C.M.

Document

Het document is een ambtelijk onderzoeksverzoek betreffende mogelijke fraude met werkloosheidssteun. Een inspecteur (Insp.) wordt gevraagd te onderzoeken of een persoon genaamd Polden (of Polder) werkzaam is als bloemenkoopman op de Centrale Markt of andere dagmarkten. De term "schijnsteun" duidt op het onterecht ontvangen van een uitkering terwijl men in werkelijkheid inkomsten uit arbeid heeft. De onderste drie regels vormen het antwoord op dit onderzoek: er is vastgesteld dat de persoon geen officiële toegangskaart heeft voor de Centrale Markt (C.M.) en geen vaste marktplaats bezit, maar op dat moment wel een steunuitkering ontvangt.

Dienstverslag / Rapportage van wangedrag.

* **Taalgebruik:** Formeel en ambtelijk Nederlands ("mij weder in dienst begevende", "te kennen geven"). De reactie van de beschuldigde ("nooit last van mijn breuk had") is een volksuitdrukking die destijds betekende: "ik trek me niets van je aan" of "ik heb lak aan je praatjes". * **Incident:** Een werknemer (hollooper, een sjouwer of hulpje op de markt) wordt betrapt op wildplassen in de gangen van de markthal, vlakbij een officieel urinoir. Wanneer hij hierop wordt aangesproken, reageert hij brutaal tegen de controleur. * **Procedure:** Het document toont de korte lijnen in de vooroorlogse werkdiscipline. Een geconstateerde overtreding leidt direct tot een schriftelijk rapport, een hoorgesprek bij de chef en een onmiddellijke sanctie (schorsing). * **Fysieke kenmerken:** Het document bevat diverse aantekeningen in verschillende handschriften en kleuren (zwart, blauw, rood), wat duidt op de circulatie langs verschillende bureaucratische schijven.

Dienstverslag / Rapportage van een incident.

* **Inhoud:** Het rapport beschrijft de aanhouding van de 22-jarige Meijer Sobels die illegaal de markt heeft betreden door over de omheining te klimmen. Hoewel hij aanvankelijk loog dat hij door de poort was gekomen, gaf zijn metgezel, B. Hordenburg (die wel een geldige koperskaart bezat), toe dat Sobels over het hek was geklommen. * **Administratieve verwerking:** Het document is een officieel stuk binnen de bureaucratie van de Amsterdamse Centrale Markt. De rode onderstrepingen en de marginale opmerkingen in verschillende kleuren inkt duiden op een proces waarbij meerdere ambtenaren het rapport hebben beoordeeld. * **Sanctie:** De term "P.v. taal" (vermoedelijk een afkorting voor proces-verbaal mondeling aangezegd) wijst op een formele berisping of het opmaken van een proces-verbaal. De vraag onderaan of de goederen zijn verwijderd, suggereert dat de bloemen die hij illegaal had verkregen, in beslag zijn genomen of dat hij de markt direct moest verlaten.

Dienstverslag / Rapportage van een marktcontroleur.

* **Kern van het document:** Het document betreft de administratieve afhandeling van een lading fruit die ’s avonds arriveert bij de Centrale Markt. De controleur registreert de totale lading op basis van de 'statistiekbon' van de chauffeur en specificeert vervolgens hoe deze lading is verdeeld over de diverse marktkooplieden/firma's. * **Betrokken partijen:** * **Transporteur:** Fa. Heeremans (chauffeur Vrouwelmans). * **Ontvangers (Handelaren):** De Koning, De Geus, Beugel, Schelvis, Moffie, M. Mok en Hakker. * **Lading:** De totale hoeveelheid klopt precies met de som van de lossingen: 53 kisten citroenen, 59 kisten appelen en 45 kisten grapefruit. * **Terminologie:** "S'dam" is een gangbare afkorting voor Amsterdam in de context van de Centrale Markt (gelegen aan de Jan van Galenstraat). "C.M." staat voor Centrale Markt.

Handgeschreven rapport van een controleur.

* **Kern van het rapport:** Controleur Blom rapporteert een incident betreffende het onterecht claimen van vrijstelling van kadegeld. Schipper Heyson van het schip "Flora" laadde goederen voor een private grossier (Wiggermansen) terwijl hij gebruikmaakte van de faciliteiten (en de bijbehorende vrijstelling van kadegeld) die bedoeld zijn voor veiling- en koelhuistransport. * **Handhaving:** De controleur heeft een kwitantie (kw.) van 88 cent uitgeschreven. De schipper betaalde onder protest, maar de veilingmeester (mogelijk familie of met dezelfde achternaam) steunde de betaling om te voorkomen dat de algemene vrijstelling voor veilingschepen in diskrediet zou worden gebracht. * **Beoordeling:** De superieur (initialen A.v.P.) bevestigt dat de controleur juist heeft gehandeld en benadrukt de noodzaak van strikte controle om misbruik van regelingen te voorkomen.

Handgeschreven rapport betreffende een inbraak.

* **Inhoud:** Het rapport doet verslag van een inbraak in een pakhuis gehuurd door een grossier genaamd C. de Jong. Hoewel er in de kantoorruimte is gerommeld (lades open, typemachine verplaatst), meldt de gedupeerde dat er niets is gestolen. * **Nalatigheid:** De schrijver van het rapport heeft het woord "niet" in het rood onderstreept bij de opmerking dat de deur en lade niet goed waren afgesloten. Dit wijst op een formele constatering van eigen schuld of nalatigheid van de huurder, wat belangrijk kan zijn voor verzekeringskwesties of de aansprakelijkheid van de marktautoriteiten. * **Politieonderzoek:** Er is sprake van een snelle respons: een rechercheur van Bureau Admiraal de Ruijterweg en de "dactilocopischen dienst" (vingerafdrukkenonderzoek) kwamen ter plaatse. Het feit dat zij geen resultaat boekten, suggereert dat er geen bruikbare sporen zijn achtergelaten. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de voor die tijd gebruikelijke ambtelijke spelling en afkortingen (j.l. voor jongstleden, v.m. voor voormiddag, dactilocopischen voor dactyloscopisch).

Ambtelijke of politionele rapportage/notitie betreffende marktinrichting en zondagsarbeid.

* **Logistiek proces:** Het document beschrijft een complexe logistieke keten waarbij fruit (voornamelijk aardbeien en kersen) vanuit Beverwijk en de Betuwe via het Waterlooplein naar de Centrale Markt (C.M.) wordt vervoerd. Opvallend is dat expediteurs al eigen auto's gebruiken om 's nachts de goederen aan te leveren. * **Zondagsrust:** Er is een duidelijke spanning zichtbaar tussen de noodzaak van de handel in bederfelijke waar (zacht fruit) en de beperkingen op zondagsarbeid. De auteur merkt op dat het openen van het koelhuis op zondag ongewenste handel zou aantrekken. * **Demografie:** De tekst maakt expliciet melding van het aandeel Joodse handelaren (ongeveer een derde), wat kenmerkend is voor de Amsterdamse markthandel uit die periode. * **Terminologie:** "Tel C.M." verwijst waarschijnlijk naar de "Telefoon Centrale Markt" of een specifieke afdeling daarvan. "Gr." staat in deze context voor "grossiers".

