Archief 745
Inventaris 745-303
Pagina 159
Dossier 92
Jaar 1939
Stadsarchief

Handgeschreven concept/ontwerp voor een nota of rapportage (pagina 3).

Origineel

Handgeschreven concept/ontwerp voor een nota of rapportage (pagina 3). [Paginanummer linksboven:] 3

[Marginale notitie linksboven:]
1 tot 7 x serie hooge

[Hoofdtekst:]
het zou de poeliers van belang zijn
indien te Amsterdam een goede
pluimvee markt bestond, ook al
met het oog op de besparing
van kosten en tijd. —

Ongeacht de alle geopperde
bezwaren zouden de poeliers
wel aan centralisatie mede willen
werken indien deze zou kunnen
worden dienstbaar gemaakt
aan een verbetering van de
organisatie van de handel. —

Klein handel in geslacht pluimvee,
[doorgehaald: met name] door te beperken
[doorgehaald: de straathandel,]
[doorgehaald: die een ongelijk]
concurrentie verhouding [tussenvoeging: staat] tot het aantal
straathandelaars wordt geschat
op 300. tegenover een [onleesbaar] ongeveer
[doorgehaald: 40] poeliers groot de gevestigde
poeliersbedrijven [doorgehaald: (circa 40)]
Terwijl het aantal kleinhandelaren
zich sterk heeft uitgebreid,
wordt het gebruik van pluimvee,
dat zich meer en meer had
gepopulariseerd, thans weer
[doorgehaald: noodgedwongen] als luxe
[doorgehaald: beschouwd.]

de te aanzien van den straathandel
te treffen maatregelen zouden
moeten bestaan [onleesbaar]
[doorgehaald: van een aanvoer van geslacht die]
[doorgehaald: buiten de stad de stad]
[doorgehaald: aanvoert en die als dezen]
[doorgehaald: [onleesbaar]] te treffen maatregelen
moeten bestaan uit: — verplichte
[Marginale notitie linksonder:] van alle
[doorgehaald: aanvoer] levend en geslacht pluimvee op een centrale
plaats te Amsterdam. voorgesteld
[Marginale notitie links, omlijnd:] Te verplichte keuring aldaar
maatregel werd nog een vergunningstelsel
waarbij alleen degenen die
te Amsterdam een winkel of
goedgekeurde * Inhoudelijke kern: De tekst beschrijft de bereidheid van gevestigde Amsterdamse poeliers om mee te werken aan de centralisatie van de pluimveemarkt. De belangrijkste motivatie is kostenbesparing en het reguleren van de concurrentie.
* Problematiek: Er wordt geklaagd over de "straathandel" (ca. 300 personen) die buiten de reguliere controle valt en een bedreiging vormt voor de ca. 40 gevestigde poeliersbedrijven. Pluimvee dreigt hierdoor (en door economische factoren) weer een 'luxeproduct' te worden in plaats van een algemeen volksvoedsel.
* Oplossingsrichting: De auteur stelt twee harde maatregelen voor:
1. Een verplichte keuring van al het pluimvee op één centrale plek in de stad.
2. Een vergunningstelsel dat alleen voorbehouden is aan mensen met een vaste winkel of een goedgekeurde vestiging.
* Schrijfproces: Het document is een werkversie. De auteur worstelt met de formulering van de maatregelen tegen de straathandel, wat blijkt uit de vele doorgehaalde zinnen onderaan de pagina. Dit document dateert waarschijnlijk uit de periode 1900-1920, een tijd waarin de voedselveiligheid en markthygiëne in grote steden als Amsterdam geprofessionaliseerd werden (denk aan de oprichting van de Keuringsdienst van Waren). De gevestigde middenstand (de poeliers) gebruikte argumenten van kwaliteit en keuring vaak om de "ongecontroleerde" straathandel, die onder hun prijzen kon duiken, te laten inperken door de overheid.

Samenvatting

  • Inhoudelijke kern: De tekst beschrijft de bereidheid van gevestigde Amsterdamse poeliers om mee te werken aan de centralisatie van de pluimveemarkt. De belangrijkste motivatie is kostenbesparing en het reguleren van de concurrentie.
  • Problematiek: Er wordt geklaagd over de "straathandel" (ca. 300 personen) die buiten de reguliere controle valt en een bedreiging vormt voor de ca. 40 gevestigde poeliersbedrijven. Pluimvee dreigt hierdoor (en door economische factoren) weer een 'luxeproduct' te worden in plaats van een algemeen volksvoedsel.
  • Oplossingsrichting: De auteur stelt twee harde maatregelen voor:
    1. Een verplichte keuring van al het pluimvee op één centrale plek in de stad.
    2. Een vergunningstelsel dat alleen voorbehouden is aan mensen met een vaste winkel of een goedgekeurde vestiging.
  • Schrijfproces: Het document is een werkversie. De auteur worstelt met de formulering van de maatregelen tegen de straathandel, wat blijkt uit de vele doorgehaalde zinnen onderaan de pagina.

Historische Context

Dit document dateert waarschijnlijk uit de periode 1900-1920, een tijd waarin de voedselveiligheid en markthygiëne in grote steden als Amsterdam geprofessionaliseerd werden (denk aan de oprichting van de Keuringsdienst van Waren). De gevestigde middenstand (de poeliers) gebruikte argumenten van kwaliteit en keuring vaak om de "ongecontroleerde" straathandel, die onder hun prijzen kon duiken, te laten inperken door de overheid.

Kooplieden in dit dossier 42

A. Melhado Waterlooplein
A. Velleman Waterlooplein
B.Soester Waterlooplein
D.Nebbering Waterlooplein
Gebr.Jonk
Gebr.Verhoef
G. v. Gelder Waterlooplein
H. Couzyn Waterlooplein
H.G.Oudkerk
H.Stephanus Waterlooplein
N. de Roeverstr Waterlooplein
Jb.Reyndorp Waterlooplein
J.F.Toethuis
J. Rine Waterlooplein
J. Rol Waterlooplein
J. Schut Waterlooplein
J.W.Reese Waterlooplein
D. v. d. Molen Waterlooplein
M. Levie Waterlooplein
M.P.Krachtwyk
Alle 42 kooplieden →