voor een arbeider. Het incident vindt plaats op 24 januari, de afhandeling volgt op 28 januari en de straf gaat in op dinsdag 31 januari. Dit getuigt van een efficiënt, doch streng personeelsbeleid aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog. De vermelding van het geboortejaar (1889) en het adres (Tilanusstraat) was standaard om de identiteit van de losse arbeiders (die vaak niet in vaste dienst waren maar dagkaarten hadden) vast te leggen. A. v.d. Bosch C.M.