Ambtelijk rapport/proces-verbaal.

Dit document is een rapport van een controleur op de Centrale Markt in Amsterdam betreffende een vermoedelijke diefstal of onrechtmatige toe-eigening van veilingkisten. De kern van de zaak is een conflict tussen twee grossiers: 1. **Dhr. De Wild (Hal 3):** Rapporteert stelselmatige vermissing van lege kisten en mist specifiek drie kisten van veiling "Septer" uit Tiel. Hij had deze preventief gemerkt op 27 maart. 2. **Dhr. Walz (Hal 2):** Beweert dat hij drie "Septer"-kisten heeft geruild voor drie "Kesteren"-kisten, met Dhr. Verseveld (Hal 4) als getuige. Hij kan echter niet verklaren hoe hij aan de "Septer"-kisten kwam. Omdat De Wild de kisten herkent aan zijn eigen merktekens, is er een sterk vermoeden van onregelmatigheden. De controleur heeft de kisten geconfisqueerd en overgedragen aan de afdeling "Marktwezen" voor verder onderzoek. Het taalgebruik is zakelijk en procedureel ("in beslag genomen", "gedeponeerd").

Handgeschreven brief/ambtelijke notitie.

* **Inhoud:** De schrijver wijst op een inconsistentie in de belastingheffing voor standplaatsen op de "C.M." (Centrale Markt). Volgens de geldende verordening moet er betaald worden per ingenomen plaats. In de huidige praktijk worden bepaalde combinaties van plaatsen echter lager belast dan het reglement voorschrijft (3x f 90 in plaats van 6x f 90), terwijl andere combinaties juist meer zouden moeten opbrengen (8x f 90 in plaats van 6x f 90). * **Doel:** Een formeel verzoek aan de directeur van het Marktwezen om deze afwijkingen te corrigeren en de heffingen in lijn te brengen met de officiële verordening. * **Stijl:** Formeel, zakelijk en ambtelijk. Het gebruik van "Beleefd verzoek ik U" en "Met hoogachting" is kenmerkend voor correspondentie met een autoriteit.

Brief- of rapportfragment (pagina 3).

* **Taal en spelling:** Het document is opgesteld in het Nederlands met de toen gangbare spelling (zoals "oogen" en "wenschelijk"). * **Inhoud:** De Chef-Marktopzichter adviseert de bedrijfsvoering van de Centrale Markthallen (C.M.) om de bouw van eenvoudige "kokerijen" (centrale keukens of faciliteiten voor voedselverwerking) te overwegen op een onbebouwd terrein. * **Formele aspecten:** De aanwezigheid van de handtekening van de afzender en een tweede, grote handtekening over de adressering suggereert dat het voorstel is gezien en mogelijk goedgekeurd door de Bedrijfschef. De afkorting "m.i." staat voor "mijns inziens".

Administratieve nota/brief betreffende contractwijzigingen voor voedselvoorziening.

* **Inhoud:** Het document betreft de formele afronding van contracten voor de levering van levensmiddelen (waarschijnlijk aardappelen of groenten, gezien de term "veldvruchten"). Er is sprake van een aanzienlijke budgetverhoging in Artikel VI (van fl. 5.460,- naar fl. 14.000,-). * **Urgentie:** Er wordt gewaarschuwd voor bederf van de voorraad door "zachte weersomstandigheden", wat duidt op een milde winter. Dit rechtvaardigt het feit dat de handel al in gang is gezet ("reeds eenige partijen verladen") voordat de definitieve contracten getekend zijn. * **Bestuur:** De hiërarchie is duidelijk zichtbaar: de adviseurs en directeuren hebben voorwerk verricht en mondelinge instemming van de burgemeester verkregen, maar hebben een formeel besluit nodig om tot ondertekening over te gaan. * **Terminologie:** "Bureau Velders" was een bekend orgaan tijdens en vlak na de Tweede Wereldoorlog dat zich bezighield met de distributie van aardappelen, groenten en fruit. "C.M." staat zeer waarschijnlijk voor Centrale Magazijnen.

Administratief voorstel/advies betreffende een betaling en contractafhandeling.

Het betreft een ambtelijk advies om de gemeenteontvanger te machtigen voor de uitbetaling van een bedrag van 1775 gulden aan een externe partij. De tekst suggereert een pragmatische afhandeling door aan te sluiten bij de bestaande werkwijze voor contracten van "stapelproducten" (basisgoederen zoals graan of aardappelen). Interessant is de vermelding van de heer C. Kramer van "pakhuisafdeeling C. 3 op de C.M." (mogelijk Centrale Magazijnen), die gemachtigd is om de overeenkomst in ontvangst te nemen. Dit wijst op een strikte logistieke en administratieve scheiding tussen de partijen die de afspraken maken en de partijen die de goederen/documenten fysiek beheren.

Handgeschreven rapportage betreffende een bedrijfsongeval.

* **Incident:** Een arbeidsongeval tijdens het aanmeren van een schip. De jonge knecht Heinrich Reijnders raakte bekneld tussen het schip en de kade van Pier A. * **Betrokkenen:** * **Schipper Suiker:** Gezagvoerder van het vaartuig 'Voorwaarts III'. * **Heinrich Reijnders:** Het slachtoffer, een 17-jarige knecht uit Velsen. * **Chauffeur v/d Valk:** Een getuige/hulpverlener uit Rijnsburg die het slachtoffer naar het ziekenhuis bracht. * **Medische afhandeling:** Het slachtoffer is naar het 'W.G.' gebracht, wat vrijwel zeker staat voor het Wilhelmina Gasthuis in Amsterdam. De diagnose op dat moment was een zware kneuzing. * **Administratieve context:** De paarse onderstrepingen en het stempel wijzen op een officiële dossiervorming, waarschijnlijk voor de verzekering of arbeidsinspectie.

Brief (ambtelijke correspondentie).

Dit document is een formele begeleidende brief van de Amsterdamse Dienst van het Marktwezen aan de provinciale overheid van Noord-Holland. De brief dient als toelichting bij de toegezonden marktverordeningen. De schrijver zet uiteen hoe de logistieke voedsel- en brandstofvoorziening van Amsterdam is georganiseerd via verschillende marktsystemen: 1. **De Centrale Markt (C.M.):** De cruciale schakel voor de groothandel in groente, fruit en aardappelen. Het is het centrale distributiepunt voor de hele stad. 2. **Sierteelt:** Hoewel er een veiling op de Centrale Markt is voor bloemen en planten, wordt opgemerkt dat deze voor de algemene voorziening van de stad van minder groot belang is dan de voedselsectie. 3. **Brandstoffenmarkten:** Een interessant historisch detail is de beschrijving van de brandstofvoorziening (kolen/hout) die direct vanaf schepen en lichters aan de bevolking werd geleverd. Dit onderstreept het belang van de Amsterdamse waterwegen voor de logistiek.

