Ambtelijke notitie / Adviesrapportage betreffende een marktvergunning.
Origineel
Ambtelijke notitie / Adviesrapportage betreffende een marktvergunning. [Hoofdtekst]
S. Gruinhuijzen is 75 jaar. Heeft
een aantal oude klanten, doch
niet genoeg om voor toewijzing
in aanmerking te kunnen komen
Zijn klanten hebben hem thans
bij collega’s [doorgehaald woord: ondergebracht] moeten [erboven geschreven] inschrijven [?].
Deze helpen nu Gruinhuijzen
door groente aan hem af te
staan, waardoor hij zijn oude
klanten kan bedienen.
Tevens voorziet hij zich
voor zoover dit mogelijk
is, van vrije groenten op de C.M.
Verzoekt tevens zijn kaart voor
de E. M. terug.
Indien G. op 1 Dec. jl
niet bedankt had,
was hij in het bezit
gebleven van
marktplaats en
toegangskaart Cent. Ma.
[Rechts midden, schuin geschreven over de tekst]
26-1-44
de Boer [onderstreept]
[Onderaan de tekst]
Rekening houdende met leeftijd
van G. en mede rekening houdende
dat hij een van de oudste koop-
lieden is, geef ik U in over-
weging het verzoek van G. in te willigen.
[Marginalia links, in rood potlood/krijt]
24-2-44 Maar op markt van vanochtend t.a.v. prijzen
aangehouden [?]
[Marginalia rechts, verticaal geschreven]
de Greeve controleur [?] Dit document is een ambtelijk advies over de status van de 75-jarige marktkoopman S. Gruinhuijzen. Gruinhuijzen heeft blijkbaar onvoldoende klanten om officieel voor een nieuwe toewijzing van een marktplaats in aanmerking te komen. De tekst beschrijft een vorm van informele solidariteit onder kooplieden: collega's staan hem groenten af zodat hij zijn vaste klantenkring toch kan bedienen. Daarnaast probeert hij "vrije groenten" (groenten die buiten de strakke distributie om verhandeld mochten worden) in te kopen op de Centrale Markt (C.M.).
De opsteller van de notitie (waarschijnlijk de Boer) adviseert positief op het verzoek van Gruinhuijzen om zijn kaart voor de "E.M." (mogelijk Eigen Markt) terug te krijgen, op basis van zijn hoge leeftijd en zijn anciënniteit als een van de oudste kooplieden. Er wordt opgemerkt dat hij zijn rechten had behouden als hij niet op 1 december was gestopt/had bedankt.
Een cruciale toevoeging is de rode aantekening in de kantlijn van 24 februari 1944. Hieruit blijkt dat Gruinhuijzen die ochtend is "aangehouden" (of beboet) vanwege een overtreding van de prijsvoorschriften. Dit werpt een ander licht op zijn verzoek en suggereert dat hij, ondanks zijn respectabele status, in conflict kwam met de strenge prijsbeheersing van de bezettingstijd. Het document dateert uit het begin van 1944, een periode van grote schaarste en strenge regulering van de voedselvoorziening in Nederland door de Duitse bezetter. De handel op markten was gebonden aan strikte vergunningen, distributieregels en maximumprijzen.
- C.M.: Verwijst naar de Centrale Markt (in Amsterdam de Centrale Markthal aan de Jan van Galenstraat), waar de groothandel en distributie plaatsvonden.
- Vrije groenten: Tijdens de oorlog waren veel producten 'op de bon'. Vrije groenten waren producten die (tijdelijk) zonder distributiebescheiden verkocht mochten worden, al golden er nog steeds strikte maximumprijzen.
- Prijsbeheersing: De rode aantekening over de aanhouding vanwege prijzen is typerend voor die tijd. De Prijsbeheersing controleerde streng op woekerprijzen en zwarte handel. Een overtreding kon leiden tot intrekking van de marktvergunning. C.M.