Handgeschreven administratieve notitie / logboekfragment.

Dit document betreft een kort verslag van binnengekomen rapportages op een centraal punt (mogelijk aangeduid met "C.M." bovenaan). Het is gedateerd op 13 mei 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De kern van het document is het bijhouden van aantallen ('opgaven'). Er worden drie acties beschreven: 1. **Opgave Steenbeek:** Een telefonische melding van deelnemers, verdeeld over vier individuen met bijbehorende aantallen (1, 3, 8 en 7). 2. **Contact met Hr. Jonkman:** Deze persoon is mondeling gesproken, maar had op dat moment geen gegevens te melden ("Geen opgave"). 3. **Opgave Inspecteur:** De 'Inspecteur' is telefonisch geïnformeerd, waarna een lijst met vijf namen en getallen volgt. Opvallend is dat de naam 'de Wolff' is doorgestreept, wat duidt op een administratieve correctie. De vermelding "Hoofdkantoor" onderaan de pagina suggereert dat deze verzamelde gegevens bestemd waren voor een hogere instantie of dat de schrijver wachtte op instructies van het hoofdkwartier.

Intern rapport / Dienstmededeling.

Dit document is een intern veiligheidsrapport van de Centrale Markthallen (C.M.) in Amsterdam. De kern van de melding is een beveiligingslek: zes volgeladen goederenwagons waren niet naar behoren afgesloten. Daarnaast wordt melding gemaakt van onbeheerde partijen aardappelen bij Pier 8. Opvallend is de snelle ambtelijke verwerking: het rapport is geschreven om 05:00 uur 's ochtends en nog op dezelfde dag voorzien van commentaar en parafen door de bedrijfschef en de directeur. De handgeschreven toevoeging onderaan wijst op een afspraak met de **V.B.N.A.** (Vereniging ter Behartiging van de Nederlandse Aardappelhandel), die de wagons blijkbaar met eigen sloten had moeten beveiligen. De dubbele uitroeptekens onderstrepen de ernst die aan de situatie wordt gehecht.

Handgeschreven ambtelijke correspondentie/notitie.

Dit document betreft een onderzoek naar de marktactiviteiten en noodzaak van vergunningen voor twee individuen, vermoedelijk familieleden: * **S. de Bray:** Een kleinhandelaar met een standplaats op de Dappermarkt. Er wordt opgemerkt dat hij weliswaar toegang heeft tot de Centrale Markthallen (C.M.), maar dat hij daar in de eerste tien maanden van 1941 slechts 14 weken lang een toegangsbewijs voor heeft aangeschaft. Dit wordt gebruikt als argument dat hij de groothandelsmarkt niet "intensief" gebruikt. * **L. de Bray:** Werkzaam als expediteur (transporteur) en in het bezit van een paard en wagen, wat hem ook toegang verleent tot de C.M. De conclusie van de schrijver (ondertekend met initialen 'v.D.') is dat een extra vergunning voor beide heren niet nodig is. De beslissing was reeds mondeling gecommuniceerd aan een zekere heer Janssonius.

Document

* **Personen:** De notitie draait om twee personen: de heer Schuuman en zijn pleegvader, de heer v. Haelen. * **Kern van de zaak:** Er is een verzoek ingediend voor een 'reispas' voor v. Haelen. Het argument is dat Schuuman zelf niet kan autorijden en daarom afhankelijk is van zijn pleegvader voor zijn transportbehoeften. * **Werkzaamheden:** Er wordt geconstateerd dat v. Haelen divers "expeditiewerk" verricht (logistieke ritten), waaronder het vervoer van groenten. * **Evaluatie:** De schrijver merkt op dat v. Haelen hierdoor niet uitsluitend ("100%") werkzaam is voor de "C.M.". Ondanks deze vaststelling toont de opsteller (Cees) een zekere mate van ambtelijke onverschilligheid ten aanzien van de uiteindelijke beslissing over de reispas.

Officieel strafbericht/kennisgeving van toegangsontzegging.

Het document is een officiële sanctie opgelegd aan een groentenhandelaar, de heer C.L. Engenhulst, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De formele reden voor de straf is het "in gevaar brengen van de orde" tijdens de distributie van aardappelen op de Centrale Markt in Amsterdam. De straf is een marktverbod van drie dagen. De handgeschreven aantekeningen onderaan werpen een ander licht op de zaak en lijken een intern verslag of een weergave van de verklaring van de betrokkene te zijn. Volgens deze aantekeningen: 1. Was Engenhulst slechts op de markt om iemand (ene Dillen) te spreken. 2. Werd hij staande gehouden door een controleur (mogelijk genaamd Schimmel) toen hij met zijn kar achter het koelhuis reed. 3. Was hij niet op de hoogte van de specifieke marktregels omdat hij normaal gesproken zijn aardappelen op de Westerkade haalde. 4. Ging de controleur zeer agressief en dreigend te werk ("geef je naam op of we voeren je op"). 5. Is Engenhulst zo verontwaardigd over de bejegening (de "belediging") dat hij de politie heeft ingeschakeld, waarbij de opgelegde schorsing hem minder lijkt te deren dan de manier waarop hij behandeld is.

Officieel rapport / disciplinaire melding.

Het document is een getypt rapport waarin een controleur verslag uitbrengt van een incident op de werkvloer. De kern van de zaak is een weigering van een werkman (A. Kok) om een bevel op te volgen. Kok probeerde aardappelen te laden terwijl hij nog niet aan de beurt was en weigerde zijn handkar te verplaatsen. De taal die Kok uitslaat ("Vent je bent niet lekker") duidt op een informele, maar opstandige houding tegenover het gezag op de markt. Opvallend is de administratieve precisie: er wordt verwezen naar een eerdere schorsing in oktober, wat aangeeft dat Kok als 'recidivist' werd beschouwd. De handgeschreven notitie onderaan laat zien dat het rapport direct leidde tot een strafmaatregel: een schorsing van een week vanaf 1 december.

Officiële brief / Kennisgeving van strafmaatregel.

* **Inhoud:** Het document is een strafoplegging aan de heer L. Blom. Hij wordt beschuldigd van het illegaal kopen van een distributiebon voor savooiekool van een zekere I. Hakker op de Centrale Markt. * **Sanctie:** De directe consequentie is een marktverbod van twee weken. De directeur heeft de zaak tevens voorgelegd aan de Burgemeester voor een eventuele verlenging van deze uitsluiting. * **Interne notities:** De handgeschreven teksten onderaan tonen de administratieve afhandeling. Hieruit blijkt dat de straf voor Blom uiteindelijk is vastgesteld op 3 maanden ontzegging, terwijl Hakker (de verkoper) voor onbepaalde tijd is verbannen. De term "spoed!" en de verwijzing naar "afw. C.M." (afwikkeling Centrale Markt) duiden op een strikte en snelle handhaving.

Handgeschreven dienstrapport.

* **Inhoud:** Het rapport betreft een nachtelijke inspectie van de bewakingsdienst bij een niet nader genoemde faciliteit (waarschijnlijk de Centrale Magazijnen, gezien de afkorting C.M.). De rapporteur controleert of het personeel op hun post is. * **Incident:** Er wordt gerefereerd aan een eerdere inbraak bij "grossier Kooy", wat de reden is voor extra bewaking op Pier C. * **Observaties:** De rapporteur constateert dat de portier op zijn plek zit en twee controleurs op de bewuste pier patrouilleren. Eén van de "hondenwachten" (bewakers met honden) wordt echter in het wachthuisje aangetroffen. Deze geeft als verklaring dat hij net aan zijn tien minuten rustperiode is begonnen. * **Taalgebruik:** Het document is geschreven in zakelijk, licht verouderd Nederlands (zoals "Heden nacht" en "Aan den Hr"). Het handschrift is goed leesbaar en duidt op een administratieve of controlerende functie.

Handgeschreven rapport/proces-verbaal.

Het document is een zakelijk verslag van een inspectieronde tijdens de nachtdienst. De rapporteur, L. Blom, voert een controle uit op de beveiliging van een terrein (aangeduid als "C.M."). De kern van het rapport is het constateren van een beveiligingslek: gedurende 45 minuten is de "groentenkant" van het terrein niet bewaakt door de hondenwacht, terwijl dit wel had gemoeten. Blom beschrijft chronologisch zijn bewegingen en observaties om zijn conclusie te staven. Hij gebruikt de stadsklokken en de aflossingstijden als referentiepunten. De rode onderstreping van de laatste zin en de toevoeging "Zie ook mijn rapp." onderaan wijzen erop dat dit verzuim hoog werd opgenomen en mogelijk deel uitmaakte van een breder onderzoek naar de discipline of effectiviteit van de bewakingsdienst.

Document

Het betreft een feitelijk verslag van een nachtelijke brandmelding bij de Centrale Markt in Amsterdam. De auteur (waarschijnlijk een opzichter of beheerder genaamd J. van de Linde) rapporteert over zijn aanwezigheid en de acties van de brandweer. Opvallend is de vermelding dat de Burgemeester persoonlijk aanwezig was bij de brandweerwagens, wat duidt op de ernst van de situatie of de prominente status van het gebied. De brand vond plaats bij een "strooblok" van de spoorwegen nabij de Numans blikfabriek (onderdeel van de Vereenigde Blikfabrieken/Verblifa), die destijds nabij het marktterrein gevestigd was. Er lijkt een kleine vertraging te zijn geweest in de communicatie tussen de seinzaal en de brandweerpost.

Ambtelijke brief/adviesnota (afschrift).

De brief is een formele reactie op een binnengekomen klacht of dossier (stuk No 777) betreffende de haperende aanvoer van groenten. De kern van het probleem is dat tuinders in tijden van schaarste de verplichte veilingen omzeilen door hun waren direct aan consumenten te verkopen, vooral in de nabijheid van grote steden. Hierdoor droogt de aanvoer naar de Centrale Markt (C.M.) op, waardoor erkende grossiers (groothandelaars) te weinig producten toegewezen krijgen voor de officiële distributie. De schrijver erkent het probleem, maar geeft aan dat handhaving door de overheid in de praktijk uiterst moeilijk is.

Document

Dit document is een administratief overzicht betreffende de regulering van de vishandel in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. Het betreft specifiek de controle op "straathandelaren" en hun toegangsrechten tot de Centrale Markt (C.M.). De tekst maakt onderscheid tussen drie groepen handelaren: 1. Handelaren die hun officiële kaarten hebben moeten inleveren maar wel blijven handelen. 2. Handelaren die hun toegang tot de Centrale Markt willen behouden, maar niet langer op de distributielijsten ("verdeellijsten") voor vis staan. Opvallend is hier de vermelding van "toegangskaart V.M." (mogelijk Vis-Markt). 3. Handelaren die voorlopig volledig zijn uitgesloten van zowel de markttoegang als de distributielijsten omdat zij niet zijn komen opdagen na een oproep. Het document bevat specifieke sociaal-historische details, zoals adressen van handelaren en de vermelding dat iemand op vakantie is (E. Onderstal), wat een inkijkje geeft in het dagelijks leven en de bureaucratie tijdens de oorlogsjaren.

Ambtsbericht / Rapport van een controleur.

In dit rapport doet een controleur verslag van een geslaagde opsporing van illegale handel. Schipper Van der Linden, die een vaste route voer tussen Lisse (het hart van de bollenstreek) en Amsterdam, werd ervan verdacht de Centrale Markthallen (C.M.) te omzeilen. De controleur trof de schipper aan bij diens ligplaats aan de Singel in Amsterdam, vergezeld door de heer Schenkel, een ambtenaar van de **C.C.C.D.** (Crisis Controle Dienst). Bij inspectie van het vaartuig bleek dat er 14 kisten aardappelen en 3 kisten sperziebonen aan boord waren. Deze levensmiddelen waren opzettelijk gecamoufleerd: ze waren verpakt en gelabeld als "bloembollen" om de strenge distributieregels te ontduiken. De goederen zijn vervolgens in beslag genomen en naar de Markthallen getransporteerd.

Handgeschreven rapport/dienstverslag.

Het document is een zakelijk verslag van een controleur (Blom) die de bewaking op het terrein van de Centrale Markt inspecteert. De kernpunten zijn: 1. **Surveillance:** De controleur treft verschillende bewakers aan (Nieuwenhuis, Bleijsma, en de 'hondenwachts'). 2. **Dienstuitvoering:** Er is onduidelijkheid of discussie over de rusttijden van de hondenwacht (10 minuten rust per uur). 3. **Onregelmatigheden:** Blom treft na sluitingstijd (21:00 uur, terwijl de markt om 18:30 uur sluit) personeel van de firma Meijer-Stok aan dat fruit aan het lossen is. 4. **Motivatie voor overtreding:** Het personeel voert aan dat zij lossen om diefstal te voorkomen, aangezien er de week ervoor fruit gestolen was bij de firma Keyser terwijl de hondenwacht niets merkte.

Handgeschreven rapportage (dienstverslag).

In dit rapport doet rapporteur C. Blom verslag van een tekortkoming in de bewaking van de Centrale Markthallen (C.M.) in Amsterdam tijdens de nacht van 1 op 2 december 1942. Blom voert een onaangekondigde controle uit en observeert ruim een uur lang (van 02:15 tot 03:20) de portiersloge vanaf een afstand (bij de sigarenwinkel van Marcantie). De kern van de rapportage is "plichtsverzaking": drie aangewezen controleurs (Smit, Pietersma en De Vries) bevinden zich gezamenlijk binnen in de loge in "rustige houding", terwijl zij volgens het dienstrooster buiten op het terrein hadden moeten patrouilleren. Ook bij de hondenwacht treft Blom een onveilige situatie aan waarbij bewakers binnen zitten in plaats van buiten te surveilleren. Blom concludeert scherp dat het gehele terrein op dat moment onbewaakt was. De bedrijfschef, Steenbeek, heeft het rapport op dezelfde dag gezien en afgetekend.

Handgeschreven conceptbrief of afschrift-notitie.

Het document is een zakelijke correspondentie waarin wordt verwezen naar eerdere brieven uit april en juni 1942. De schrijver stuurt een afschrift mee van een brief van 17 april, geschreven door een zekere heer Balk. Deze heer Balk bekleedde de functie van "Stückleiter" bij de Nederlandsche Handel-Maatschappij (NHM). Opvallend is de uitgebreide doorstreging in de onderste helft van het document. Oorspronkelijk wilde de schrijver uitleggen dat de bijgevoegde brief een antwoord was op een vraag die voortkwam uit een "telefonische opdracht". De tekst is echter herzien om te melden dat de heer Balk "eveneens officieel mededeeling heeft" ontvangen. De brief sluit af met de vraag of hiermee de zaak is afgehandeld ("of bij deze moet worden volstaan").

Handgeschreven rapport van een controleur aan een bedrijfschef.

* **Inhoud:** Het document betreft een proces-verbaal of dienstrapport over een overtreding van de marktreglementen. Een geregistreerde koper (G.A. Burger) probeerde zijn toegangsbewijs door het hekwerk aan iemand buiten het terrein te geven. De controleur heeft de kaart direct in beslag genomen. * **Toelichting:** Uit de latere potloodaantekening blijkt de achterliggende motivatie: Burger wilde zijn zoon Gerrit toegang verschaffen tot het marktterrein. Hij gebruikte hiervoor de kaart van zijn andere zoon (Bauke), wat reglementair niet was toegestaan omdat de kaart niet officieel was overgeschreven op naam van de aanwezige zoon. * **Identificatie:** De blauwe aantekening "Czaar Peterstraat 187 / 24/8 1889" betreft de persoonsgegevens van de betrokkene. De Czaar Peterstraat ligt in de Rotterdamse wijk Crooswijk. De geboortedatum (24 augustus 1889) identificeert de persoon waarschijnlijk als Gerrit Adriaan Burger.

Handgeschreven dagrapport/beveiligingsrapport.

Het document is een zakelijk verslag van een nachtelijke controleronde op het terrein van de Centrale Markthallen (C.M.) in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. De rapportage is feitelijk en procedureel van aard. De belangrijkste incidenten die worden beschreven zijn: 1. **Onbevoegde aanwezigheid:** Chauffeurs van een grossier (Keiser) bevinden zich voor de toegestane tijd (07:00 uur) op het terrein. Zij legitimeren hun aanwezigheid door te claimen dat zij "voor de Weermacht" werken, een veelgebruikt argument tijdens de bezetting om regels te omzeilen. Blom handhaaft echter de interne regels en stuurt ze naar buiten. 2. **Beveiligingslekken:** De rapporteur constateert diverse openstaande deuren (Veiling V51) en zelfs een openstaande brandkast op Pier A. 3. **Correctief optreden:** Uit voorzorg hebben de controleurs een geldkist uit de open brandkast veiliggesteld in de portiersloge. Het lage bedrag in de kist (f 49,80) wordt specifiek vermeld om latere beschuldigingen van diefstal te voorkomen.

Handgeschreven dienstrapport.

* **Inhoud:** C. Blom doet verslag van een onverwachte controle tijdens de nachtdienst. Hij observeert de activiteiten bij een grossier en de interactie tussen de 'marktcontroleurs' en de politie. Het zwaartepunt van het rapport ligt op de constatering dat een aflossing tussen twee ploegen (Smit/Bos en Bos/Schiemeier) 17 minuten in beslag nam. * **Personeel en controle:** Het document toont een hiërarchische structuur waarbij personeel elkaar in de gaten hield ("verdekt opstellen"). De namen Smit, Bos en Schiemeier worden genoemd als de daders van de geconstateerde traagheid. * **Administratieve opvolging:** De rode onderstreping en de kanttekeningen onderaan laten zien dat het rapport serieus is genomen. De supervisor 'Job' merkt op dat de aflossing veel te lang duurde, en een andere functionaris (Gottmer?) vraagt om vergelijkbare rapporten uit het verleden om te zien of dit een structureel probleem is. * **Terminologie:** Er wordt gesproken over de "hooi- en stro-wacht" en de "hondenwacht", wat duidt op specifieke beveiligingstaken voor brandgevaarlijke stoffen en algemene bewaking in de late uren.

Administratieve notitie / telefoonnotitie op ongelinieerd papier.

Het document is een interne werkaantekening, waarschijnlijk van een instantie die betrokken was bij het beheer of de liquidatie van Joodse goederen tijdens de Duitse bezetting van Nederland. * **Meyer Mok:** De notitie betreft de zaken van Meyer Mok (1881-1944), een Joodse textielhandelaar uit Amsterdam (firma S.I. de Vries). In 1943 werden dergelijke bedrijven stelselmatig onteigend of geliquideerd. * **Th. Gombault:** Verwijst naar Théo Gombault, een medewerker van de *Omnia-Treuhandgesellschaft*, de organisatie die door de bezetter was aangesteld om Joodse ondernemingen te beheren en te liquideren. * **C.M.:** Staat zeer waarschijnlijk voor de 'Centrale Magazijnen'. Dit waren opslagplaatsen (vaak in voormalige Joodse pakhuizen) waar in beslag genomen goederen werden verzameld. * **Inhoud:** De kern van de notitie is de dringende noodzaak voor "pakhuisruimte" voor de zaak Meyer Mok. Opvallend is de rode aantekening dat een zekere "Mevr. R" (waarschijnlijk Reuchen) in vrijheid is gesteld zonder dat Gombault daarvan wist, wat duidt op de nauwe verwevenheid tussen de economische roof en de arrestaties door de bezetter. ---

Dienstverslag / Rapport

Het document is een handgeschreven ambtelijk rapport over een incident op de werkvloer. De taal is formeel en beschrijvend. De essentie van de melding is de weigering van een burger (U. J. Kits) om zich te legitimeren tegenover de directie van een niet nader genoemd bedrijf of terrein (aangeduid als "C.M."). De controleur, J. Vis, legt vast dat Kits zich "onwelvoegelijk" (onbehoorlijk) heeft uitgelaten. Opvallend is de postscriptum (Opm.) waarin wordt vermeld dat de heer Kits later op zijn gedrag is teruggekomen en excuses wilde aanbieden. De losse notitie rechtsonder suggereert dat er meer onrust was op het terrein (iemand die vanuit een wagon schreeuwde), maar dat deze persoon is ontkomen.

Inspectierapport / ambtelijke notitie.

* **Inhoud:** Het document is een verslag van een controleur (C. Blom) die de gang van zaken op de Centrale Markthallen inspecteert na de officiële sluitingstijd. Hij constateert dat er nog bedrijvigheid is (het lossen van fruit door personeel van de firma Heeremans) en dat er nog kopers op het terrein zijn. Blom merkt op dat late toegang tijdens het aardbeienseizoen gebruikelijk was, maar besluit de markt te ontruimen omdat er die avond geen nieuwe aanvoer meer werd verwacht. * **Personeel:** Naast C. Blom worden G. de Vries (portier) en de controleurs Strijland en Barkuis genoemd. * **Besluitvorming:** Aan de voet van de brief staat een instructie of voorstel: de markt moet voortaan weer om 6 uur sluiten omdat het seizoen voor aardbeien en kersen bijna voorbij is. Groenten die na 6 uur binnenkomen, mogen pas op maandag worden verkocht. * **Terminologie:** "C.M." staat voor de Centrale Markthallen (te Amsterdam). "Grossiers" zijn groothandelaars.

Handgeschreven orderbon op een voorbedrukt formulier.

* **Inhoud:** Het betreft een opdracht voor het vervaardigen van een gaasdeur aan een van de toegangshekken van de "C.M." (Centrale Magazijnen). * **Personen:** De opdracht is besproken met een "Hr. Hollander". * **Procesgang:** De order is opgesteld op 1 juli 1943. Op 3 juli 1943 is er een referentie naar "bon 1124" toegevoegd, wat waarschijnlijk de factuur- of werkbon is. De grote rode streep door het document geeft aan dat de opdracht is uitgevoerd of administratief is verwerkt. * **Afkortingen:** "v/d" staat voor 'van de'. "C.M." staat in deze context (Duitse bezettingstijd, administratie Joodse Raad) vrijwel zeker voor de Centrale Magazijnen. De grote letters "J W P" bovenin verwijzen mogelijk naar een specifieke afdeling of functionaris.

Orderformulier / Werkorder.

Dit document is een schriftelijke vastlegging van een opdracht die reeds mondeling was gegeven en uitgevoerd. De tekst beschrijft onderhoudswerkzaamheden: het leegpompen en reinigen van een koelwaterkelder. * **Afkortingen:** "v/d" (van de), "v/h" (van het), "o/d" (op de), "mond. opgedrag." (mondeling opgedragen), "uitgev" (uitgevoerd). * **Locatie:** "C.M." staat hoogstwaarschijnlijk voor de *Centrale Markt* (bijvoorbeeld in Amsterdam), waar koelhuizen essentieel waren voor de voedselvoorziening. * **Status:** Het rode kruis en de datum onderaan (17-11-43) duiden op de administratieve afhandeling nadat het werk op 15 november was voltooid en gefactureerd ("bon 1052").

Ambtelijke brief/rapportage.

* **Inhoud:** De brief is een geleidebrief bij de terugzending van processtukken aan de Ambtenaar voor de Tuchtrechtspraak in Haarlem. De schrijver rapporteert de bevindingen van een onderzoek naar de bedrijfsgeschiedenis van de gebroeders G. en L. Schönhage. * **Kerngegevens:** * De gebroeders Schönhage waren groentegrossiers. * Zij waren reeds circa tien jaar actief (sinds ca. 1933). * Zij verhuisden hun handel in 1934 van de oude markt aan de Marnixstraat naar de Centrale Markthallen (C.M.). * **Taalgebruik:** Formeel-ambtelijk ("onder terugzending van", "ter zake ingesteld onderzoek").

Handgeschreven pagina, vermoedelijk een concept voor een verslag of reglement.

Het document betreft een administratieve toelichting op de toegangsregels en tarieven voor een handelsmarkt (de C.M.). **Kernpunten in de tekst:** 1. **Koppeling van pakhuis en jaarkaart:** Er is een bepaling dat de duur van een verleende termijn (toegang) korter kan zijn dan de huurperiode van het pakhuis, maar dat grossiers verplicht zijn een jaarkaart van de Centrale Markt te bezitten. 2. **Categorisering:** De opsteller deelt de marktgebruikers in naar functie (kopers, verkopers, en hun personeel). 3. **Tariefstructuur:** Er wordt onderscheid gemaakt tussen drie betalingstermijnen voor entreegeld: wekelijks, maandelijks en jaarlijks. 4. **Correcties:** De auteur heeft de zinsnede "met kwaliteit vermeld" doorgehaald en vervangen door "gespecificeerd naar de", wat duidt op een streven naar ambtelijke of statistische nauwkeurigheid.

Dienstrapport / Inspectieverslag.

Het document is een zakelijk verslag van een controleronde op een bedrijfsterrein (aangeduid als "C.M."). De rapporteur, P. Blom, stelt verschillende beveiligingslekken en plichtsverzuim vast: 1. **Toegang:** De poort aan de Keucheniusstraat was weliswaar dicht, maar niet op slot. 2. **Surveillance:** Drie bewakers (waaronder de hondenwacht en de wacht van de kistencentrale) bevonden zich gezamenlijk binnen in een huisje, terwijl ten minste één van hen (Van Gammeren) buiten op het terrein had moeten patrouilleren. 3. **Facilitaire veiligheid:** Een deur bij de veiling die toegang geeft tot de kantine en toiletten stond open. Blom merkt op dat dit een terugkerend probleem is waarvoor hij de wachtcommandant al vaker heeft gewaarschuwd. 4. **Personeelsbezetting:** Aan het einde van de ronde wordt de status van andere controleurs (Brom, Vis en Klaassen) genoteerd, wat dient als bewijs van wie waar aanwezig was.

Orderformulier / Werkbriefje.

Het document is een administratieve notitie of werkorder betreffende kleinschalige infrastructurele werkzaamheden. * **Geadresseerde:** "P.W." staat vrijwel zeker voor Publieke Werken. De specifieke discipline wordt vermeld bij conditiën: "afd Bestrating". * **Inhoud:** De opdracht betreft het "ophalen" (het opbreken of herstellen van de bestrating) van de oprit bij het westelijke toegangshek van het "C.M." terrein. * **Afkorting "C.M.":** In de context van Amsterdamse Publieke Werken in deze periode verwijst "C.M." nagenoeg altijd naar de **Centrale Markthallen** aan de Jan van Galenstraat. * **Status en Verwerking:** De tekst "Reeds uitgevoerd" geeft aan dat het werk al was gedaan voordat de administratieve vastlegging werd voltooid. De rode diagonale streep is een klassiek archiefkenmerk dat aangeeft dat de order is afgehandeld. * **Datering:** De opdracht is genoteerd op 9 december 1943 ("M. 9-12-43") en administratief verwerkt op 10 december 1943 met verwijzing naar bonnummer 1425.

Handgeschreven notitie, waarschijnlijk een ambtelijk verslag of een instructie.

Dit document betreft de organisatie en controle van voedseldistributie tijdens een periode van schaarste. De schrijver noteert instructies of bevindingen over welke groepen recht hebben op extra rantsoenen: * **P.V.K.** (mogelijk Provinciaal Voedselcommissariaat) en **Nederl. Veilij.** (Nederlandsche Veiling) verzorgen hun eigen personeel. * Er is sprake van een toewijzing voor het **Marktwezen** en de **Centrale Keukens (C.M.)**. * Wethouder Burgers vindt dat personeel van de Centrale Keukens betrokken moet worden bij de controle, omdat dit anders onmogelijk is. * Er is een duidelijke onenigheid over de hoeveelheden. De schrijver protesteert tegen een toewijzing van 2 kg voor de "Middenstandsbak", aangezien het gemiddelde in de stad slechts 1 kg per week per persoon is. De instructie is streng: "Niet meer dan 8 kg per week geven".

Handgeschreven verzoekschrift/notitie voor een vergunning.

De tekst is een formeel verzoek aan de Commandant van de Ordepolitie in Amsterdam. De aanvrager verzoekt om een nachtvergunning (ontheffing van de spertijd) voor Anton van Baalen, een machinist die werkzaam is in het ketelhuis van de Centrale Markthallen (C.M.). De reden voor de aanvraag is dat de Duitse *Wehrmacht* een afdeling van hun voedselvoorzieningsbureau (*Wehrmachtsverpflegungshauptamt*) in datzelfde ketelhuis heeft gevestigd en daar nachtelijke oefeningen of werkzaamheden uitvoert. De vergunning is nodig om tussen 22:00 en 04:00 uur op straat te mogen zijn. Opvallend is de correctie van de voornaam ("Ernest" is vervangen door "Anton") en de blauwe aantekening "Spoed", wat wijst op een urgente administratieve afhandeling.

Handgeschreven verzoekschrift / verklaring.

De brief is een officieel verzoek om een toewijzing van brandstof voor een aannemer (Firma A.J. Middelink uit Alphen). Deze brandstof is nodig voor dringende herstelwerkzaamheden aan het dak van een koelhuis. De schrijver benadrukt de ernst van de situatie: door lekkage loopt niet alleen de technische apparatuur gevaar, maar dreigen ook de opgeslagen levensmiddelen te bederven of beschadigd te raken. De afkorting "C.M." in de tekst verwijst zeer waarschijnlijk naar de Centrale Markthallen in Amsterdam. De toevoeging "spoed" onderstreept de prioriteit van de aanvraag.

Handgeschreven dienstrapport / controlerapport.

Het betreft een routineverslag van een nachtelijke controleronde op het terrein van de Centrale Markthallen (C.M.) in Amsterdam. De rapporteur controleert op verschillende tijdstippen de aanwezigheid en de voortgang van de werkzaamheden van het bewakingspersoneel: * **04:35 uur:** Controle bij de portiersloge (Controleur ten Broek). * **04:45 uur:** Controle op Pier E (Controleurs Postuma en de Groot). * **05:30 uur:** Controle bij de Keucheniusstraat (Hondenwacht Plats en Wacht v. Gummeren). De toon is zakelijk en strikt rapporterend. Het taalgebruik is typisch voor die periode ("Hedennacht", "Den Heer"). De afsluiting "Verder geen bijzonderheden" geeft aan dat er geen onregelmatigheden zijn geconstateerd tijdens de surveillance.

Ambtelijke notitie / Adviesrapportage betreffende een marktvergunning.

Dit document is een ambtelijk advies over de status van de 75-jarige marktkoopman S. Gruinhuijzen. Gruinhuijzen heeft blijkbaar onvoldoende klanten om officieel voor een nieuwe toewijzing van een marktplaats in aanmerking te komen. De tekst beschrijft een vorm van informele solidariteit onder kooplieden: collega's staan hem groenten af zodat hij zijn vaste klantenkring toch kan bedienen. Daarnaast probeert hij "vrije groenten" (groenten die buiten de strakke distributie om verhandeld mochten worden) in te kopen op de Centrale Markt (C.M.). De opsteller van de notitie (waarschijnlijk de Boer) adviseert positief op het verzoek van Gruinhuijzen om zijn kaart voor de "E.M." (mogelijk Eigen Markt) terug te krijgen, op basis van zijn hoge leeftijd en zijn anciënniteit als een van de oudste kooplieden. Er wordt opgemerkt dat hij zijn rechten had behouden als hij niet op 1 december was gestopt/had bedankt. Een cruciale toevoeging is de rode aantekening in de kantlijn van 24 februari 1944. Hieruit blijkt dat Gruinhuijzen die ochtend is "aangehouden" (of beboet) vanwege een overtreding van de prijsvoorschriften. Dit werpt een ander licht op zijn verzoek en suggereert dat hij, ondanks zijn respectabele status, in conflict kwam met de strenge prijsbeheersing van de bezettingstijd.

Handgeschreven ambtelijke notitie / gespreksverslag.

Het document betreft een verslag van een bezoek van de heer J.E. Meijer, een beëdigd makelaar en botercontroleur, aan een niet nader genoemde instantie (vermoedelijk de directie van de Centrale Markt of een gemeentelijke dienst in Amsterdam). Meijer treedt op als vertegenwoordiger van een anonieme "combinatie van personen" die een groot concern in de levensmiddelenbranche willen stichten op het terrein van de Centrale Markt. Het verzoek is tweeledig: 1. Het verkrijgen van bestaande pakhuisruimte. 2. Het verkrijgen van terrein voor de nieuwbouw van pakhuizen en verwerkingsfaciliteiten. Opvallend is de geheimzinnigheid: Meijer weigert namen van betrokkenen of specifieke details over de aard van de zaken te noemen, formeel uit angst voor concurrentie. De ambtenaar die de notitie opstelde, hield de boot af ("Antwoord") en eiste volledige transparantie alvorens het verzoek verder in behandeling te nemen.

Handgeschreven rapport/brief (klad of doorslag).

* **Inhoud:** Het document betreft een officiële melding van een overtreding van de luchtbeschermingsvoorschriften. Tijdens een luchtalarm op donderdag 7 mei bleef een groep arbeiders buiten doorwerken aan het inkuilen van bieten bij de markthal, in plaats van een schuilplaats op te zoeken. * **Conflict:** De rapportage wijst uit dat de "Leider van de Wacht- en Sluitdienst" op de "C.M." (zeer waarschijnlijk de Centrale Markthallen) op eigen houtje toestemming had gegeven om door te werken. Dit suggereert een bevoegdheidsconflict of een verschil in prioriteit tussen de voortgang van de voedselvoorziening/arbeid en de strikte veiligheidsprotocollen van de Luchtbeschermingsdienst. * **Schrijfstijl:** Formeel ambtelijk taalgebruik ("Hiermede heb ik de eer U...", "dienaangaande"). Het handschrift is gehaast maar kundig, met enkele doorhalingen die wijzen op een concepttekst.

Document

* **Berekening:** Het document toont een verticale optelsom van zeventien verschillende posten. De optelling is correct: het totaalbedrag onder de streep is 205.058. Gezien de historische context van het handschrift gaat het hier waarschijnlijk om bedragen in guldens. * **Terminologie:** * **Regl.:** Afkorting voor *Reglement* of *Reglementaire (kosten)*. * **v/:** Een gangbare administratieve afkorting voor *van* of *voor*. * **C.M.:** Mogelijk een verwijzing naar de *Centrale Markt* (bijv. in Amsterdam) of een *Centraal Magazijn*. * **Veris.:** Waarschijnlijk een afkorting voor *Vereiste* of een variant van *Vereffening*. * **Heffing / Dienst:** Verwijst naar belastingen of retributies voor geleverde diensten. * **Koelhuis:** Een faciliteit voor de opslag van bederfelijke goederen. * **Handschrift:** Het betreft een zakelijk, functioneel handschrift. De herhalingstekens (ditto) onder 'Veris.' geven aan dat deze kwalificatie ook geldt voor de post 'Dienst'.

Handgeschreven rapport.

Het document is een interne rapportage binnen de Amsterdamse voedselvoorziening tijdens de Tweede Wereldoorlog. Een controleur signaleert dat er op de route tussen Aalsmeer en Amsterdam (de Amstelveenseweg) veel paard-en-wagen transporten plaatsvinden die bloemen vervoeren. Gezien de nijpende situatie adviseert hij deze transportcapaciteit te vorderen of om te leiden voor het transport van noodzakelijke goederen zoals aardappelen en planten (mogelijk jonge groenteplanten voor de teelt). De afkorting "C.M." staat zeer waarschijnlijk voor de Centrale Markthallen in Amsterdam, het knooppunt voor de stedelijke voedseldistributie.

Politierapport / Proces-verbaal van bevindingen.

Dit document is een getuigenis van de handhaving van de distributiewetten in bezet Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. In oktober 1944, de beginfase van de Hongerwinter, was de voedselvoorziening strikt gereguleerd. Groenten mochten in principe alleen via de Centrale Markt (C.M.) en de officiële veilingen worden verhandeld om prijsopdrijving en de zwarte markt tegen te gaan. De handelaar Steutler en de tuinder Vermeij worden hier betrapt op "directe handel": de tuinder leverde per schuitje 200 bossen kruiden rechtstreeks aan de handelaar voor 4 cent per bos, buiten de veiling om. De verbalisanten dwingen Steutler om de handelswaar alsnog naar de officiële veiling te brengen. Interessant zijn de ambtelijke beslissingen onderaan. Ondanks de overtreding wordt besloten om *geen* proces-verbaal op te maken. De reden hiervoor is dat er een afspraak was om bij "dergelijke kleine zaken" (kleine hoeveelheden) niet over te gaan tot vervolging, maar de waar enkel te laten uitverkopen via de legale kanalen. Dit duidt op een pragmatische aanpak van de autoriteiten te midden van de groeiende chaos en schaarste van 1944.

Proces-verbaal / Rapport van wangedrag.

* **Inhoud:** Het rapport beschrijft een incident waarbij een werknemer (Kelderman) tijdens een luchtalarm op zijn fiets over de hoofdweg van het bedrijfsterrein reed. Dit was in strijd met de geldende veiligheidsvoorschriften tijdens de bezettingsjaren, waarbij men geacht werd onmiddellijk te schuilen. * **Houding van de betrokkene:** De controleur merkt expliciet op dat Kelderman verontwaardigd reageerde op zijn aanhouding ("alsof hem het grootste onrecht werd aangedaan"). Deze observatie suggereert een gebrek aan ontzag voor de autoriteit van de controleur of de ernst van de situatie. * **Sanctie:** Als gevolg van de overtreding en de weerbarstige houding werd het legitimatiebewijs van Kelderman ingenomen. Een latere aantekening (waarschijnlijk van een leidinggevende genaamd Blom) stelt voor hem voor één dag de toegang tot het terrein te ontzeggen als disciplinaire maatregel. * **Afkorting C.M.:** Gezien de administratieve context en de term "hoofdweg" is het zeer aannemelijk dat "C.M." staat voor de Centrale Markthallen in Amsterdam, die over een eigen bewakingsdienst en strikte reglementen beschikten.

Ambtelijk rapport/memo.

* **Kern van het document:** Marktmeester Blom constateert een maas in de regelgeving omtrent het liggeld (kadegeld) op de Centrale Markt in Amsterdam. Schepen die "niet in lossing" zijn (dus nog niet officieel hun lading lossen), betalen geen kadegeld. Sommige schippers gebruiken dit om hun schip voor onbepaalde tijd als 'lichter' (opslagvaartuig) te laten liggen zonder hiervoor te betalen. * **Casus:** Hij noemt specifiek de schepen *Gejama* (sinds 11 maart) en *Catharina* (sinds 28 februari). Vooral de *Catharina* ligt er op het moment van schrijven al een maand "gratis". * **Beleidsvoorstel:** Blom stelt voor om een termijn van één week te hanteren. Na die week moet het 'lichters-tarief' in rekening worden gebracht, ongeacht of er gelost wordt. * **Juridische grondslag:** De handgeschreven notitie verwijst naar "Art. 14 sub II a" van de toenmalige Verordening op marktgelden, wat duidt op een poging om de bureaucratische uitvoering strakker te trekken.

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven ambtelijke brief (concept of kopie). * **Datum:** 9 juni 1942. * **Locatie:** Amsterdam (A'dam). * **Taal:** Nederlands. * **Belangrijke afkortingen:** C.M. (Centrale Markt), M.S. (Maatschappelijke Steun), a. g. (aardappelen, groenten).

# TRANSCRIPTIE [Linksboven:] Concept MNr [In rood:] 37/39/2 Reiniging der C.M. [Rechtsboven:] A’dam 11 Maart 1940. 11/3/40 [paraaf] W.B.M. [Inhoud:] In bijlage dezes heb ik de eer U een afschrift te doen toekomen van een door den bedrijfschef der C.M., den heer Broersma aan mij gericht rapport dd. 1 Maart jl. Ik heb met mijn ambtgenoot van de Stadsreiniging ~~bereid~~ gesproken over de mogelijk...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven nota of verslagfragment. * **Taal:** Nederlands (met spelling van vóór de jaren '40/'50, zoals "beteekenis"). * **Belangrijkste actoren:** C.M. (waarschijnlijk Centrale Markt), N.S. (Nederlandse Spoorwegen) en de gemeente. * **Kenmerken:** Pagina-nummering "(5" rechtsboven; bevat een uitgewerkt financieel voorstel in staffelvorm.

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven ambtelijke notitie/advies. * **Onderwerp:** Toelating van een handelaar (Lindeman) tot de Centrale Markt (C.M.). * **Datering:** Ongeveer midden 20e eeuw (gebaseerd op taalgebruik en spelling zoals "meening" en "credietwaardigheid"). * **Context:** Marktwezen / Vestigingsvergunningen.

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven ambtelijke notitie / memorandum. * **Datum:** Oorspronkelijke verwijzing naar 13 maart 1936; latere toevoeging gedateerd 4 september 1939. * **Betrokken partijen:** Ambtgenoot voor de Financiën; "C.M." (vermoedelijk Centrale Markt of een commissie). * **Onderwerp:** Herziening uitbreidingsplan, exploitatie van terreinen (industrie versus...